بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا رای دادگاه حقوقی می‌تواند رای دادگاه کیفری را نقض کند؟

پرسیده شده ۱ سال پیش ۲۵ پاسخ ثبت شده

در دادگاه حقوقی، رای دادگاه کیفری که استدلال این بوده که فروش مال غیر به عنوان مثال، آقای x ملکی را به آقای y فروخته و انتقال به غیر کرده است، در دادگاه حقوقی برای اینکه این فروش را باطل نماییم، برخلاف رای دادگاه تجدیدنظر کیفری و بدوی فروش مال غیر به اینجانب را توسط آقای x فروش مال غیر دانسته است.

آیا رای دادگاه حقوقی می‌تواند دادگاه کیفری را نقض کند و مخالف آن باشد، در صورتی که زمین مورد شکایت آقای b مد نظر رای دادگاه تجدیدنظر بوده است؟

حالت کلی اینکه آیا رای دادگاه حقوقی می‌تواند رای دادگاه کیفری را زیر سوال ببرد و برخلاف آن باشد یا خیر؟ لطفا راهنمایی بفرمایید.

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی دادگاه کیفری درباره وقوع جرم است و نمی‌تواند بر خلاف آن حکم دهد. تنها در صورتی دادگاه حقوقی امکان صدور رای متفاوت دارد که موضوع پرونده، اشخاص یا مال متفاوت باشند یا حکم کیفری صرفاً به دلیل فقدان دلیل یا مرور زمان صادر شده باشد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

الزام دادگاه حقوقی به تبعیت از رای کیفری

رای قطعی دادگاه کیفری در خصوص وقوع جرم و مالکیت برای دادگاه حقوقی لازم‌الاتباع است و مرجع حقوقی حق نقض یا صدور رای خلاف آن را در موضوع واحد ندارد. اگر دادگاه حقوقی بر خلاف رای قطعی کیفری تصمیم گرفته باشد، این رای از طریق تجدیدنظرخواهی یا فرجام‌خواهی در دیوان عالی کشور به دلیل مخالفت صریح با قانون قابل اعتراض و نقض است. با این حال، چنانچه موضوع پرونده، اشخاص یا مال مورد اختلاف در دو مرجع متفاوت باشد، دادگاه حقوقی می‌تواند مستقلاً تصمیم بگیرد.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۵ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۱ سال پیش
محمدمهدی قنبری
محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام
خلاصه پاسخ
۱) اگر درباره «همان مال، همان اشخاص و همان تاریخ» رای کیفری قطعی صادر و در آن احراز شده باشد که فروش مال غیر واقع شده و فروشنده مالک نبوده است، دادگاه حقوقی حق ندارد خلاف آن رای حکم بدهد. حکم کیفری در این حد برای مرجع حقوقی لازم‌الاتباع است.
۲) فقط در دو حالت دادگاه حقوقی می‌تواند خلاف نتیجه کیفری رای بدهد:
الف) حکم کیفری به علت «کافی نبودن دلیل» یا «مرور زمان» منتهی به منع یا موقوفی تعقیب شده باشد (تبرئه قطعی به‌معنای مالک بودن نیست).
ب) موضوع دعوای حقوقی از نظر اشخاص، مال یا زمان متفاوت با پرونده کیفری باشد.
۳) اگر دادگاه حقوقی بر خلاف حکم قطعی کیفری رای داده باشد، راه اصلاح آن تجدیدنظر و عنداللزوم فرجام‌خواهی است و دیوان عالی کشور به استناد «مخالفت صریح با قانون و اعتبار امرمختومه» رای را نقض می‌کند.

────────────────────────────
مستند قانونی
────────────────────────────
قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲
«... هرگاه رسیدگی به دعوای حقوقی منوط به اثبات وقوع جرم یا شناسایی مرتکب باشد، تا صدور رای قطعی کیفری متوقف می‌ماند و رای قطعی کیفری در خصوص وقوع جرم و انتساب آن به متهم برای دادگاه حقوقی لازم الاتباع است.»

تبصره ۲ همان ماده: «چنانچه رای قطعی کیفری به علت فقدان یا کافی نبودن دلیل صادر شده باشد، مانع رسیدگی دادگاه حقوقی نیست.»

رای وحدت رویه هیات عمومی دیوان عالی کشور ۵۶۷ ـ ۱۳۸۰/۷/۱۰
«محاکم حقوقی در اصل وقوع جرم و انتساب آن به محکوم‌علیه مقید به حکم قطعی کیفری هستند و نمی‌توانند برخلاف آن حکم بدهند.»

────────────────────────────
تطبیق با سؤال شما
────────────────────────────
۱) دادگاه کیفری (بدوی و تجدیدنظر) قطعا تعیین کرده است که آقای «X» مالک نبوده و با انتقال ملک به «Y» مرتکب فروش مال غیر شده است. بنابراین دو نکته در رای کیفری محرز است:
• مالک واقعی شخص دیگری (احتمالا «B») است.
• «X» حق نقل و انتقال نداشته است.

۲) اگر دعوای حقوقی جدید نیز درباره همان ملک و همان معامله (یا معامله بعدی همان فروشنده) باشد، دادگاه حقوقی باید نتیجه کیفری را بپذیرد. پس فروش دوم یا سوم هم «باطل» است و نیاز به اثبات مجدد «عدم مالکیت X» ندارد.

۳) در عمل برخی دادگاه‌های حقوقی برای اعلام بطلان معامله دوم استدلال می‌کنند «چون در پرونده کیفری فقط فروش به Y مطرح بوده، لزوما درباره Z حکمی داده نشده است»، اما این استدلال کافی نیست؛ زیرا «عنصر مالک نبودن X» با حکم کیفری ثابت شده و بر هر معامله دیگری نیز حاکم است. دیوان عالی در آرای متعدد تاکید کرده از حیث «امر مسلم کیفری» دادگاه حقوقی نمی‌تواند راه دیگری برود؛ فقط ممکن است میزان خسارت یا روابط متعاملین را جداگانه رسیدگی کند.

۴) نتیجه خلاف‌گویی دادگاه حقوقی چیست؟
• اگر رای بدوی است، در تجدیدنظر به استناد ق.آ.د.م («مخالفت با قانون» و «اعتبار امر قضاوت شده») نقض می‌شود.
• اگر رای قطعی تجدیدنظر باشد ولی مشمول فرجام‌خواهی نیز باشد، دیوان عالی می‌تواند آن را به همین دلیل بشکند.
• چنانچه رای قطعی و غیرقابل فرجام باشد، تنها راه «اعاده دادرسی» است ( ق.آ.د.م: تعارض دو حکم قطعی درباره یک موضوع، اشخاص و سبب واحد).

────────────────────────────
دو فرض استثناء
────────────────────────────
۱) رای کیفری ختم به «منع تعقیب» یا «موقوفی تعقیب» به علت کفایت نکردن دلیل شده باشد. در چنین حالتی دادگاه حقوقی می‌تواند با ادله مستقل (سند مالکیت، کارشناسی، شهادت) حکم متفاوت بدهد.
۲) دعوای حقوقی مربوط به ملکی باشد که تاریخ معامله یا پلاک ثبتی آن با موضوع رای کیفری متفاوت است. در این صورت، موضوع واحد نیست و تعارض تلقی نمی‌شود.

────────────────────────────
جمع‌بندی
────────────────────────────
• اصل قاعده این است که محکومیت قطعی کیفری برای دادگاه حقوقی در باب وقوع جرم و هویت مرتکب الزام‌آور است و نقض آن تخلف بین‌المللی (اعتبار امر مختومه) و موجد نقض در مراحل عالی خواهد بود.
• فقط در صورتی که پرونده کیفری به علت «فقدان دلیل» مختومه شده باشد یا موضوع دو پرونده از لحاظ اشخاص و مال دقیقا یکسان نباشد، دادگاه حقوقی می‌تواند رای متفاوت بدهد.
• در پرونده شما، اگر ملک همان است و حکم کیفری قطعیت دارد، رای دادگاه حقوقی که برخلاف آن صادر شده به احتمال زیاد در تجدیدنظر یا فرجام نقض خواهد شد؛ آن را فورا با استدلال «اعتبار امر مختومه کیفری» مورد اعتراض قرار دهید.

زهرا رحیمی لولویی
زهرا رحیمی لولویی تأیید‌شده
۳ هفته پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۸۸۷ مشاوره موفق

سلام، دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی دادگاه کیفری است و نمی‌تواند بر خلاف آن حکم دهد. فقط در مواردی دادگاه حقوقی امکان صدور رای متفاوت دارد که موضوع پرونده، اشخاص یا مال متفاوت باشند یا حکم در بررسی پرونده کیفری صرفا به دلیل فقدان دلیل یا مرور زمان حکم صادر شده باشد.

محمدباقر سلیمانگلی ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۵ مشاوره موفق

با سلام شما فرمودید رای کیفری مربوط به زمین مورد شکایت آقای B بوده، ولی دادگاه حقوقی در پرونده دیگری، فروش همان ملک توسط X به شما را «فروش مال غیر» دانسته است.
اینجا باید دقیقا بررسی شود که آیا:
ملک موضوع رای کیفری = ملک موضوع دعوای حقوقی
است یا خیر.
اگر پلاک ثبتی، حدود اربعه، مساحت و موقعیت ملک نشان دهد که هر دو پرونده درباره یک قطعه زمین واحد هستند، رای کیفری قطعی اهمیت بسیار زیادی دارد.
ولی اگر دو قطعه زمین متفاوت باشند، حتی اگر در اسناد یا اظهارات طرفین از آنها با عنوان مشابه یاد شده باشد، دادگاه حقوقی لزوما مقید به رای کیفری پرونده دیگر نیست.

احسان عبدالهی
احسان عبدالهی تأیید‌شده
۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۱٬۳۱۲ مشاوره موفق

دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری می باشد . برای راهنمایی دقیق تر باید جزئیات انتقالات بررسی شود .

نمایش ۲۱ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
محمد محمدی
محمد محمدی تأیید‌شده
۱۰ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۴٬۰۸۵ مشاوره موفق

سلام
دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری است ولی دادگاه کیفری مطابق قانون این الزام را ندارد

معصومه حیدری ۳ روز پیش

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۳۶ مشاوره موفق

درود
بطور کلی دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی دادگاه کیفری درباره وقوع جرم است و نمی‌تواند بر خلاف آن حکم دهد. تنها در صورتی دادگاه حقوقی امکان صدور رای متفاوت دارد که موضوع پرونده، اشخاص یا مال متفاوت باشند یا حکم کیفری صرفا به دلیل فقدان دلیل یا مرور زمان صادر شده باشد.

الهام دامغانی ثانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۳٬۰۹۵ مشاوره موفق

با سلام و درود
دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری است

بهنام رفیعی ساران
بهنام رفیعی ساران تأیید‌شده
۸ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳٬۴۹۴ مشاوره موفق

سلام

دادگاه کیفری الزامی به تبعیت از رای حقوقی ندارد

محبوبه سلبی
محبوبه سلبی تأیید‌شده
۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳۸۳ مشاوره موفق

سلام دادگاه حقوقی باید از رای دادگاه کیفری تبعیت نماید

حسن آرین پور ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۲۱۰ مشاوره موفق

با سلام و عرض ادب ،طبق ماده ۱۸ آیین دادرسی کیفری دادگاه حقوقی ملزم به رای قطعی کیفری میباشند

ابوالفضل جهان بخش ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸ · ۲٬۷۹۱ مشاوره موفق

با سلام ،دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری می باشد.

حسین مظاهری تهرانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۸۵۱ مشاوره موفق

با سلام
دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی کیفری می باشد.

زهرا فرج ۲ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۲۴۲ مشاوره موفق

دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری می‌باشد.

محمدرضا توکلی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۲۵۲ مشاوره موفق

با سلام دادگاه حقوقی می‌بایست از رای دادگاه کیفری تبعیت نماید

پیام فیاضی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۱ مشاوره موفق

سلام اصل بر تبعیت دادگاه حقوقی از کیفری است لیکن درصورت صدور آرای متناقض در یک موضوع بین همان طرفین از موارد اعاده دادرسی است بهرحال نیاز به بررسی دقیق مدارک شما وآرای صادره است از سایت تقاضای مشاوره کنید مدارک رو به همکاران ارائه دهید

فرشته نوری ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸ · ۳۳۳ مشاوره موفق

با سلام،دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری است.

محمد اکبری ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۱۱۰ مشاوره موفق

عرض سلام و احترام، دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی دادگاه کیفری است.

مرتضی حاتمی فر ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱۶۰ مشاوره موفق

درود دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای قطعی کیفری خواهد بود

ندا السادات روناسی ۵ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸ · ۱۷۱ مشاوره موفق

با سلام
خیر
دادگاه کیفری الزامی به تبعیت از رای حقوقی ندارد .

سعید قیطانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۷۵۶ مشاوره موفق

سلام
دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای کیفری است

داود فروغی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۷۱ مشاوره موفق

با سلام دادگاه حقوقی ملزم به رعایت و تبعیت رای کیفری است

سجاد شکیبائی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

هرگاه رای قطعی کیفری مؤثر در ماهیت امر حقوقی باشد، برای دادگاهی که به امر حقوقی یا ضرر و زیان رسیدگی می‌کند، لازم الاتباع است.

افشین پورقلی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۳ مشاوره موفق

درود

مطابق قانون دادگاه حقوقی ملزم به تبعیت از رای دادگاه کیفری است ولی دادگاه کیفری مطابق قانون این الزام را ندارد

صمد ارکیا ۱ سال پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

خیر. رای دادگاه کیفری را دادگاه حقوقی نمی‌تواند نقض کند

شایان مصطفوی ۱۰ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

خیر دادگاه کیفری ملزم به تبعیت از دادگاه حقوقی نیست.

۲۹۷ وکیل متخصص انتقال مال غیر آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید