آیا نداشتن حصار در بخشی از زمین موجب مسئولیت مالک در برابر خسارت گاوهای دیگران می‌شود؟
من مالک زمینی هستم که یک سمت آن به نهر (آبراه) مشرف است. زمین تقریباً در همه جهات حصارکشی شده، اما قسمت کنار نهر باز مانده است. زمین همسایه نیز به همین نهر مشرف است.
دو سؤال دارم:
۱. اگر گاوهای متعلق به دیگران مستقیماً از مسیر نهر وارد زمین همسایه شوند، آیا به دلیل نداشتن حصار در آن بخش از زمینم مسئول خسارت‌های واردشده به همسایه هستم؟
۲. اگر گاوها ابتدا وارد زمین من شوند و سپس به زمین همسایه بروند، آیا مسئولیتی بر عهده‌ی من است یا تمام مسئولیت با صاحب گاوهاست؟
همچنین می‌خواهم بدانم آیا این موضوع جنبه‌ی کیفری نیز دارد؟
مسئولیت خسارت ناشی از ورود احشام اصولاً متوجه صاحب یا متصرف حیوان است و صرفِ نداشتن حصار در بخشی از زمین، برای شما مسئولیت مدنی یا کیفری ایجاد نمی‌کند. تنها در صورتی ممکن است مسئول شناخته شوید که همسایه ثابت کند باز بودن زمین ناشی از تقصیر شما بوده و عرفاً زمینه یا سبب ورود و خسارت را فراهم کرده است.
این قاعده کلی است اما مسئول شناخته شدن شما به اثبات وجود رابطه سببیت یا تقصیر در دادگاه بستگی دارد.
