سلام و وقت بخیر. مادرم خانمی ۸۷ ساله و بیسواد است. اخیرا متوجه شدهام حدود ۴ سال پیش خواهرم با سوءاستفاده، اموال مادرم را به نام خودش منتقل کرده است. خواهرم و برادرم هر دو مجرد هستند. آیا میتوانم شکایت کنم و نتیجه بگیرم؟
این پاسخ بهصورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه بهعنوان تأیید محتوای آن.
پاسخ توسط یکی از وکلای بنیاد وکلا
موضوعی که مطرح کردید از نظر حقوقی پیچیدگیهای خاص خود را دارد، اما بله، امکان پیگیری قضایی وجود دارد. با توجه به سن بالا و بیسواد بودن مادرتان، قانون حمایتهای خاصی را پیشبینی کرده است.
در ادامه، ابعاد مختلف این موضوع و مسیرهایی که میتوانید طی کنید را بررسی میکنم:
۱. وضعیت حجر (عدم سلامت عقلی یا محجوریت)
اولین و مهمترین مسئله این است که آیا مادرتان در زمان انتقال اموال (۴ سال پیش) و یا در حال حاضر، از نظر ذهنی در سلامت کامل بوده و متوجه ماهیت کارهای خود بودهاند یا خیر؟
اگر مادرتان دچار حواسپرتی یا بیماری ذهنی (مانند آلزایمر) هستند: شما ابتدا باید از طریق دادسرا و امور سرپرستی، برای ایشان حکم «حجر» بگیرید. اگر پزشکی قانونی تایید کند که ایشان ۴ سال پیش هم در وضعیت حجر بودهاند، تمامی معاملات انجام شده باطل خواهد بود. در این صورت برای ایشان «قیم» تعیین میشود و قیم میتواند معامله را ابطال کند.
۲. سوءاستفاده از ضعف نفس و بیسوادی
با توجه به اینکه فرمودید ایشان بیسواد هستند، طبق قانون برای اینکه یک معامله صحیح باشد، فرد باید دقیقا بداند چه چیزی را امضا یا انگشت میزند.
اگر خواهرتان به بهانه دیگری (مثلا کارهای اداری، دریافت مستمری، یا درمان) از ایشان انگشت گرفته و اموال را منتقل کرده باشد، این عمل «تدلیس» (کلاهبرداری و فریب) محسوب میشود.
در مورد افراد بیسواد، شاهدان و نحوه تفهیم مورد معامله بسیار مهم است. اگر ثابت شود که ایشان بدون آگاهی کامل از اینکه دارد اموالش را میبخشد یا میفروشد، انگشت زده است، معامله قابل ابطال است.
۳. نبود ثمن (پول) معامله
اگر انتقال اموال در قالب «مبایعهنامه» (خرید و فروش) انجام شده باشد، خواهر شما باید ثابت کند که پول آن اموال را به مادرتان پرداخت کرده است. با توجه به سن و شرایط، عدم وجود رد و بدل مالی (ثمن)، نشانه صوری بودن معامله است و میتوان حکم ابطال آن را گرفت.
۴. اگر انتقال به صورت «هبه» (هدیه) باشد
اگر خواهرتان ادعا کند که مادر اموال را به او هدیه داده است (هبه)، باز هم اگر ملک هنوز در تصرف مادر باشد یا شرایط خاصی وجود داشته باشد، در مواردی میتوان از هبه رجوع کرد یا آن را باطل کرد (البته ثابت کردن این مورد دشوارتر است).
عرض سلام و احترام
شما میتوانید شکایت و اقدام حقوقی برای ابطال انتقال را مطرح کنید، ولی نتیجه به این بستگی دارد که با مدرک ثابت کنید رضایت واقعی و اختیار مؤثر مادرتان وجود نداشته و سوءاستفاده رخ داده است.
بطور کلی اصل بر صحت معامله است، اما اگر مدارکی دارید که ایشان با خدعه و فریب اموال را به چنگ آورده اند، میتوان معامله را باطل کرد. البته هرگونه اقدام حقوقی باید توسط مادر انجام شود و شما حقی در اقامه دعوا ندارید
اگر دلائل و قرائن به قدر کافی علیه خواهرتان دارید ،و اینکه مادرتان در آن زمان محجور بوده،و یا فریب خورده و خودش اقرار کند که با زور و تهدید اینکار را کرده است .بله میشود باطل کرد.
در صورتی که بتوانید ثابت کنید که مادرتان در زمان انتقال اموال ، محجور بوده یعنی قدرت درک موضوع و فهم سندی که امضاء می کند را ( بدلیل بیماری هایی که موجب زایل شدن عقل و درک می شود و امثال آن ) نداشته و یا خواهر و برادر با تدلیس ، فریب یا اجبار وی را مجبور به امضاء کرده اند و فی الواقع او قصد و اراده انتقال نداشته است می توان شکایت و طرح دعوی نمود و در نهایت اسناد صادره به نام آنها را ابطال کرد . در خصوص مورد اول شما هم می توانید شکایت کنید ( البته پس از اثبات محجور بودن مادر در دادگاه ) و در مورد دوم خودش باید شکایت کند
اصل بر صحت است و شما باید مستندات و مدارک لازم را داشته باشید یا اینکه در صورت محجوریت مادر اقدام به دریافت حکم محجوریت نمایید و سپس مستند به آن طرح دعوی ابطال دهید
کاربر گرامی
مهمترین بخش اثبات این است که نشان دهید مادر شما در زمان انتقال اموال، به دلیل نداشتن سواد و یا دلایل دیگر، از ماهیت کاری که انجام میداده آگاهی کامل نداشته و خواهرتان از این وضعیت سوء استفاده کرده است. این میتواند شامل مدارک پزشکی (اگر در آن زمان مشکل حافظه یا درک داشتهاند)، شهادت شهود (کسانی که شاهد وضعیت ایشان بودهاند)، یا هر مدرک دیگری باشد که نشان دهد ایشان قادر به درک کامل قرارداد یا انتقال سند نبودهاند.
در صورتیکه مادر قدذی اداره اموز خود را بلحاض کهولت یا بیماری از دست داده با اثبات این موضوع از طریق سوابق پزشکی با درخواست اثبات آن از دادسرای سرپرستی و ارجاع به پزشک قانونی با تعیین سال اتروپی مغزی از زمانیکه شروع شده تمامی نقل وانتلات اموال محجور در صورت اثبات در صورت تایید حجر قابل ابطال است
تنها در صورتی می توانید ادعایی نسبت به آن اموال مطرح کنید که اثبات نمائید مادرتان قبل از تاریخ معامله موصوف فاقد سلامت روانی(محجور ) بوده است و اثبات این ادعا نیازمند تشکیل پرونده اثبات حجر می باشد. برای راهنمایی کامل درخواست مشاوره بدید.
تا زمانی که مادر در قید حیات است، باید شخصا (یا با اعطای وکالت رسمی به شما) طرح دعوا کند. در صورت وجود مدارک پزشکی دال بر زوال عقل در زمان انتقال در ۴ سال پیش موضوع شما قابل پیگیری حقوقی و کیفری می باشد.
بله میتوانید اگر مدرکی دارید که اثبات کند مادرتان فریب خورده یا اینکه مادرتان خودشان اقرار کنند مورد فریب قرار گرفته اند و رضایت نداشته اند و امضا ایشان بابت انتقال اموال نبوده
پاسخهای عمومی، مدارک و تاریخها و شرایط خاصِ شما را نمیبینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت میکند و قدم بعدی را مشخص میکند.
ثبتنام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.
پرسش حقوقی خودتان را بپرسید
پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است.ثبت پرسش حقوقی