آیا وراث می‌توانند زمین فروخته‌شده با مبایعه‌نامه و اقرارنامه رسمی را پس بگیرند؟
در سال ۱۴۰۰ پدربزرگم چهار قطعه از زمین‌های کشاورزی خود را طی مبایعه‌نامه عادی به پدرم فروخت و ثمن معامله را از طریق یک فقره چک دریافت کرد. حدود یک ماه بعد، پدربزرگم، پدرم و عموی کوچکم در دفترخانه حاضر شدند و اقرارنامه رسمی تنظیم شد مبنی بر اینکه پدربزرگم در کمال صحت و سلامت عقل، بدون اجبار، مالکیت زمین‌ها را به پدرم منتقل کرده، ثمن را تمام و کمال دریافت نموده و حق هرگونه ادعا را از خود و ورثه‌اش سلب کرده است. پس از معامله، پدرم چک را وصول کرد و مبلغ را نزد پدربزرگم گذاشت و هفته‌ای بعد پدربزرگم آن را به پدرم بخشید. پدرم از آن زمان روی دو قطعه از زمین‌ها خانه ساخته و درخت کاشته و بقیه را اجاره داده‌اند؛ تا دو سال بعد که پدربزرگم فوت کرد، نه او و نه ورثه‌اش اعتراضی نکردند. اکنون پس از فوت، ورثه مدعی هستند پدربزرگم در زمان معامله توان رفتن به دفترخانه یا آگاهی کامل نداشته و خواستار بازگرداندن زمین‌ها هستند، هرچند گواهی فوت علت مرگ را کهولت سن بدون اشاره به زوال عقل ذکر کرده است. آیا ورثه می‌توانند این زمین‌ها را از ما بازپس بگیرند؟
اصل بر صحت معامله و اعتبار اسناد عادی و رسمی است، اما اگر ورثه بتوانند فقدان اهلیت، عدم قصد یا صوری بودن معامله را در دادگاه اثبات کنند، امکان ابطال آن وجود دارد.
این قاعده کلی است و نتیجه نهایی به این بستگی دارد که طرفین چه مدارکی برای رد یا اثبات سلامت عقل و وضعیت ثبتی ملک ارائه دهند.
