بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا دعوای استرداد لاشه چک و اثبات سقوط دین پس از صدور حکم مطالبه وجه چک، مشمول اعتبار امر مختومه می‌شود؟

پرسیده شده ۲ ماه پیش ۱۴ پاسخ ثبت شده

یک چک در وجه شخصی صادر شده و سپس تبدیل تعهد صورت گرفته؛ به‌جای چک اول، چک دیگری تحویل داده شده و قرار بوده چک اول عودت شود. دارنده برای چک اول دادخواست مطالبه وجه داده است. در جلسه رسیدگی، تبدیل تعهد به دلیل عدم اقامه دعوای تقابل تأیید نشد و رأی به پرداخت صادر و اجراییه صادر شد. ما دادخواست استرداد لاشه چک، توقف و ابطال اجراییه، و اثبات سقوط دین دادیم، اما دادگاه با استناد به اینکه موضوع قبلاً رسیدگی شده، قرار امر مختومه صادر کرد. چه اقدامی باید انجام داد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

بیشتر وکلا معتقدند صدور قرار امر مختومه اشتباه است زیرا موضوع و سبب این دو دعوا متفاوت بوده و تبدیل تعهد قبلاً رسیدگی ماهوی نشده است. راهکار اصلی، تجدیدنظرخواهی فوری از این قرار و در صورت گذشت مهلت، بررسی اعاده دادرسی یا ماده ۴۷۷ است.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

امکان اعتراض به قرار رد دعوا و اثبات سقوط دین

قرار امر مختومه در این مورد قابل اعتراض و تجدیدنظرخواهی است. در لایحه خود باید توضیح دهید که خواسته و سبب دعوای استرداد لاشه و اثبات سقوط دین با دعوای مطالبه وجه متفاوت است و چون در پرونده قبل صرفاً به دلیل عدم طرح دعوای تقابل به موضوع رسیدگی ماهوی نشده، ارکان امر مختومه محقق نیست. مدارک، رسیدها و پیام‌های مربوط به توافق تعویض چک و قصد طرفین برای تبدیل تعهد را ضمیمه کنید. در صورت گذشت مهلت تجدیدنظر، راه‌های فوق‌العاده مانند اعاده دادرسی یا اعمال ماده ۴۷۷ قابل پیگیری خواهد بود.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۴ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۲ ماه پیش
زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۲۱۱ مشاوره موفق

اقدام متصور تجدیدنظرخواهی نسبت به قرار رد دعوا به استناد اعتبار امر مختومه است. در دادخواست و لایحه تجدیدنظرخواهی باید تصریح شود که دعوای حاضر از حیث خواسته، سبب و موضوع با دعوای سابق وحدت ندارد؛ زیرا دعوای پیشین صرفا ناظر بر مطالبه وجه چک اول بوده، در حالی‌که دعوای فعلی بر مبنای وقوع توافق لاحق، تبدیل تعهد، سقوط تعهد سابق، استرداد لاشه چک و توقف و ابطال عملیات اجرایی می باشد.

چنانچه دادگاه در پرونده مطالبه وجه، صرفا به این استدلال که ادعای تبدیل تعهد باید از طریق دعوای تقابل مطرح می‌شد، از رسیدگی به آن خودداری کرده و در ماهیت، وقوع یا عدم وقوع تبدیل تعهد را احراز نکرده، می‌توان استدلال نمود که موضوع سقوط تعهد سابق، پیش‌تر مورد رسیدگی ماهوی و صدور حکم قطعی قرار نگرفته بنابراین، ارکان تحقق اعتبار امر مختومه، به‌ویژه وحدت سبب و موضوع، فراهم نیست.

از حیث ماهوی نیز، باید اثبات شود که طرفین با تراضی، تعهد ناشی از چک اول را با تعهد جدید موضوع چک جایگزین، تعویض کرده‌اند. در صورت احراز چنین توافقی، تعهد سابق ساقط شده و متعهدله حق مطالبه وجه چک اول یا ادامه عملیات اجرایی بر مبنای آن را نخواهد داشت. صرف تعویض فیزیکی چک‌ها کافی نیست؛ بلکه باید قصد طرفین مبنی بر جایگزینی تعهد سابق و اسقاط آن، از طریق قرارداد، رسید، پیام‌ها، اقرار، شهادت شهود یا سایر ادله اثباتی احراز گردد.

با توجه به جریان عملیات اجرایی، باید درخواست توقف عملیات اجرایی نیز با فوریت مطرح و بر ورود خسارت غیرقابل جبران و وجود دلایل قوی بر سقوط تعهد تاکید شود. در صورت وجود حکم قطعی، لازم است آثار اجرایی آن نیز در چارچوب قانونی مربوط و با توجه به ادله جدید یا ادعای سقوط تعهد، مورد پیگیری قرار گیرد.

زهرا رفیعی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۵۱ مشاوره موفق

اگر واقعا بین طرفین درباره جایگزینی چک اول با چک دوم توافق جدید و قابل اثبات صورت گرفته باشد، ماده ۲۹۲ قانون مدنی می‌تواند مبنای استدلال تبدیل تعهد باشد و در صورت تحقق تبدیل تعهد، تعهد قبلی از بین می‌رود.
اما اگر درباره همین ادعا در پرونده قبلی رسیدگی ماهوی و رای قطعی صادر شده باشد، دعوای جدید ممکن است با ایراد امر مختومه مواجه شود.
در این حالت، اقدام اصلی باید بررسی دقیق دادنامه قبلی باشد: آیا دقیقا «تبدیل تعهد و سقوط دین» مورد رسیدگی قرار گرفته یا فقط به دلیل عدم طرح دعوای تقابل، ادعای شما پذیرفته نشده است؟
اگر قرار امر مختومه قابل تجدیدنظر باشد، از طریق دفتر خدمات قضایی در مهلت مقرر تجدیدنظرخواهی کنید.
در اعتراض باید نشان دهید که ارکان امر مختومه، یعنی وحدت اصحاب دعوا، موضوع و سبب، وجود ندارد یا موضوع جدید قبلا به‌طور ماهوی رسیدگی نشده است.
اگر رای قبلی قطعی شده باشد، مسیرهای فوق‌العاده مانند اعاده دادرسی فقط در صورت وجود یکی از جهات قانونی آن قابل بررسی است.
اصل چک اول، چک دوم، توافق‌ها، رسید تحویل، پیام‌ها و هر مدرکی درباره تعویض چک را حفظ کنید.
صرف اینکه چک دوم داده شده، خودبه‌خود اثبات‌کننده تبدیل تعهد نیست؛ قصد و توافق طرفین باید احراز شود.
ماده ۲۹۲ دقیقا بر تراضی در تبدیل تعهد اصلی به تعهد جدید تاکید دارد.

حدیث محمودی ۲ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۳۶ مشاوره موفق

می‌توانید نسبت به قرار رد دعوا به دلیل اعتبار امر مختومه تجدیدنظرخواهی کنید زیرا دعوای فعلی با دعوای سابق از نظر خواسته سبب و موضوع تفاوت دارد و دعوای قبلی فقط مربوط به مطالبه چک اول بوده اما دعوای جدید بر پایه توافق جدید و سقوط تعهد قبلی است

اگر دادگاه بدون بررسی ماهیت موضوع و صرفا به دلیل عدم طرح دعوای تقابلی از رسیدگی خودداری کرده است باید استدلال کنید که موضوع سقوط تعهد قبلی پیش از این به صورت ماهوی بررسی و حکم قطعی نشده است بنابراین شرایط اعتبار امر مختومه محقق نیست

از نظر ماهوی باید اثبات کنید که طرفین با توافق صریح تعهد ناشی از چک اول را با تعهد جدید جایگزین کرده‌اند و این موضوع را باید از طریق قرارداد رسید پیام‌ها اقرار یا شهادت شهود ثابت کنید

همچنین باید با توجه به جریان عملیات اجرایی درخواست توقف فوری آن را مطرح کنید و بر وجود دلایل قوی مبنی بر سقوط تعهد و احتمال ورود خسارات غیرقابل جبران تاکید نمایید

مصطفی فودازی ۲ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۱۵ مشاوره موفق

با سلام
اگر رای قبلی صرفا درباره مطالبه وجه چک بوده و موضوع «استرداد لاشه، سقوط دین و ابطال اجراییه» با سبب و خواسته متفاوت مطرح شده، قرار امر مختومه قابل ایراد و اعتراض است؛ اما اگر دادگاه احراز کند همان موضوع و همان سبب قبلا به‌طور قطعی رسیدگی شده، دعوای مجدد ممکن نیست.
اگر قرار هنوز قابل تجدیدنظر است، ⁠فورا تجدیدنظرخواهی کنید و تفاوت خواسته و سبب دعوای جدید، تبدیل تعهد و تحویل چک جایگزین را توضیح دهید. همچنین مدارک مربوط به توافق و چک جایگزین را ارائه کنید.
در صورت قطعی‌شدن قرار، بسته به وضعیت پرونده، باید ⁠راهکارهای فوق‌العاده اعتراض یا اقدام در مرحله اجرا بررسی شود.

نمایش ۱۰ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
الیکا فخرایی لطف آبادی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲۹ مشاوره موفق

سلام، فورا در مهلت مقرر به قرار امر مختومه تجدیدنظرخواهی کنید و با استناد به مواد ۸۴ بند ۶، ۸۹ و ۳۴۸ قانون آیین دادرسی مدنی، تفاوت موضوع و سبب دعوا و دفاع ماهوی بودن تبدیل تعهد را اثبات نمایید.
هم‌زمان درخواست توقف اجرا دهید؛ اعاده دادرسی فقط در صورت تحقق جهات ماده ۴۲۶ و ابطال اجراییه طبق ماده ۱۱ قانون اجرای احکام مدنی ممکن است

جاوید محمدی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۷۵ مشاوره موفق

با سلام کاربر گرامی
موضوع دعوای شما چه از نظر سبب چه از نظر موضوع متقن ارتباطی با دعوای مطالبه وجه چک ندارد و این مورد از جهات تجدید نظرهایی می‌باشد

هومن زمانی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۳۱ مشاوره موفق

یک دین نمیتواند دو بار پرداخت شود شما در دادخواست مجدد به استناد اینکه دین در چک اول پرداخت شده استرداد لاشه چک دوم را مطالبه کرده و روی تبدیل تعهد تمرکز نکنید

سمانه پیرانی ۱ هفته پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۵ مشاوره موفق

باید دادخواست اعاده دادرسی با استناد به سند جدید تبدیل تعهد بدهید و همزمان دستور موقت توقف اجرا بخواهید امر مختومه مانع اعاده دادرسی نیست

ندا نظری قهنویه ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۵۳ مشاوره موفق

اگر زمان اعتراض گذشته اعاده دادرسی می‌تواند راه درست باشد. تقاضای اعمال ماده ۴۷۷ نیز راه حلی است که جای تامل دارد

محمدباقر سلیمانگلی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۵ مشاوره موفق

با سلام شما حق اعتراض دارید چون از موارد اعتبار امر مختومه متصور نمیباشد

سارا زینل زاده ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲۲ مشاوره موفق

سلام و احترام
با توجه به مفاد پرونده نسبت به چک دوم دادخواست استرداد چک مطرح کنید

علیرضا زرینه پور ۲ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۳۳ مشاوره موفق

بادرود
متاسفانه سهل انگاری کردین باید پرداخت شود

میلاد مرادی ۲ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

با سلام ... صدور قرار امر مختومه محل ایراد است لذا شما حق اعتراض خواهید داشت

۳۳۰ وکیل متخصص چک آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید