اعتبار امر مختومه و صلاحیت دادگاه در پروندههای متعدد کلاهبرداری با سبب واحد چیست؟
ادامهٔ متن پرسشبستن
شخص «الف» علیه اشخاص «ب» و «ج» به دلیل اقدامات مرتبط با گشایش اعتبارات اسنادی دو شکایت جداگانه مطرح کرده است؛ یکی نسبت به مبلغ A و دیگری نسبت به مبلغ B، در دو دادسرای مختلف، با همان اشخاص و همان شیوه ارتکاب. درخواست رسیدگی توأمان به این دو پرونده پذیرفته نشده است.
در پرونده مبلغ A، کیفرخواست به اتهام کلاهبرداری موضوع ماده ۱ قانون تشدید صادر شده و پس از رسیدگی در دادگاه کیفری دو و تجدیدنظر، حکم محکومیت قطعی صادر شده است. سپس در پرونده مبلغ B، با وجود وحدت اشخاص، موضوع و شیوه ارتکاب، دادسرای دوم همان رفتار را مشمول ماده ۴ قانون تشدید (کلاهبرداری شبکهای) دانسته و کیفرخواست صادر کرده و پرونده به دادگاه کیفری یک ارسال شده است.
سوال نخست این است که آیا با توجه به رای قطعی صادرشده در پرونده مبلغ A، دادگاه کیفری یک در پرونده مبلغ B با فرض وحدت رفتار مجرمانه صلاحیت رسیدگی دارد یا باید قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه کیفری دو صادر کند. سوال دوم این است که آیا با توجه به وحدت اصحاب، موضوع و سبب، میتوان نسبت به پرونده مبلغ B ایراد اعتبار امر مختومه کیفری مطرح کرد یا تفاوت مبلغ مانع تحقق این اعتبار است.
جمعبندی پاسخ وکلا
اگر رفتار مجرمانه و طرح کلاهبرداری در هر دو پرونده واقعاً واحد باشد، تفاوت مبلغ یا تغییر عنوان قانونی مانع اعتبار امر مختومه نیست و باید قرار موقوفی تعقیب صادر شود. اما اگر مبلغ دوم مربوط به معامله و رفتار مستقل باشد، دادگاه کیفری یک صلاحیت رسیدگی به اتهام ماده ۴ را دارد.