خدمات
بنیاد وکلا

تعارض نظریه کارشناسی با استنادات قرار جلب به دادرسی و نحوه رسیدگی دادگاه

پرسیده شده ۶ روز پیش۱۲ پاسخ ثبت شده
ادامهٔ متن پرسش

شخص «الف» دو فقره چک سفیدامضا را به موجب رسیدی کتبی به امانت نزد شخص «ب» قرار می‌دهد. امین بر خلاف تعهد، یکی از چک‌ها را تکمیل کرده و بابت بدهی خود به شخص ثالث واگذار می‌کند. مالک چک به اتهام خیانت در امانت شکایت مطرح می‌نماید.
متهم در دفاعیات خود مدعی می‌شود شماره چک دوم بعداً به رسید الحاق شده است. کارشناس اولیه الحاق را رد می‌کند، اما هیئت‌های ۳ نفره و ۵ نفره کارشناسی وقوع الحاق را تأیید می‌نمایند. با وجود این نظریه کارشناسی که همسو با دفاعیات متهم است، بازپرس پرونده قرار جلب به دادرسی صادر کرده و در زمره ادله انتساب جرم، به نظریه هیئت کارشناسان، گزارش ضابطان، شکایت شاکی و بلاوجه بودن دفاعیات متهم استناد می‌کند؛ در حالی که بازپرس با درخواست‌های مکرر شاکی مبنی بر احضار دارنده نهایی چک جهت انجام تحقیقات نیز مخالفت کرده بود.

۱. دادگاه کیفری در مواجهه با تعارض استناد بازپرس به نظریه کارشناسی چه تصمیمی اتخاذ خواهد کرد؟ آیا سایر دلایل می‌توانند علی‌رغم نظر کارشناسی، مبنای رأی محکومیت قرار گیرند؟
۲. آیا دادگاه کیفری ممکن است عدم احضار دارنده نهایی چک را از مصادیق نقص تحقیقات بداند و نسبت به تکمیل تحقیقات یا احضار وی اقدام کند؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

دادگاه الزامی به تبعیت مطلق از نظر کارشناسی ندارد و می‌تواند با تکیه بر سایر ادله و بیان دلایل مستدل رأی دهد. همچنین عدم احضار دارنده نهایی چک می‌تواند نقص تحقیقات دانسته شود و دادگاه راساً یا از طریق دادسرا نسبت به احضار او اقدام کند.

این قاعده کلی است و سرنوشت نهایی پرونده شما به کفایت سایر ادله و نظر قاضی دادگاه درباره نقص تحقیقات بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

اختیار دادگاه در رد نظر کارشناس و احضار دارنده

دادگاه کیفری ملزم به پذیرش قطعی نظریه کارشناسی نیست و می‌تواند با تکیه بر سایر ادله، امارات و قرائن موجود در پرونده رأی صادر کند؛ هرچند در صورت عدم پذیرش نظر کارشناس باید دلایل آن را به صورت مستدل بیان کند. از سوی دیگر، صرف شکایت شاکی و گزارش ضابطان بدون دلایل متقن برای اثبات ارکان جرم کافی نخواهد بود. همچنین عدم احضار دارنده نهایی چک می‌تواند از موارد نقص تحقیقات به شمار آید. در این صورت، دادگاه این اختیار را دارد که رأساً او را احضار کند یا پرونده را جهت رفع نقص و تکمیل تحقیقات به دادسرا بازگرداند.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۲ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

انتخاب هوش مصنوعی

علی فتحی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۶ نظر)

سلام وقت بخیر دادگاه ملزم به تبعیت مطلق از نظریه کارشناسی نیست و می‌تواند با بررسی مجموع ادله و قرائن، حتی برخلاف نظریه کارشناسی رأی صادر کند؛ البته باید علت عدم پذیرش نظریه را مستدل بیان کند. صرف شکایت شاکی و گزارش ضابطان نیز بدون وجود دلایل کافی برای احراز ارکان جرم، برای محکومیت کفایت نمی‌کند.
بله؛ عدم احضار دارنده نهایی چک، با توجه به نقش وی در روشن شدن نحوه تکمیل و انتقال چک و احراز سوءنیت متهم، می‌تواند از مصادیق نقص تحقیقات باشد. دادگاه می‌تواند رأساً دستور احضار وی و انجام تحقیقات تکمیلی را صادر کند یا پرونده را برای رفع نقص به دادسرا اعاده نماید.

سمانه پیرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳۴ نظر)

دادگاه به نظریه کارشناسی مقید نیست و می‌تواند با سایر ادله مانند شکایت شاکی گزارش ضابطان و قرائن رأی محکومیت صادر کند

عدم احضار دارنده نهایی چک می‌تواند نقص تحقیقات باشد و دادگاه می‌تواند خودش تحقیقات را تکمیل کند یا از دادسرا بخواهد وی را احضار کند

الهه دریائی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

1. دادگاه مجبور به پذیرش نظر کارشناس نیست، اما باید دلیل رد آن را توضیح دهد. صرف شکایت و گزارش ضابطان برای محکومیت کافی نیست.
2. بله، احضار نکردن دارنده نهایی چک می‌تواند نقص تحقیقات باشد و دادگاه می‌تواند دستور احضار و بررسی موضوع را صادر کند.

میلاد مرادی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

نظریه کارشناسی برای دادگاه الزام‌آور نیست، اما دادگاه نمی‌تواند بدون دلیل موجه از نظریات هیئت‌های کارشناسی سه‌نفره و پنج‌نفره که الحاق را تأیید کرده‌اند، صرف‌نظر کند. چنانچه سایر قرائن و امارات مستقل موجب حصول علم قاضی شود، امکان صدور حکم محکومیت وجود دارد؛ مشروط بر اینکه مستندات علم قاضی در رأی ذکر شود.
همچنین دادگاه می‌تواند عدم تحقیق از دارنده نهایی چک را نقص تحقیقات تلقی کرده و با استناد به مواد ۳۴۱ و ۳۶۲ قانون آیین دادرسی کیفری، دستور احضار وی و انجام تحقیقات لازم را صادر کند.

نمایش ۸ پاسخ دیگر وکلا

سارا تک روستا

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۵۶ نظر)

سلام کاربر گرامی سلام کاربر گرامی قرار جلب به دادرسی برای دادگاه الزام‌آور نیست و دادگاه باید مستقلاً ادله را بررسی کند.
دادگاه می‌تواند با وجود نظریه کارشناسی، در صورت وجود دلایل مستقل و کافی، حکم محکومیت صادر کند؛ اما باید تعارض نظریات کارشناسی را برطرف کند و نمی‌تواند بدون توجیه از نظریات مؤید الحاق عبور کند.
بله، عدم احضار دارنده نهایی چک، در صورتی که اظهارات او در روشن شدن نحوه انتقال چک و احراز سوءنیت مؤثر باشد، می‌تواند نقص تحقیقات تلقی شود. دادگاه نیز می‌تواند دستور تکمیل تحقیقات و احضار وی را صادر کند.

سیما حشمتی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۹ نظر)

با سلام واحترام
دادگاه می‌تواند با وجود نظریه کارشناسی، بر اساس سایر دلایل معتبر حکم محکومیت صادر کند؛ اما باید تعارض موجود را بررسی و دلایل رد نظریات کارشناسی را مستدل بیان کند. همچنین عدم احضار دارنده نهایی چک، اگر اظهارات او در کشف حقیقت مؤثر باشد، می‌تواند نقص تحقیقات محسوب شود. دادگاه طبق مواد ۳۴۱ و ۳۶۲ قانون آیین دادرسی کیفری اختیار تکمیل تحقیقات یا احضار وی را دارد.

محمدعلی بهشتی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

با سلام و وقت بخیر. در خصوص سوال اولتان باید عرض کنم که طبق ماده ۱۶۶ قانون آیین دادرسی کیفری، نظر کارشناس برای قاضی طریقیت دارد نه موضوعیت؛ یعنی قاضی الزامی به تبعیت از آن ندارد، مگر اینکه نظر کارشناسی با اوضاع و احوال مسلم پرونده همخوانی داشته باشد. اینکه بازپرس محترم در قرار جلب به دادرسی همزمان به نظریه هیئت کارشناسی که به نفع متهم و موید الحاقی بودن است استناد کرده، در واقع یک مسامحه و اشتباه شکلی در تنظیم قرار است که در دادگاه کیفری قابل ایراد است. با این حال، صرف الحاقی بودن شماره چک دوم در رسید کتبی، لزوما به معنای برائت متهم نیست؛ چرا که رابطه امانی علاوه بر رسید، با سایر ادله مثل گزارش ضابطان، شهادت شهود یا قرائن دیگر هم قابل اثبات است و اگر قاضی دادگاه از مجموع محتویات پرونده و نحوه گردش چک به علم برسد (موضوع ماده ۲۱۱ قانون مجازات اسلامی)، می‌تواند بدون توجه به رسید مخدوش و نظریه کارشناسی، حکم محکومیت صادر کند، مگر اینکه هیچ دلیل دیگری جز همان رسید در پرونده نباشد که در این صورت رای برائت صادر خواهد شد.

در مورد سوال دوم هم قطعاً عدم تحقیق از دارنده نهایی چک جهت بررسی نحوه و علت انتقال چک، از موارد نقص تحقیقات محسوب می‌شود. به استناد ماده ۳۴۱ قانون آیین دادرسی کیفری، قاضی دادگاه کیفری دو این اختیار را دارد که یا پرونده را جهت رفع نقص و تحقیق از دارنده چک به دادسرا برگرداند و یا خودش مستقیما در جلسه رسیدگی، دارنده چک را به عنوان مطلع احضار کند. پیشنهاد می‌کنم با توجه به این تعارض مهم در قرار جلب به دادرسی، حتما قبل از جلسه رسیدگی، این موارد را طی یک لایحه دفاعیه دقیق به دادگاه اعلام نمایید. در صورت نیاز به بررسی قرار و تنظیم لایحه می‌توانید از طریق پروفایل درخواست مشاوره یا نگارش لایحه ثبت بفرمایید.

نازنین زهرا علیجانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۵ نظر)

سلام.بله،وجود سایر دلایل در صورت موثر و قوی بودن ،می تواند موجب صدور رای محکومیت شود .مخالفت بازپرس موجب نمی شود که دادگاه احضار دارنده نهایی را نقص تحقیقات نداند یا حضور ایشان را موثر در نتیجه رای تشخیص ندهد و می تواند نقص تخقیقات تلقی کرده یا به درخواست شاکی به جلسه دادگاه دعوت نماید .

زهرا اکبرنیا

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

صرف شکایت و گزارش ضابطان دلیل بر محکومیت نمی باشد ،
احضار نکردن دارنده نهایی چک می تواند از موارد نقض تحقیقات باشد
دادگاه مکلف به پذیرش نظریه کارشناس نمی باشد ولی با توضیح علت رد آن

اکبر کولیوند

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۹ نظر)

با سلام، دادگاه ملزم به تبعیت از نظریه کارشناسی نیست و می‌تواند با توجه به سایر ادله و قرائن موجود، رأی صادر کند. همچنین عدم احضار دارنده نهایی چک، در صورت مؤثر بودن در کشف حقیقت، می‌تواند نقص تحقیقات محسوب شود و دادگاه می‌تواند رأساً تحقیقات را تکمیل یا تکمیل آن را از دادسرا درخواست کند.

اسماعیل کبیری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱ نظر)

سلام . نظریه کارشناسی برای مقام قضایی طریقیت دارد و نه موضوعیت به این معنی که الزامی جهت تبعیت از نظر کارشناس وجود ندارد و ممکن است از سایر شواهد و قرائن برای قاضی علم به ارتکاب یا عدم ارتکاب جرم حاصل بشود .

در خصوص عدم احضار دارنده نهایی ، به نظر می رسد اظهارات ایشان در روند پرونده موثر نخواهد بود و احتمالا به همین دلیل با احضار ایشان مخالفت شده است . مع الوصف اگر اعتقاد دارید استماع اظهارات دارنده نهایی به اثبات بی گناهی شما کمک می کند حتما از دادگاه تقاضای احضار ایشان را با تاکید بر تاثیر اظهارات او بر بی گناهی خود بکنید

درسا حسن زاده

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

درود بر شما، دادگاه ملزم به پذیرش نظریه کارشناسی نیست، اما رد آن باید مستدل باشد. همچنین شکایت شاکی و گزارش ضابطان به‌تنهایی برای محکومیت کافی نیست.عدم احضار دارنده نهایی چک نیز در صورت تأثیر اظهارات وی در کشف حقیقت، می‌تواند نقص تحقیقات محسوب شود و دادگاه دستور تکمیل تحقیقات را صادر کند.

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید

الهه دریائی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه۵٫۰(۱ نظر)