تکلیف ساخت‌وساز در ملک موروثی، مطالبه اجرت‌المثل و نحوه تقسیم ارث
ادامهٔ متن پرسشبستن
حدود ۲۰ سال پیش پدری فوت کرده و یک باب خانه ویلایی و یک کارگاه از او به جا مانده است. چند سال پس از فوت، یکی از فرزندان بدون تقسیم ماترک، اقدام به تخریب بناها و نوسازی کارگاه و خانه کرده و حدود ۱۵ سال است که در منزل سکونت دارد و در کارگاه فعالیت می‌کند، اما سهمی به برادر خود نپرداخته و اجاره‌ای هم نداده است. وی مدعی است که بناها (اعیان) را خودش ساخته و برادرش صرفاً از زمین (عرصه) سهم دارد؛ در حالی که آهن‌آلات و مصالح حاصل از تخریب را نیز فروخته است. برادر دیگر نیز مدعی است مبالغی در ساخت پرداخت کرده اما رسیدی ندارد. پرسش این است که:
۱. آیا برادر متقاضی ارث فقط از زمین سهم می‌برد یا از کل ملک؟
۲. آیا بابت تصرف انفرادی در این سال‌ها اجرت‌المثل تعلق می‌گیرد؟
۳. آیا یکی از وراث می‌تواند به‌صورت یک‌جانبه اموال را تقسیم کند (مثلاً کارگاه برای من و خانه برای تو)؟
۴. وضعیت سهم‌الارث مادر در صورت در قید حیات بودن چگونه است؟
جمع‌بندی پاسخ وکلا
وراث از کل عرصه و اعیان سهم می‌برند و تقسیم یک‌جانبه اموال بدون توافق یا حکم دادگاه باطل است، اما درباره حق مطالبه هزینه ساخت، میزان سهم مادر و شرایط تعلق اجرت‌المثل میان وکلا اختلاف نظر وجود دارد.
این چارچوب کلی تقسیم ماترک است، اما وضعیت رضایت سایر وراث در ساخت‌وساز و چگونگی اثبات تصرف عدوانی پرونده شما را مشخص می‌کند.
