آیا دستگاه اجرایی می‌تواند کارمند تخصصی را بازنشسته نکند؟

سلام خیر مگه با رضایت طرفین

با سلام و احترام،
در پاسخ به پرسش شما در خصوص اختیارات دستگاه اجرایی بر اساس بند «الف» ماده ۱۰۳ قانون مدیریت خدمات کشوری، موارد زیر قابل توجه است:

به طور خلاصه، دستگاه اجرایی این اختیار را دارد که کارمند خود را پس از ۳۰ سال سابقه بازنشسته کند، حتی اگر به دلیل نیاز به تخصص وی، مدتی پس از ۳۰ سالگی خدمت نیز از او استفاده کرده باشد. با این حال، تغییر یک جانبه عنوان شغلی از «تخصصی» به «غیرتخصصی» برای انجام این کار، اقدامی غیرمتعارف و قابل پیگیری است.

در ادامه، تحلیل حقوقی این موضوع ارائه می‌شود:
اختیار دستگاه اجرایی در بازنشستگی
بر اساس بند «الف» ماده ۱۰۳ قانون مدیریت خدمات کشوری، دستگاه اجرایی میتواند کارمند خود را با داشتن حداقل سی سال سابقه خدمت بازنشسته نماید. استفاده از فعل «میتواند» به این معناست که بازنشستگی در این شرایط، یک اختیار برای دستگاه اجرایی است و نه یک تکلیف.

ادامه خدمت پس از ۳۰ سال: دستگاه اجرایی به دلیل نیاز به خدمات کارمند، مجاز است که حتی پس از رسیدن سابقه فرد به ۳۰ سال، او را بازنشسته نکند و از تخصص وی استفاده نماید. این موضوع در بخشنامه شماره ۱۱۶۱۳۶ سازمان اداری و استخدامی کشور نیز تایید شده است که ادامه همکاری با کارمندان تا رسیدن به شرایط بازنشستگی اجباری (که در تبصره‌های ماده ۱۰۳ مشخص شده) با اختیار دستگاه اجرایی منعی ندارد. بنابراین، اقدام دستگاه در به کارگیری کارمند برای یک پروژه دو ساله پس از ۳۰ سال خدمت، کاملا قانونی بوده است.

بازنشستگی یک جانبه پس از رفع نیاز: همانطور که دستگاه در ادامه همکاری با کارمند پس از ۳۰ سال اختیار دارد، در قطع این همکاری و صدور حکم بازنشستگی نیز (تا قبل از رسیدن به سن بازنشستگی اجباری) دارای اختیار است. قانون، دستگاه را ملزم نکرده که دلیل خاصی برای استفاده از این اختیار ارائه دهد. بنابراین، پس از اتمام پروژه و رفع نیاز سازمانی، دستگاه اجرایی قانونا مجاز است که از اختیار خود استفاده کرده و کارمند را به صورت یک جانبه بازنشسته کند.

موضوع تغییر عنوان از «تخصصی» به «غیرتخصصی»
این بخش از اقدام دستگاه اجرایی، چالش‌برانگیزترین قسمت ماجراست.
طبقه بندی مشاغل: بر اساس قانون، کارمندی که دارای مدرک تحصیلی کارشناسی است، حتی اگر در پست تخصصی مشغول به کار باشد، برای بازنشستگی اختیاری در چارچوب همان قانون ۳۰ سال خدمت قرار می‌گیرد. شرط ۳۵ سال خدمت، مربوط به مشاغل تخصصی با مدرک کارشناسی ارشد و بالاتر است. بنابراین، دستگاه اجرایی برای بازنشسته کردن کارمند مذکور با مدرک کارشناسی و ۳۲ سال سابقه، نیازی به تغییر عنوان پست وی از تخصصی به غیرتخصصی نداشته است.

اقدام قابل پیگیری: تغییر یک جانبه عنوان پست سازمانی فرد از «تخصصی» به «غیرتخصصی» بدون طی مراحل قانونی و صرفا برای توجیه صدور حکم بازنشستگی، میتواند یک تخلف اداری محسوب شود. پست‌های سازمانی دارای تعاریف مشخصی هستند و تغییر آن‌ها تابع ضوابط خاصی است. این اقدام میتواند در دیوان عدالت اداری مورد شکایت و پیگیری قرار گیرد.

نتیجه گیری
اقدام قانونی: دستگاه اجرایی بر اساس اختیار حاصل از بند «الف» ماده ۱۰۳، حق داشته است که پس از نیاز به تخصص کارمند و اتمام پروژه، وی را با داشتن بیش از ۳۰ سال سابقه بازنشسته کند. این اقدام به خودی خود قانونی است.

اقدام قابل اعتراض: تغییر عنوان شغلی کارمند از «تخصصی» به «غیرتخصصی» برای صدور حکم بازنشستگی، اقدامی غیرضروری و از نظر شکلی، ایراد قانونی دارد. هرچند این اقدام ممکن است تاثیری در اصل حکم بازنشستگی نداشته باشد، اما کارمند میتواند نسبت به این تغییر عنوان و رویه نادرست اداری به دیوان عدالت اداری شکایت کند.

عرض سلام و احترام ، از ارگان ذیربط پیگیری نمائید.

با سلام و عرض ادب ،از ارگان مربوطه پیگیر باشید

با درود
از ارگان مربوطه پیگیری نمایید

با درود ، هرچند طبق قانون مدیریت خدمات کشوری دستگاه های اجرایی اختیار دارد که کارمند تخصصی خود را که به ۳۰ سال سابقه رسیده به دلیل نیاز شدیدی که به تخصص او دارد بازنشسته نکند ولی باید شرایط کاری کارمند را درنظر بگیرند و بصورت موقت باشد

با سلام و درود
از ارگان مربوطه پیگیری نمایید