بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
وکیل آماده مشاوره
همین الان

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

حق رجوع ظهرنویس یا ضامن چک به صادرکننده پس از پرداخت محکوم‌به چیست؟

پرسیده شده
۲۰ پاسخ ۷۸

شخصی پشت یک فقره چک را امضا کرده است. صادرکننده چک در سررسید وجه آن را پرداخت نکرده و دارنده چک علیه هر دو نفر طرح دعوا کرده است. شخص امضاکننده محکوم شده، اما صادرکننده متواری است. اعسار امضاکننده پذیرفته شده و طبق حکم، مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان به‌عنوان پیش‌پرداخت پرداخت کرده و مابقی محکوم‌به به‌صورت ماهانه ۱۰ میلیون تومان تقسیط شده است. آیا امضاکننده می‌تواند بابت مبالغ پرداخت‌شده علیه صادرکننده اقامه دعوا کند و مبالغ را از وی مطالبه کند؟ آیا برای اقساط آتی نیز می‌توان جداگانه دعوا اقامه کرد؟

مشاهدهٔ ۲۰ پاسخ وکلا

پاسخ خودکار هوش مصنوعی

تولیدشده با هوش مصنوعی بنیاد وکلا — پاسخ وکیل نیست

این متن را هوش مصنوعی نوشته است و ممکن است دقیق یا کامل نباشد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامهٔ همین صفحه آمده است.

بله، امضاکننده‌ای که بدهی را پرداخت کرده حق دارد برای بازیافت آنچه پرداخته علیه صادرکننده دعوای مطالبه وجه اقامه کند.

طبق قانون تجارت، هر یک از مسئولان سند تجاری که وجه آن را بپردازد، حق رجوع به مسئولان ماقبل خود را دارد. امضاکننده پشت چک (خواه ظهرنویس باشد خواه ضامن) پس از پرداخت، جانشین دارنده می‌شود و می‌تواند کل مبلغ پرداخت‌شده را از صادرکننده مطالبه کند.

برای مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان پرداخت‌شده، همین الان می‌توان دعوای مستقل مطالبه وجه در دادگاه اقامه کرد. برای اقساط آتی نیز پس از هر پرداخت می‌توان دعوای جدید اقامه کرد، یا با اثبات پرداخت‌های آینده در همان دعوا مطالبه کرد. از آنجا که صادرکننده متواری است، صدور قرار تأمین خواسته و توقیف اموال احتمالی او از همان ابتدای دعوا توصیه می‌شود.

۲۰ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

کامل‌ترین پاسخ

این پاسخ به‌صورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه به‌عنوان تأیید محتوای آن.

اصل رجوع امضاکننده پس از پرداخت، منوط به احراز سمت وی است. اگر امضاءکننده «ضامن» صادرکننده باشد، پس از پرداخت هر میزان از دین، به موجب ماده ۲۶۷ قانون مدنی و در حدود قائم‌مقامی قانونی، حق رجوع به مدیون اصلی دارد؛ اما اگر امضاء وی صرفا ظهرنویسی و انتقال سند بوده باشد، مبنای رجوع متفاوت و تابع مقررات اسناد تجاری و حدود مسئولیت ظهرنویس است.

بنابراین نسبت به مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان و هر قسطی که واقعا پرداخت شده، اصل دعوای رجوع علیه صادرکننده قابل طرح است؛ لیکن نسبت به اقساط آتی که هنوز پرداخت نشده، مطالبه فعلی فاقد مبنای تحقق‌یافته است و اصولا باید پس از پرداخت هر قسط، حق رجوع همان مبلغ ایجاد و قابل مطالبه شود.

نکته تعیین‌کننده، تشخیص دقیق عنوان حقوقی امضاء، تاریخ و نحوه امضاء، وجود یا فقدان ظهرنویسی، واخواست و رعایت مواعد قانونی است؛ زیرا در فرض ظهرنویس بودن، مسئولیت تضامنی و حق رجوع تابع مواد ۲۴۹، ۲۸۶ و ۲۸۹ قانون تجارت و رای وحدت رویه شماره ۵۹۷ مورخ ۱۳۷۴/۲/۱۲ هیات عمومی دیوان عالی کشور خواهد بود.

برای تعیین اینکه امضاکننده در پرونده حاضر «ضامن» محسوب می‌شود یا «ظهرنویس» و انتخاب عنوان صحیح دعوای رجوع و محاسبه دقیق مبلغ قابل مطالبه، متن چک، نحوه درج امضاء و دادنامه صادره باید بررسی شود.

گفتگو با وکلای آنلاین ۳۵ وکیل آنلاین
پیشنهاد بنیاد وکلا
آنلاین
ملکی و املاک شرکت و کسب‌وکار خانواده قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک خانواده کیفری و جرایم دیوان عدالت اداری کار و تأمین اجتماعی خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
خانواده قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم ملکی و املاک بانکی و مطالبات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک شرکت و کسب‌وکار ثبت اسناد و املاک قرارداد و تعهدات بانکی و مطالبات
شروع قیمت از
۹۵۰,۰۰۰ تومان
۷۹۰,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ثبت احوال و هویت ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۷,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۷۸۰,۰۰۰ تومان
۶۴۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ارث و وصیت ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده داوری و حل اختلاف
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
شرکت و کسب‌وکار ملکی و املاک خانواده داوری و حل اختلاف قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
بانکی و مطالبات خانواده ملکی و املاک قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۷۸۰,۰۰۰ تومان
۶۴۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۳۰,۰۰۰ تومان
۶۸۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۸,۰۰۰ تومان
شرکت و کسب‌وکار خانواده کار و تأمین اجتماعی اجرای احکام قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۴۹,۰۰۰ تومان
بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم جرایم علیه اشخاص جرایم علیه اموال خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۵۴۰,۰۰۰ تومان
۴۴۹,۰۰۰ تومان
آنلاین
ملکی و املاک شرکت و کسب‌وکار خانواده قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
آنلاین
فضای مجازی و فناوری خانواده کیفری و جرایم ملکی و املاک قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۵۰۰,۰۰۰ تومان
آنلاین
خانواده بانکی و مطالبات قرارداد و تعهدات ملکی و املاک کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۶۰,۰۰۰ تومان
۵۴۹,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک بانکی و مطالبات کیفری و جرایم جرایم علیه اشخاص
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۵۰,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم شرکت و کسب‌وکار
شروع قیمت از
۵۴۰,۰۰۰ تومان
۴۴۹,۰۰۰ تومان
دیوان عدالت اداری کیفری و جرایم سربازی و نظام وظیفه داوری و حل اختلاف جرایم علیه اموال
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۵۰۰,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک ارث و وصیت خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۵۰,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۳۰,۰۰۰ تومان
۶۸۹,۰۰۰ تومان

پرونده‌ی شما جزئیات خودش را دارد؛ با یک وکیل چک صحبت کنید

پاسخ‌های این صفحه کلی هستند و برای آشنایی نوشته شده‌اند. ۲٬۳۹۶ وکیل با تخصص در این حوزه در بنیاد وکلا عضو هستند.

  • نوع و مدت مشاوره را خودتان انتخاب می‌کنید
  • هزینه را پیش از پرداخت می‌بینید
  • هزینهٔ تماس روی شما نیست

ثبت‌نام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.

اصل رجوع امضاکننده پس از پرداخت منوط به احراز سمت ایشون هست

اگر امضاکننده ضامن صادرکننده باشه پس از پرداخت هر میزان از دین به موجب ماده ۲۶۷ قانون مدنی و در حدود قائم‌مقامی قانونی حق رجوع به مدیون اصلی داره

اما اگر امضاش صرفا ظهرنویسی و انتقال سند بوده باشه مبنای رجوع متفاوت و تابع مقررات اسناد تجاری و حدود مسئولیت ظهرنویس هست

بنابراین نسبت به مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان و هر قسطی که واقعا پرداخت شده اصل دعوای رجوع علیه صادرکننده قابل طرح هست

لیکن نسبت به اقساط آتی که هنوز پرداخت نشده مطالبه فعلی فاقد مبنای تحقق‌یافته هست و اصولا باید پس از پرداخت هر قسط حق رجوع همان مبلغ ایجاد و قابل مطالبه بشه

نکته تعیین‌کننده تشخیص دقیق عنوان حقوقی امضاء تاریخ و نحوه امضاء وجود یا فقدان ظهرنویسی واخواست و رعایت مواعد قانونی هست

چون در فرض ظهرنویس بودن مسئولیت تضامنی و حق رجوع تابع مواد ۲۴۹ ۲۸۶ و ۲۸۹ قانون تجارت و رای وحدت رویه شماره ۵۹۷ مورخ ۱۳۷۴/۲/۱۲ هیات عمومی دیوان عالی کشور خواهد بود

حسب توضیحات در این شرایط ضامن میتواند با اثبات اینکه ضامن بوده است ، به استناد رسیدهای پرداختی خود اقدام به اقامه دعوای مطالبه وجوه پرداخت شده نماید و برای این کار باید ضمن تنظیم دادخواست به دفتر خدمات قضایی مراجعه شود

بله، امضاکننده (ظهرنویس) که بخشی از وجه چک را پرداخت کرده، می‌تواند علیه صادرکننده اصلی به عنوان ضامن اقامه دعوا کند و مبالغ پرداخت‌شده را مطالبه کند، زیرا رابطه حقوقی او با صادرکننده بر اساس قانون چک و قواعد مسئولیت مدنی است.
برای اقساط آتی نیز می‌تواند با تقدیم دادخواست جداگانه، از صادرکننده بخواهد که مبالق آتی را نیز بپردازد، اما این دعوا منوط به اثبات رابطه حقوقی (بدهی) است.
با این حال، برای موفقیت در این دعوا، باید دلیل (مدارک پرداخت و حکم دادگاه) ارائه شود.
همچنین در صورت متواری بودن صادرکننده، امکان توقیف اموال وی وجود دارد.

چنانچه امضاکننده چک به‌عنوان ضامن یا ظهرنویس مسئول شناخته و در اجرای حکم، مبلغی از محکوم‌به را پرداخت کرده، نسبت به مبالغ پرداخت‌شده حق رجوع به صادرکننده چک و مطالبه وجوه پرداختی را خواهد داشت.

لذا، مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان پیش‌پرداخت و اقساطی که تاکنون پرداخت شده، قابل مطالبه از صادرکننده می باشد. اما نسبت به اقساط آتی که هنوز پرداخت نشده‌ اصولا حق رجوع ایجاد نشده و پس از پرداخت هر قسط، امکان مطالبه آن از صادرکننده وجود خواهد داشت.

نمایش ۱۵ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های کوتاه

بله؛ اگر امضاکننده به‌عنوان ظهرنویس/ضامن محکوم شده و وجهی را بابت چک پرداخت کرده باشد، اصولا می‌تواند به صادرکننده که مسئول اصلی پرداخت است رجوع کند و مبالغ پرداختی را مطالبه نماید؛ مبنای رجوع ظهرنویس، ماده ۲۴۹ قانون تجارت با لحاظ ماده ۳۱۴ قانون تجارت است.
نسبت به اقساطی که هنوز پرداخت نشده‌اند، تا زمانی که امضاکننده واقعا آنها را نپرداخته، اصولا طلب محقق‌شده‌ای برای رجوع وجود ندارد؛ بنابراین پس از هر پرداخت می‌تواند همان مبلغ را از صادرکننده مطالبه کند. بهتر است پس از پرداخت کامل، دعوای رجوع نسبت به مجموع مبالغ پرداختی مطرح شود.

بله. امضاکننده‌ای که وجه چک را به دارنده پرداخت کرده، اصولا می‌تواند در حدود مسئولیتی که پرداخت کرده به صادرکننده اصلی رجوع کند و مبلغ پرداختی را مطالبه نماید.
بابت ۵۰۰ میلیون پیش‌پرداخت و اقساطی که واقعا پرداخت شده، امکان مطالبه از صادرکننده وجود دارد.
نسبت به اقساط آینده تا زمانی که پرداخت نشده‌اند، اصولا حق رجوع بابت آن مبالغ هنوز ایجاد نشده است؛ پس بعد از هر پرداخت، امکان مطالبه آن بخش وجود دارد.
مبنای این رجوع، رابطه مسئولیت بین صادرکننده و امضاکننده و مقررات اسناد تجاری است و دفاع صادرکننده درباره فرار یا عدم دسترسی، مانع اصل رجوع نیست.

امضاکننده چک با پرداخت هر مبلغی به عنوان ضامن، قائم‌مقام دارنده شده و حق دارد بابت مبالغ پرداختی علیه صادرکننده دعوای مطالبه وجه اقامه کند. برای اقساط آتی نیز می‌توانید پس از پرداخت هر قسط، با استناد به فیش‌های واریزی، دادخواست جدید مطالبه وجه به طرفیت صادرکننده ثبت نمایید.

کاربر گرامی ضامن می‌تواند بعد از پرداخت محکوم به به مضمون عنه خود رجوع نماید و به میزان پول‌های پرداختی می‌توان به آن رجوع کرد و به خاطر داشته باشید که بابت اقساط آتیه و یا در شرایط عدم پرداخت به هیچ عنوان نمی‌تواند به مضمون عنه خود رجوع نماید

بله؛ امضاکننده پس از پرداخت هر مبلغ، اصولا می‌تواند به صادرکننده به میزان پرداختی خود رجوع کند؛ زیرا پرداخت‌کننده مسئولیت تضامنی، حق رجوع به مسئول اصلی را دارد. برای اقساط آینده نیز تا زمانی که وجهی نپرداخته، دعوای رجوع بابت آن مبلغ هنوز ایجاد نشده و پس از هر پرداخت، حق مطالبه همان میزان قابل طرح است.
با احترام

بله امکان پذیر است البته درصورتی که امضاکننده به‌عنوان ضامن صادرکننده باشد و مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان را به دارنده پرداخت نموده باشد وی می‌تواند به میزان مبلغ پرداختی علیه صادرکننده دادخواست مطالبه وجه مطرح نماید.

ضامن به میزان وجهی که بابت ضمانت صادر کننده پرداخت نموده حق رجوع به صادر کننده و ندیون اصلی را دهرد و نسبت به مازاد که هنوز پرداخت نشده باشد مطالبه ممکن نیست

امکان مراجعه امضا کننده به صادر کننده درصورتی امکان پذیر است که سمت وی ضامن باشد در این صورت پس از پرداخت وجه میتواند به صادر کننده مراجعه نماید اما امکان مراجعه ظهر نویس به صادر کننده وجود ندارد

بله؛ اگر امضاکننده به‌عنوان ضامن صادرکننده شناخته شده باشد و مبلغ ۵۰۰ میلیون تومان را واقعا به دارنده یا اجرای احکام پرداخت کرده باشد، می‌تواند به میزان مبلغ پرداختی علیه صادرکننده دادخواست مطالبه وجه مطرح کند.

بله ، در صورت اثبات این امر که ظهر نویس به عنوان ضامن امضا نموده است امکان رجوع به صادر کننده برای او وجود دارد

رابطه ی بین ظهرنویس و صادرکننده، رابطه ی رجوعی است یعنی چنانچه ظهرنویس محکوم شد در مقام طلبکار از صادرکننده میتواند هر مبلغی که محکوم شد از قبیل اصل دین و خسارات دادرسی در صورت پرداخت میتواند از صادرکننده مطالبه کند ولی باید مستندات پرداخت را ضمیمه ی دادخواست خود کند حتی آن اقساط را که پرداخته را میتواند مطالبه کند

بله به میزان که ضامن از محکوم‌ به پرداخت نموده می تواند به صادر کننده چک مراجعه و مطالبه نماید

بله چنانچه بع عنوان ضامن پشت چک را امضا کرده باشد بعد از پرداخت میتواند به صادر کننده‌ رجوع کند

حق رجوع به مدیون اصلی پس از پرداخت دین ایجاد می‌شود؛ لذا مطالبه اقساط آتی پیش از پرداخت فاقد وجاهت قانونی است.

تشخیص نوع مسئولیت ضامن یا ظهرنویس در تعیین مبنای حقوقی دعوا و رعایت مواعد قانونی، حیاتی است.

بادرود
بله میتوانید مطالبه نماید

هیچ‌کدام از این پاسخ‌ها دقیقاً پروندهٔ شما نبود؟

پاسخ‌های عمومی، مدارک و تاریخ‌ها و شرایط خاصِ شما را نمی‌بینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت می‌کند و قدم بعدی را مشخص می‌کند.

ثبت‌نام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.

پرسش حقوقی خودتان را بپرسید

پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است. ثبت پرسش حقوقی

پربازدید در همین موضوع

بیشتر بخوانید