چگونه می‌توان با حکم اثبات مالکیت، بخشی از ملک تصرف‌شده توسط وارث دیگر را پس گرفت؟

پرسیده شده ۱ ماه پیش۲۶ پاسخ ثبت شده
ادامهٔ متن پرسش

خانه‌ای در روستا وجود دارد که دو وارث پسر در آن زندگی می‌کردند. در سال ۱۳۲۲ یکی از پسران سه‌دانگ سهم خود را سند زده و سه‌دانگ دیگر هنوز سند نخورده است. در سال ۱۳۲۸ همان پسر با قولنامهٔ عادی باغی پشت خانه خریده که در قولنامه قید شده راه ورود به باغ از داخل خانه است. اکنون پس از حدود هشتاد سال و دو نسل، ورثهٔ پسر دوم بدون هیچ مدرکی یک دالان، دستشویی و حمام روی زمین باغ (که متعلق به پسر اول بوده) احداث و تصرف کرده‌اند. برای پروندهٔ دیگری حکم اثبات مالکیت گرفته‌ایم که در آن ذکر شده «از پشت دالان مالکیت برای ماست»، اما این حکم برای دعوای دیگری صادر شده و اکنون مشخص شده آن دالان روی زمین باغ ساخته شده است. آیا با همین حکم اثبات مالکیت یا با قولنامهٔ عادی می‌توان دالان تصرف‌شده را پس گرفت؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

امکان پس‌گرفتن بخش تصرف‌شده وجود دارد، اما صرف عبارت موجود در حکم قبلی یا قولنامه عادی همیشه به‌تنهایی برای خلع ید کافی نیست و باید مالکیت و حدود دقیق دالان رسماً احراز شود.

این قاعده کلی است و نتیجه پرونده شما به نحوه انطباق نقشه و حدود ملک در متن دادنامه قبلی بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

خلع ید از بخش تصرف‌شده با حکم قبلی

برای خلع ید، ابتدا باید مالکیت شما نسبت به خود دالان به طور قطعی احراز شده باشد. صرف وجود عبارت از پشت دالان در رأی پرونده دیگر، لزوماً اثبات‌کننده مالکیت بر خود دالان نیست. با این حال، قولنامه سال ۱۳۲۸ به عنوان منشأ مالکیت و تطبیق حدود اربعه و نقشه در دادخواست جدید بسیار مؤثر خواهد بود.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۶ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۴۰ نظر)

باسلام
صرف اینکه در رای قبلی عبارت از پشت دالان مالکیت برای ماست آمده، الزاما به این معنی نیست که دادگاه در همان رای مالکیت خود دالان را نیز قطعی اعلام کرده است. باید متن کامل دادنامه، خواسته دعوای قبلی، نقشه/حدود ملک و مستندات آن پرونده بررسی شود، قولنامه قدیمی باغ که در آن تصریح شده راه ورود به باغ از داخل خانه است، می‌تواند برای اثبات منشا مالکیت و حدود ملک بسیار مؤثر باشد؛ طبق رای وحدت رویه شماره ۶۷۲ دیوان عالی کشور، خلع ید از ملک غیرمنقول فرع بر احراز مالکیت است؛ یعنی قبل از خلع ید باید مالکیت خواهان احراز شده باشد.

ابراهیم باقریان خوزانی

ابراهیم باقریان خوزانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۵ نظر)

اصل امکان پس‌گرفتن دالان وجود دارد؛ اما صرف قولنامه عادی یا عبارت موجود در حکم قبلی، به‌تنهایی همیشه برای اجرای خلع ید کافی نیست.
اگر حکم قبلی صراحتا مالکیت شما را تا محل دالان/زمین باغ احراز کرده باشد و محدوده دقیق آن قابل تطبیق باشد، می‌تواند دلیل بسیار مهمی در دعوای جدید باشد.
قولنامه سال ۱۳۲۸ نیز می‌تواند دلیل مالکیت و منشا تصرف باشد، خصوصا اگر حدود اربعه و مسیر راه مشخص باشد.

سیما حشمتی

سیما حشمتی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۳ نظر)

با سلام و احترام

اگر حکم قبلی قطعی باشد و عبارت از پشت دالان مالکیت برای ماست‌
دقیقا شامل محل فعلی دالان شود
می‌تواند مستند مهمی برای دعوای شما باشد
اما برای خلع ید، انطباق دقیق دالان با محدوده باغ باید با کارشناسی ثبتی و نقشه‌برداری احراز شود. قولنامه سال ۱۳۲۸ نیز در کنار حکم قابل استناد است.
توصیه میشود
ابتدا تامین دلیل و کارشناسی حدود ملک؛ سپس در صورت احراز مالکیت و انطباق محل، طرح دعوای خلع ید و حسب نظر کارشناسی، قلع‌وقمع بناها انجام میشود

معصومه حیدری

معصومه حیدری

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۸ نظر)

درود
بله، قولنامه ۱۳۲۸ و حکم قبلی می‌توانند مستند دعوا باشند؛ اما اگر حکم قبلی دقیقا همین قسمت از باغ را مشخص نکرده باشد، به‌تنهایی کافی نیست. ابتدا باید مالکیت و تطبیق محل دالان با باغ با کارشناسی احراز شود، سپس می‌توان خلع ید و قلع‌وقمع خواست

نمایش ۲۲ پاسخ دیگر وکلا
تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

بله، با استناد به قولنامه عادی و حکم اثبات مالکیت (به‌عنوان ادله) می‌توانید دعوای تصرف عدوانی یا خلع ید مطرح کنید، اما اثبات مالکیت باغ نیازمند کارشناسی و تطبیق حدود است.

مهدی علیلو

مهدی علیلو

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

اصل امکان پس گرفتن دالان وجود دارد، اما باید ابتدا مشخص شود حکم قطعی قبلی دقیقا چه محدوده‌ای از مالکیت را احراز کرده است. اگر از متن دادنامه، قولنامه سال ۱۳۲۸ و حدود مندرج در سند سال ۱۳۲۲ بتوان احراز کرد که عرصه‌ای که دالان، حمام و دستشویی در آن احداث شده داخل محدوده باغ متعلق به پسر اول بوده، می‌توان از همان حکم قبلی به‌عنوان مبنای اثبات مالکیت استفاده و حسب مورد دعوای خلع ید و قلع‌وقمع مستحدثات و اجرت‌المثل ایام تصرف مطرح کرد. اما اگر عبارت «از پشت دالان مالکیت برای ماست» صرفا بیان حدود ملک در پرونده قبلی بوده و دادگاه مالکیت عرصه زیر دالان را صریحا احراز نکرده باشد، بهتر است ابتدا وضعیت مالکیت همان قسمت به‌طور دقیق تثبیت شود و سپس خلع ید مطرح گردد. قولنامه عادی سال ۱۳۲۸ نیز، خصوصا اگر اصل آن موجود باشد و حدود باغ و عبارت مربوط به مسیر ورود از داخل خانه در آن درج شده باشد، می‌تواند دلیل مهمی برای اثبات سابقه مالکیت و حدود ملک باشد، ولی به تنهایی و بدون بررسی سایر اسناد نمی‌توان گفت قطعا برای خلع ید کافی است. طولانی بودن تصرف ورثه پسر دوم نیز به‌خودی‌خود مالکیت آنان را اثبات نمی‌کند.

نادیا گودرزی

نادیا گودرزی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

همراه گرامی، با حکم اثبات مالکیت قبلی به‌تنهایی نمی‌توانید دالان را پس بگیرید، چون آن حکم برای دعوای دیگری صادر شده و صرفا اشاره به «از پشت دالان مالکیت برای ماست» دارد؛ دادگاه جدید ممکن است آن را دلیل قوی بداند اما الزام‌آور نداند. قولنامه عادی سال ۱۳۲۸ هم به‌تنهایی برای خلع‌ید یا قلع‌وقمع کافی نیست، اما چون ملک روستایی و بخشی از آن ثبت‌نشده است، می‌توانید با استناد به همان قولنامه به‌علاوه شهادت شهود محلی، تحقیقات محلی، سابقه تصرف و همان حکم قبلی، دادخواست اثبات مالکیت توام با خلع‌ید و قلع‌وقمع مستحدثات را مطرح کنید. توصیه عملی من این است که قبل از طرح دعوا، وضعیت ثبتی دقیق پلاک و سابقه پرونده قبلی را با وکیل بررسی کنید تا خواسته درست تنظیم شود.

محمدباقر سلیمانگلی

محمدباقر سلیمانگلی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۴۹ نظر)

با سلام بله با توجه به دلیل مالکیت این امکان وجود دهرد

ملیحه شاهی وند

ملیحه شاهی وند

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳ نظر)

درود و احترام
با حکم فعلی خیر چون مرز مالکیت شما را از پشت دالان شروع کرده و عملا دالان را خارج از مالکیت شما دانسته اما با استناد به قولنامه سال ۱۳۲۸ بله
راهکار عملی شما: به این شکل است که شما باید دادخواست جدیدی با خواسته** اثبات مالکیت نسب به مساحت زیر دالان **مستند به همان قولنامه قدیمی به انضمام **قلع و قمع بنا**خلع ید** مطرح کنید
قولنامه عادی در املاک روستایی اماره ی قوی است و با اثبات اینکه دالان روی زمین باغ احداث شده می‌توانید تصرف را رفع کنید

نسیم روشنفکر

نسیم روشنفکر

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۰ نظر)

پاسخ شما به کرات داده شده

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

برای پس‌گرفتن دالان، می‌توانید به قولنامه عادی و حکم اثبات مالکیت استناد کنید، اما چون حکم برای پرونده دیگری صادر شده و دالان احداثی جدید است، به‌تنهایی کافی نیست. باید با کارشناسی و شهادت شهود اثبات کنید دالان روی زمین متعلق به شما ساخته شده و ورثه پسر دوم بدون مجوز تصرف کرده‌اند. سپس دادخواست خلع ید و مطالبه اجرت‌المثل مطرح کنید و در صورت لزوم، ابطال اسناد بعدی را نیز بخواهید.

فرح ناز سنگپور زنجانی

فرح ناز سنگپور زنجانی

کارشناس حقوقی

با سلام
قولنامه مذکور *سال۱۳۲۸* منشا مالکیت را ابراز کرده و می تواند کمک بسزایی در پرونده شما نماید ، ولیکن نخست می بایست توسط کارشناس حدود و تطبیق آن ملک مشخص گردد و در صورت صحت مالکیت شما، آنگاه دعوای تصرف عدوانی و دستور قلع از سوی قاضی امکان می پذیرد

بهاره درکایی نژاد

بهاره درکایی نژاد

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۴ نظر)

بله. قولنامه سال ۱۳۲۸ با حکم اثبات مالکیت قبلی می‌تواند برای اثبات مالکیت شما و درخواست خلع ید و قلع‌وقمع دالان قابل استناد باشد؛ به‌خصوص اگر کارشناسی مشخص کند دالان روی زمین باغ شماست.
اما حکم قبلی به‌تنهایی قطعی نیست و باید ارتباط آن با محل دالان اثبات شود.

علیرضا زرینه پور

علیرضا زرینه پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۱ نظر)

بادرود
اگر حق ارتفاقی برای شما ایجاد شده بود کماکان معتبر است

فرشته نوری

فرشته نوری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۱۴۱ نظر)

با سلام،صرف آنچه در حکم قطعی دادگاه آمده مالکیت شما را به صورت کامل ثابت نمی کند که بر اساس آن بتوانید خلع ید بگیرید بلکه نسبت به نواحی نامبرده نیز مالکیت در دادگاه باید ثابت و احراز گردد.

مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
بله، اگر حکم قبلی به‌صورت قطعی مالکیت شما را نسبت به همان محدوده‌ای که دالان در آن قرار دارد احراز کرده باشد، می‌تواند مستند مهمی برای طرح دعوای خلع ید و قلع‌وقمع مستحدثات باشد.
قولنامه سال ۱۳۲۸ نیز می‌تواند به‌عنوان دلیل مؤید مالکیت و حدود ملک مورد استناد قرار گیرد، اما به‌تنهایی برای خلع ید کافی نیست و باید مالکیت در دادگاه احراز شود.
در پرونده شما، متن دقیق حکم قبلی و قولنامه اهمیت زیادی دارد؛ اگر عبارت «از پشت دالان مالکیت برای ماست» دقیقا شامل محل فعلی دالان باشد، موقعیت حقوقی شما بسیار قوی‌تر است.

سارا تک روستا

سارا تک روستا

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۸ نظر)

سلام کاربر گرامی بله امکان پذیر می باشد

هومن زمانی

هومن زمانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۰ نظر)

اتفاقا میتوانید دادخواست خلع ید از ملک مشاع را طرح و دادنامه ی مشعر بر اثبات مالکیت خود را مستند ادعای خود قرار دهید.

علی فتحی

علی فتحی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۴ نظر)

سلام وقت بخیر بله امکان پذیر می باشد

امیر فراستی

امیر فراستی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

سلام پیرو سوال شما، اگر حکم اثبات مالکیت قبلی صراحتا مالکیت شما را تا محدوده‌ای که دالان در آن واقع شده احراز کرده باشد، می‌تواند مستند مهمی برای دعوای خلع ید و قلع‌وقمع دالان باشد؛ اما اگر عبارت «از پشت دالان مالکیت برای ماست» صرفا در مقام توضیح حدود ملک آمده و دالان موضوع حکم نبوده، به‌تنهایی کافی نیست. قولنامه سال ۱۳۲۸ نیز می‌تواند برای اثبات منشا مالکیت و حدود و حق عبور مؤثر باشد، ولی اگر ملک ثبت‌شده باشد، برای خلع ید اصولا باید مالکیت رسمی یا حکم قطعی اثبات مالکیت داشته باشید. بنابراین با توجه به قدمت موضوع، بهتر است دعوا با خلع ید و قلع‌وقمع مستحدثات و استناد هم‌زمان به سند، قولنامه و حکم قبلی مطرح شود.

نفیسه اصولی صفار

نفیسه اصولی صفار

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۷۴ نظر)

کاربر محترم باید اثبات مالکیت نسبت به دالان و خلع ید مطرح نمایید دلیل شما هم می تواند قراردادعادی و حکم به اثبات مالکیت باشد

درسا حسن زاده

درسا حسن زاده

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

بله، اگر حکم قطعی قبلی مالکیت شما را نسبت به محدوده‌ای که دالان در آن احداث شده احراز کرده باشد، می‌تواند مستند دعوای خلع ید قرار گیرد؛ مشروط بر اینکه مفاد حکم دقیقا همان قسمت را پوشش دهد

سمانه پیرانی

سمانه پیرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۱ نظر)

حکم قبلی به تنهایی کافی نیست چون مال دعوای دیگه‌ای بوده. باید با استناد به همون قولنامه و حکم قبلی دادخواست جدید خلع ید و قلع و قمع بنا بدید.

جاوید محمدی

جاوید محمدی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۲ نظر)

با سلام کاربر گرامی به سوال فوق تفصیل پاسخ داده شده است

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۶۴ نظر)

قولنامه عادی سال ۱۳۲۸، در صورت احراز اصالت و مفاد آن و اثبات مالکیت مورث نسبت به باغ، می‌تواند از ادله مالکیت محسوب شود. رای قطعی سابق نیز صرفا در حدود موضوع، سبب و اصحاب دعوای همان پرونده واجد اثر است و عبارت «از پشت دالان مالکیت برای ماست» لزوما متضمن اثبات مالکیت دالان نیست.
چنانچه با کارشناسی ثبتی و تطبیق حدود و نقشه ملک احراز شود دالان و مستحدثات در محدوده باغ متعلق به مورث احداث و بدون اذن تصرف شده‌اند، حسب مورد امکان طرح دعوی اثبات مالکیت، خلع ید و قلع‌وقمع مستحدثات وجود دارد.

شهاب الدین آقاجری

شهاب الدین آقاجری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

با سلام
حکم اثبات مالکیتی که قبلا گرفته‌اید می‌تواند دلیل مهمی برای شما باشد، اما باید دید دقیقا موضوع و محدوده آن حکم با دالان و قسمتی که الان مورد اختلاف است تطبیق دارد یا خیر. صرف اینکه در رای نوشته شده «از پشت دالان متعلق به شماست» لزوما مالکیت خود محل دالان را ثابت نمی‌کند.

قولنامه سال ۱۳۲۸ و مخصوصا قید شدن راه ورود باغ از داخل خانه هم در کنار حکم قبلی می‌تواند در اثبات حدود و سابقه مالکیت مؤثر باشد. به نظر می‌رسد در این پرونده مهم‌ترین مسئله، مشخص شدن دقیق محل دالان، حمام و دستشویی نسبت به محدوده باغ است که معمولا با معاینه محل، نقشه و کارشناسی مشخص می‌شود.

اگر احراز شود مستحدثات واقعا داخل زمین متعلق به مورث شما احداث شده، حسب وضعیت ثبتی ملک می‌توانید دعوای مناسب از جمله خلع ید و در صورت وجود شرایط، قلع و قمع مستحدثات را مطرح کنید. اگر ملک دارای سابقه ثبتی باشد، وضعیت سند رسمی و مالک ثبت‌شده نیز حتما باید بررسی شود؛ چون در دعوای خلع ید، احراز مالکیت خواهان شرط اساسی است.

بنابراین قبل از طرح دعوا، پیشنهاد می‌کنم رای قبلی، قولنامه سال ۱۳۲۸، اسناد ثبتی و نقشه محل را کنار هم بررسی کنید تا مشخص شود آیا همان حکم قبلی برای اثبات مالکیت قسمت مورد تصرف کفایت می‌کند یا ابتدا اقدام دیگری در خصوص مالکیت لازم است.

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید