آیا انتقال حق انتفاع به ثالث مانع توقیف سهم‌الارث بدهکار می‌شود؟

پرسیده شده ۲ ماه پیش۱۷ پاسخ ثبت شده
ادامهٔ متن پرسش

سهم‌الارث زوج از ملک پدری از طریق اجرای ثبت توقیف شده است. مشخص شده که وراث طی توافق‌نامه‌ای عادی، حق انتفاع ملک را به مادر خانواده (یکی از وراث) منتقل کرده‌اند تا مادامی که او زنده است از ملک بهره‌مند شود. مادر زوج به‌عنوان منتفع نسبت به عملیات اجرایی اعتراض کرده، اما رئیس اداره ثبت و هیئت نظارت، توقیف را صحیح دانسته‌اند؛ زیرا ملک همچنان به نام پدر زوج ثبت است. اکنون مادر زوج همین اعتراض را در دادگاه مطرح کرده است. آیا انتقال حق انتفاع به مادر زوج، بدون انتقال مالکیت، مانع توقیف سهم‌الارث زوج می‌شود یا سهم از مالکیت وی خارج شده تلقی می‌گردد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

انتقال حق انتفاع مالکیت عین را از بین نمی‌برد و سهم‌الارث بدهکار کماکان قابل توقیف است، اما عملیات اجرایی باید با حفظ و رعایت حق انتفاع مادر صورت گیرد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

امکان توقیف سهم‌الارث علی‌رغم وجود حق انتفاع

واگذاری حق انتفاع ملک پدری به مادر صرفاً حق استفاده را به او می‌دهد و مالکیت عین سهم‌الارث زوج را سلب نمی‌کند. بنابراین توقیف سهم‌الارث زوج کاملاً صحیح و قانونی است و اعتراض مادر مانع پیشرفت عملیات اجرایی نخواهد شد. با این حال، انتقال یا فروش سهم توقیف‌شده باید با رعایت حق انتفاع تا زمان فوت منتفع باشد، مگر اینکه طلبکار ثابت کند این توافق‌نامه صوری یا به قصد فرار از دین تنظیم شده است.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۷ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
علیرضا مسلمی

علیرضا مسلمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۱ نظر)

سلام و احترام ، انتقال حق انتفاع به مادر، بدون انتقال عین و مالکیت، مانع توقیف سهم‌الارث زوج نمی‌شود؛ چون حق انتفاع فقط حق استفاده و بهره‌برداری از مال است، نه مالک شدن آن، و طبق ماده ۴۰ قانون مدنی منتفع از مالی استفاده می‌کند که عین آن ملک دیگری است. از طرف دیگر، پس از فوت مورث، ورثه نسبت به ترکه مالک می‌شوند و مالکیت آنان در ترکه مستقر می‌شود، مواد ۸۶۷ و ۸۶۸ قانون مدنی را مطالعه بفرمایید، بنابراین سهم‌الارث زوج از اصل مالکیت خارج نشده است. در نتیجه، اگر زوج در مالکیت سهم خود باقی بوده و فقط منافع ملک تا زمان حیات مادر به او واگذار شده باشد، همان سهم مالکانه قابل توقیف است منتها توقیف و اقدامات بعدی باید با حفظ حق انتفاع مادر در نظر گرفته شود، نه اینکه اساسا سهم زوج از دارایی او خارج شده تلقی شود. پس اعتراض مادر فقط زمانی می‌تواند مانع عملیات شود که ثابت کند مالکیت سهم نیز به‌نحوی معتبر از زوج سلب یا منتقل شده، و صرف واگذاری حق انتفاع چنین اثری ندارد. خلاصه اینکه نظر دادگاه به احتمال زیاد همان نظر رئیس ثبت است ، موفق باشید

مینا مشایخی کرهرودی

مینا مشایخی کرهرودی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۶ نظر)

سلام
خیر؛ انتقال حق انتفاع به مادر، بدون انتقال مالکیت عین، موجب خروج سهم‌الارث زوج از مالکیت وی نمی‌شود.
حق انتفاع صرفا حق استفاده و بهره‌برداری از مال را به منتفع اعطا می‌کند و مالکیت عین همچنان متعلق به وراث باقی می‌ماند.
بنابراین، سهم‌الارث زوج از حیث مالکیت قابل توقیف است، هرچند اجرای حقوق طلبکار باید با رعایت حق انتفاع برقرارشده انجام شود.
در نتیجه، اصل توقیف سهم‌الارث صحیح است و وجود حق انتفاع، صرفا بر نحوه اعمال حقوق مالکانه و انتقال سهم اثر می‌گذارد، نه بر قابلیت توقیف آن.

نفیسه اصولی صفار

نفیسه اصولی صفار

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۸ نظر)

سلام اگر زوجه در دادگاه ثابت کند توافق مربوط به حق انتفاع برای فرار از پرداخت دین تنظیم شده یا تاریخ و اصالت آن محل تردید است،همچنین اگر ثابت شود این توافق پس از توقیف سهم الارث یا پس از آغاز عملیات اجرایی مهریه تنظیم شده، می‌تواند آن را قرینه‌ای بر صوری بودن یا بی اعتباری در برابر طلبکار معرفی کند. همچنین تاکید کند حق انتفاع فقط حق استفاده از ملک را ایجاد میکند و مالکیت سهم الارث زوج را از بین نمیبرد، بنابراین سهم مالکیت زوج همچنان قابل توقیف است. در صورت وجود دلایل کافی نیز می‌تواند دعوای مستقل برای اثبات صوری بودن یا بی اعتباری توافق مطرح کند.

محسن پورعلی

محسن پورعلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۳۶ نظر)

چون زوجه طلبکار است و سهم الارث زوج، گرو بدهی وی به زوجه است، زوج نمیتواند در سهم الارث خود دخل و تصرفی کند که منافی حقوق بستانکار باشد. در فرض سوال، دادن حق انتفاع به مادر، موجب توقیف عملیات اجرایی نیست و زوجه میتواند سهم الارث زوج را به فروش رسانده و طلب خود را استیفا کند

نمایش ۱۳ پاسخ دیگر وکلا
سعید قیطانی

سعید قیطانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۴۱ نظر)

سلام و درود
انتقال حق انتفاع به ایشان مانعی جهت توقیف و تملک سهم الارث زوج نمی باشد

حسن آرین پور

حسن آرین پور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۳۹ نظر)

اگر زوجه در دادگاه ثابت کند توافق مربوط به حق انتفاع برای فرار از پرداخت دین تنظیم شده یا تاریخ و اصالت آن محل تردید است،همچنین اگر ثابت شود این توافق پس از توقیف سهم الارث یا پس از آغاز عملیات اجرایی مهریه تنظیم شده، می‌تواند آن را قرینه‌ای بر صوری بودن یا بی اعتباری در برابر طلبکار معرفی کند. همچنین تاکید کند حق انتفاع فقط حق استفاده از ملک را ایجاد میکند و مالکیت سهم الارث زوج را از بین نمیبرد، بنابراین سهم مالکیت زوج همچنان قابل توقیف است. در صورت وجود دلایل کافی نیز می‌تواند دعوای مستقل برای اثبات صوری بودن یا بی اعتباری توافق مطرح کند.... موفق باشید 🌹

نسیم راسخ

نسیم راسخ

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۸ نظر)

درود بر شما
سهم ایشون قابل توقیف است چرا که در هر صورت نسبت به آن حق مالکیت دارد

پدرام جهان فتحی

پدرام جهان فتحی

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۱۳ نظر)

وراث از جمله همسر شما حق انتفاع از ترکه‌ای که ارث برده‌اند را به همسر متوفی منتقل کرده‌اند و ملک از ید آنها منتزع نشده و کماکان در مالکیت آنها است. پس ملک به میزان سهم زوج و تا اندازه مهریه، با تمامی حقوقی که برای ثالث دارد قابل توقیف است

سمیه آرزه

سمیه آرزه

کارشناس حقوقی

۴٫۸(۲۷۶ نظر)

سلام
خیر. انتقال حق انتفاع مانع توقیف سهم‌الارث بدهکار نمی‌شود.
حق انتفاع فقط حق استفاده است و مالکیت عین همچنان در دارایی وارث بدهکار باقی می‌ماند؛ بنابراین توقیف سهم‌الارث صحیح است و حق انتفاع مادر نیز برقرار می‌ماند

حامد صادقیان مهر

حامد صادقیان مهر

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۵۲ نظر)

با سلام

توافق وراث نسبت به اشخاص ثالث معتبر نبوده و انتقال حق انتفاع نیز مالکیت وراث بر سهم خود را سلب نمیکند .

پس توقیف صحیح است و دادگاه هم نظر ثبت را تایید میکند

معصومه عرشی

معصومه عرشی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

سلام خیر مانع توقیف و انتقال مالکیت به زوجه نیست لیکن حق انتفاع مادر زوج باید رعایت گردد مگر آن که شرایط فرار از دین محرز شود.

ندا السادات روناسی

ندا السادات روناسی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۵۴ نظر)

با سلام
حق انتفاع، مالکیت را منتقل نمی‌کند؛ بنابراین مانع توقیف سهم‌الارث بدهکار نیست و فقط حق منتفع باقی می‌ماند.

حسین عزمی پور

حسین عزمی پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

امکان دارد دادگاه آن انتقال منافع را بپذیرد ومانع توقیف سهم الارث شود

مهرداد تقی پور

مهرداد تقی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

سهم الارث قابل توقیف است

اکبر کولیوند

اکبر کولیوند

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۷ نظر)

باسلام، اگر زوجه ثابت کند توافق حق انتفاع با هدف فرار از پرداخت دین تنظیم شده یا تاریخ و اصالت آن محل تردید است، به‌ویژه اگر پس از توقیف سهم‌الارث یا شروع عملیات اجرایی مهریه تنظیم شده باشد، می‌تواند آن را قرینه صوری یا بی‌اعتباری در برابر طلبکار قرار دهد. همچنین حق انتفاع موجب انتقال مالکیت نمی‌شود و سهم‌الارث زوج همچنان قابل توقیف است؛ در صورت وجود ادله کافی، امکان طرح دعوای مستقل برای اثبات صوری یا بی‌اعتباری توافق نیز وجود دارد.

مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
خیر؛ انتقال حق انتفاع، مالکیت عین و سهم‌الارث زوج را از بین نمی‌برد. زوج همچنان مالک سهم مشاعی خود است و اصل توقیف آن بابت بدهی وی صحیح است؛ حق انتفاع مادر صرفا یک حق عینی تبعی است که باید در زمان فروش و انتقال سهم رعایت شود.
البته اگر توافق‌نامه عادی واقعا حق عمری/انتفاع معتبر برای مادر ایجاد کرده باشد، خریدار سهم در مزایده اصولا آن حق را با خود ملک تحمل می‌کند؛ بنابراین استدلال قوی‌تر مادر، رفع توقیف مالکیت نیست، بلکه حفظ و قابلیت استناد حق انتفاع در برابر عملیات اجرایی و خریدار است. نظریه اخیر ۷/۱۴۰۵/۱۲۴ نیز حق انتفاع را اصولا حق مالی و قابل شناسایی در اجرای عملیات اجرایی دانسته است.

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

انتقال حق انتفاع به مادر زوج، مالکیت سهم‌الارث را از زوج خارج نمی‌کند و فقط حق بهره‌برداری را منتقل می‌سازد؛ بنابراین توقیف سهم‌الارث زوج صحیح است و ادعای مادر مبنی بر خروج ملک از مالکیت زوج پذیرفته نمی‌شود.

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید