بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
وکیل آماده مشاوره
همین الان

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

عنوان صحیح دعوا در معامله فضولی ملک مشاعی موروثی چیست؟

پرسیده شده
۲۰ پاسخ ۶۷

یکی از وراث (شخص «الف») بدون رضایت سایر وراث، قطعه‌ای مشخص از ملک موروثی مشاع را طی قولنامه‌ای عادی به شخص «ب» فروخته است. فروشنده برای اثبات مالکیت اختصاصی خود به یک برگه عادی موسوم به استشهادیه/احراز مالکیت استناد می‌کند که اصالت و ارزش حقوقی آن مورد تردید است. سایر وراث می‌خواهند این معامله را تعیین تکلیف کنند تا مانعی برای تقسیم ترکه باقی نماند. عنوان صحیح دعوا چیست: اعلام بطلان معامله یا اعلام عدم نفوذ؟ وضعیت معامله نسبت به سهم خود فروشنده و سهم سایر وراث چگونه است؟ آیا باید ابطال آن برگه استشهادیه نیز به‌عنوان خواسته مستقل مطرح شود؟

مشاهدهٔ ۲۰ پاسخ وکلا

پاسخ خودکار هوش مصنوعی

تولیدشده با هوش مصنوعی بنیاد وکلا — پاسخ وکیل نیست

این متن را هوش مصنوعی نوشته است و ممکن است دقیق یا کامل نباشد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامهٔ همین صفحه آمده است.

معامله فضولی ملک مشاع در این پرونده دو بخش دارد: نسبت به سهم سایر وراث، معامله غیرنافذ است نه باطل، و خواسته صحیح «اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث» است. نسبت به سهم خود فروشنده، معامله نافذ است، مگر آنکه در مرحله افراز یا تقسیم، آن قطعه مشخص به سهم وی تعلق نگیرد.

طبق مواد ۲۴۷ تا ۲۵۳ قانون مدنی، معامله فضولی موقوف به اجازه مالک است و در صورت رد، اثر حقوقی ندارد. واژه «ابطال قولنامه» از نظر فنی نادقیق است؛ قولنامه عادی اگر باطل نباشد، فقط می‌توان عدم نفوذ آن را اعلام کرد.

خواسته‌های پیشنهادی در دادخواست: ۱) اعلام عدم نفوذ معامله مندرج در قولنامه نسبت به سهم وراث؛ ۲) اعلام بی‌اعتباری برگه استشهادیه/احراز مالکیت (به‌عنوان خواسته مستقل، زیرا طرف مقابل در دعوا به آن استناد می‌کند و رفع اثر از آن لازم است)؛ ۳) پس از صدور حکم، دعوای تقسیم ترکه یا افراز ملک مشاعی به‌طور جداگانه مطرح شود.

۲۰ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

کامل‌ترین پاسخ

این پاسخ به‌صورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه به‌عنوان تأیید محتوای آن.

در معامله‌ای که یکی از وراث بدون اذن سایر ورثه نسبت به مال مشاع موروثی انجام داده، معامله نسبت به سهم سایر وراث، فضولی و غیرنافذ است؛ بنابراین عنوان مناسب، «اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث» خواهد بود، نه اعلام بطلان کل معامله.
نسبت به سهم خود فروشنده، اصل بر نفوذ معامله در حدود مالکیت اوست و فضولی بودن معامله نسبت به سهم دیگران، موجب بطلان خودکار معامله نسبت به سهم فروشنده نمی‌شود.
استشهادیه نیز صرفا به دلیل عنوان یا تنظیم آن، مالکیت اختصاصی ایجاد نمی‌کند. اگر این نوشته مبنای ادعای مالکیت فروشنده قرار گرفته، ابتدا باید ماهیت و آثار حقوقی آن مشخص شود و سپس درباره طرح خواسته مستقل برای بی‌اعتباری یا عدم قابلیت استناد آن تصمیم گرفت.
در این نوع پرونده، نحوه تنظیم خواسته و تعیین دقیق سهم مورد معامله اهمیت زیادی دارد؛ بنابراین پیش از ثبت دادخواست، مشاوره حقوقی رزرو کنید تا خواسته متناسب با اسناد و وضعیت ثبتی ملک تنظیم شود.

گفتگو با وکلای آنلاین ۲۲۳ وکیل آنلاین
پیشنهاد بنیاد وکلا
آنلاین
ملکی و املاک شرکت و کسب‌وکار خانواده قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
آنلاین
ملکی و املاک شرکت و کسب‌وکار ثبت اسناد و املاک قرارداد و تعهدات بانکی و مطالبات
شروع قیمت از
۹۵۰,۰۰۰ تومان
۷۹۰,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ثبت احوال و هویت ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۷,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
بانکی و مطالبات خانواده ملکی و املاک قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۷۸۰,۰۰۰ تومان
۶۴۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک دیوان عدالت اداری کار و تأمین اجتماعی خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۹۴۰,۰۰۰ تومان
۷۸۰,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
خانواده قرارداد و تعهدات کیفری و جرایم ملکی و املاک بانکی و مطالبات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۷۸۰,۰۰۰ تومان
۶۴۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک خانواده کیفری و جرایم دیوان عدالت اداری کار و تأمین اجتماعی خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۴۰,۰۰۰ تومان
۶۹۸,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
شرکت و کسب‌وکار ملکی و املاک خانواده داوری و حل اختلاف قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ارث و وصیت ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده داوری و حل اختلاف
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
آنلاین
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۸۳۰,۰۰۰ تومان
۶۸۹,۰۰۰ تومان
پیشنهاد بنیاد وکلا
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۸,۰۰۰ تومان
آنلاین
ملکی و املاک اتباع خارجی و مهاجرت بانکی و مطالبات خانواده قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۵۴۰,۰۰۰ تومان
۴۵۰,۰۰۰ تومان
آنلاین
ملکی و املاک خانواده کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۴۹۸,۰۰۰ تومان
ارث و وصیت کار و تأمین اجتماعی بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم
شروع قیمت از
۶۴۰,۰۰۰ تومان
۵۲۹,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۴۹,۰۰۰ تومان
آنلاین
خانواده بانکی و مطالبات قرارداد و تعهدات ملکی و املاک کیفری و جرایم خودرو و حمل‌ونقل
شروع قیمت از
۶۶۰,۰۰۰ تومان
۵۴۹,۰۰۰ تومان
آنلاین
قرارداد و تعهدات خانواده
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۴۹,۰۰۰ تومان
آنلاین
ملکی و املاک بانکی و مطالبات خانواده کیفری و جرایم شرکت و کسب‌وکار
شروع قیمت از
۵۴۰,۰۰۰ تومان
۴۴۹,۰۰۰ تومان
ملکی و املاک بانکی و مطالبات کیفری و جرایم قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۴۹,۰۰۰ تومان
آنلاین
فضای مجازی و فناوری خانواده کیفری و جرایم ملکی و املاک قرارداد و تعهدات
شروع قیمت از
۶۰۰,۰۰۰ تومان
۵۰۰,۰۰۰ تومان
آنلاین
ملکی و املاک ارث و وصیت خانواده کیفری و جرایم
شروع قیمت از
۴۲۰,۰۰۰ تومان
۳۵۰,۰۰۰ تومان

پرونده‌ی شما جزئیات خودش را دارد؛ با یک وکیل ملکی صحبت کنید

پاسخ‌های این صفحه کلی هستند و برای آشنایی نوشته شده‌اند. ۳٬۱۶۲ وکیل با تخصص در این حوزه در بنیاد وکلا عضو هستند.

  • نوع و مدت مشاوره را خودتان انتخاب می‌کنید
  • هزینه را پیش از پرداخت می‌بینید
  • هزینهٔ تماس روی شما نیست

ثبت‌نام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.

از آنجا که معامله هریک از وراث به نسبت سهم خود نافذ و صحیح می باشد به نظر میرسد که عنوان صحیح دعوی مطروحه باید اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث باشد .
در خصوص استشهادیه نیز نیازی به طرح دعوی بطلان نبوده و در قالب دفاع امکان رد آن وجود خواهد داشت .

باسلام
به نظر می‌رسد خواسته باید طوری تنظیم شود که وضعیت معامله و حدود مالکیت مشاعی روشن شود، نه اینکه صرفا یک عنوان کلی مثل ابطال قولنامه انتخاب شود.
اگر سایر وراث قصد رد معامله را دارند، ساختار خواسته می‌تواند حسب وضعیت پرونده چیزی نزدیک به این باشد:
اعلام عدم نفوذ معامله فضولی نسبت به قدرالسهم مشاعی خواهان‌ها و اعلام رد معامله نسبت به سهام ایشان، به انضمام حسب مورد ابطال آثار و مستندات ناشی از معامله و سایر خواسته‌های مرتبط.

عنوان صحیح دعوا اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهام سایر وراث و رد معامله فضولی است، نه ابطال مطلق معامله؛ زیرا معامله نسبت به سهم مشاع خود «الف»، در حدود مالکیت وی، فی‌نفسه می‌تواند نافذ باشد. همچنین صرفا در صورتی که استشهادیه مورد استناد، واجد اثر حقوقی مستقل باشد، طرح خواسته ابطال آن ضرورت دارد؛ در غیر این صورت می‌توان اعتبار و ارزش اثباتی آن را در دعوای اصلی مورد تعرض قرار داد. پیشنهاد میکنم از مشاوره تخصصی بهره بگیرید.

با فرض اینکه ملک مشاع و متعلق به تمام وراث بوده، معامله شخص «الف» نسبت به سهم‌الارث خودش اصولا نافذ و صحیح است و نسبت به سهم سایر وراث، چون بدون اذن آنان انجام شده، غیرنافذ و منوط به تنفیذ آنهاست؛ بنابراین عنوان مناسب دعوا نسبت به سهم سایر وراث، اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهام آنان است، نه بطلان کل معامله.
در خصوص استشهادیه نیز صرفا در صورتی که به‌عنوان مستند مؤثر در اثبات مالکیت اختصاصی الف مورد استناد قرار گرفته و ایجاد اثر حقوقی کرده باشد، می‌توان حسب مورد خواسته مناسب برای بی‌اعتباری آن را مطرح کرد؛ صرف عنوان «استشهادیه» الزاما نیازمند دعوای مستقل برای ابطال نیست.

نمایش ۱۵ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های کوتاه

عنوان صحیح دعوا اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث است زیرا معامله نسبت به سهم خود فروشنده نافذ و نسبت به سهم دیگران فضولی محسوب می‌شود. استشهادیه نیازی به ابطال ندارد و باید در جریان دادرسی با انکار یا تردید از درجه اعتبار ساقط شود.

اگر یکی از ورثه اقدام به فروش کل ملک مشاع نماید، از آنجایی که سایر وراث نیز مالک مال محسوب می شوند، اقدام شخص فروش مال غیر بوده و وراث می توانند ابطال معامله ی فوق را از دادگاه بخواهند. لازم به ذکر است که در این صورت شخص مرتکب جرم انتفال مال غیر نیز شده است. بنابراین تنها می تواند نسبت به سهم خود عمل حقوقی فروش را انجام داد که در این صورت نیز تسلیم مال به مشتری نیازمند رضایت همه ی شرکا می باشد

در فرضی که الف فقط مالک مشاعی بوده و یک قطعه مشخص و مفروز از ملک مشاع را فروخته، پاسخ دقیق این است:

نسبت به سهم سایر وراث: معامله نسبت به آن قسمت، معامله فضولی و غیرنافذ است؛ بنابراین عنوان مناسب، اصولا اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهام سایر وراث است، نه بطلان مطلق.
نسبت به سهم خود الف: اگر الف مالک سهم مشاع خود بوده، اصل انتقال سهم مشاع او به ب صحیح است؛ اما فروش یک قطعه مفروز مشخص، بدون افراز، نمی‌تواند آن قطعه را به‌طور اختصاصی به ب منتقل کند.
بنابراین اگر هدف وراث تعیین تکلیف معامله برای تقسیم ترکه است، بهتر است خواسته با دقت تنظیم شود؛ معمولا می‌توان اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث و حسب مورد تعیین تکلیف آثار معامله نسبت به سهم الف را مطرح کرد.
درباره استشهادیه/برگه احراز مالکیت: صرف اینکه فروشنده به آن استناد کرده، لزوما به این معنا نیست که باید حتما خواسته مستقل «ابطال استشهادیه» مطرح شود. اگر آن برگه صرفا یک سند عادی اثباتی است، می‌توان در دعوای اصلی نسبت به اصالت، اعتبار یا مفاد آن دفاع کرد. اما اگر مبنای ایجاد یک حق یا سند رسمی قرار گرفته، موضوع متفاوت است.

نکته کلیدی: چون گفته‌اید «قطعه مشخص» فروخته شده، این مورد با فروش سهم مشاع تفاوت اساسی دارد.

فروش ملک مشاع وراث اصولا نیازمند رضایت تمامی شرکا است

معامله هر یک از وراث نسبت به سهم مشاعی خود صحیح و نافذ است به شرط آنکه سهم به درستی مشخص شده و در افراز قطعه اشتباهی رخ نداده باشد

هرگونه اقدام به فروش نسبت به سهم سایر وراث بدون اذن آنان معامله فضولی محسوب می‌شود

استشهادیه یک سند عادی است و ارزش اثباتی محدودی دارد بنابراین نیازی به تقدیم دادخواست برای ابطال آن نیست

معامله نسبت به سهم مشاع خود الف صحیح و نافذ است اما نسبت به سهم سایر وراث، فضولی و غیرنافذ است و خواسته صحیح، اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهام آنان است، نه بطلان کل معامله.
استشهادیه هم اگر صرفا یک نوشته عادی و فاقد اثر مستقل باشد، نیازی به خواسته مستقل ابطال ندارد و می‌توان بی‌اعتباری آن را در دعوای اصلی مطرح کرد

فروش مال مشاعی بدون رضایت سایر وراث،نسبت به سهم سایر وراث فضولی و غیر نافذ تلقی میگردد و نیاز مند تنفیذ همه وراث دارد چنانچه وراث قصد تنفیذ معامله نسبت به سهم خود ندارند میبایست دادخواست اعلام بطلان معامله مطرح نمایید

عنوان صحیح «ابطال معامله نسبت به سهم سایر وراث و عدم نفوذ آن در سهم فروشنده» است (درخواست ابطال استشهادیه نیز بهعنوان دلیل، نه خواسته مستقل، مطرح می‌شود).

اصولا در ملک مشاعی رضایت تمامی وراث در فروش ملک جاری است
گاها اتفاق می افتد: معامله احدی از وراث نسبت به سهم خود صحیح و نافذ است البته به شرطی که به طور دقیق سهم خودش را معامله کرده باشد و در افراز قطعه مشخص ، اشتباهی رخ نداده باشد و نسبت به سهم باقی ورثه فضولی است
در مورد استشهادیه نیز فقط یک برگه عادی است و ارزش حقوقی قابل توجه ندارد و دادخواست جداگانه بابت ابطال آن نیازی نیست

دادخواست اعلام بطلان معامله به نسبت سهم سایر وراث را مطرح کنید، چرا که این معامله نسبت به سهم شما غیرنافذ و در صورت رد، باطل است اما نسبت به سهم فروشنده صحیح است
همچنین نیازی به ابطال استشهادیه نیست؛ صرفا در دادگاه استدلال کنید که آن برگه فاقد اعتبار قانونی است و نمی‌تواند بر مالکیت مشاعی شما غلبه کند.

با توجه به اینکه صرفا مبایعه نامه عادی تنظیم شده و سندی انتقال نیافته باید دادخواست صدور حکم بر اعلام بطلان مبایعه نامه تنظیم و‌مطرح گردد و معامله به طور کلی هم نسبت به سهم فروشنده و هم سایر ورثه ، باطل خواهد شد و نیازی به طرح دعوای مستقل ابطال استشهادیه نیست

مطابق اصول حقوقی، دعوای صحیح «اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهام سایر وراث و رد معامله فضولی» است (نه ابطال مطلق)، و در خصوص استشهادیه نیز نیازی به دادخواست جداگانه نیست و اعتبار آن در همان دعوای اصلی قابل تعرض می‌باشد. موفق باشید

در فرض شما، عنوان دقیق‌تر «اعلام عدم نفوذ معامله نسبت به سهم سایر وراث و تعیین وضعیت معامله» است؛ زیرا شخص «الف» نسبت به قدرالسهم خودش اصولا اختیار انتقال داشته، اما نسبت به سهم سایر وراث معامله فضولی است

باید اعلام بطلان مبایعه‌نامه به دلیل عدم تنفیذ نسبت به سهم الارث داده شود

بادرود
ابطال معامله درخواست نمایید

مشاوره تخصصی پیشنهاد میگردد

هیچ‌کدام از این پاسخ‌ها دقیقاً پروندهٔ شما نبود؟

پاسخ‌های عمومی، مدارک و تاریخ‌ها و شرایط خاصِ شما را نمی‌بینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت می‌کند و قدم بعدی را مشخص می‌کند.

ثبت‌نام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.

پرسش حقوقی خودتان را بپرسید

پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است. ثبت پرسش حقوقی

پربازدید در همین موضوع

بیشتر بخوانید