آیا با ۳۰ سال سابقه بیمه بازنشسته می‌شوم؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام
خیر؛ بازنشستگی عادی با ۳۰ سال سابقه برای آقایان منوط به رسیدن به حداقل سن ۵۰ سال است و پیش از این سن امکان برقراری مستمری بازنشستگی تامین اجتماعی از مسیر «۳۰ سال سابقه» وجود ندارد. طبق مقررات اخیر اجرایی برنامه هفتم، بازنشستگی بدون شرط سن با ۳۵ سال سابقه و بازنشستگی سنی با ۲۰ سال سابقه در ۶۲ سالگی برای مردان پیش‌بینی شده است.

مبنای قانونی
بر اساس تبصره ۱ ماده ۷۶ قانون تامین اجتماعی، کسانی که ۳۰ سال حق بیمه دارند در صورت رسیدن به سن ۵۰ سال برای مردان (و ۴۵ سال برای زنان) می‌توانند بازنشسته شوند. همچنین طبق فصل یازدهم بخشنامه تنقیح و تلخیص بازنشستگی (بر مبنای ماده ۲۹ برنامه هفتم)، برای مردان حداکثر سنوات الزامی بازنشستگی ۳۵ سال تعیین شده و افزایش سنوات الزامی در سن ۶۲ سال برای مردان متوقف می‌شود.

گزینه‌های جایگزین
بازنشستگی بدون شرط سن با ۳۵ سال سابقه: هر زمان که ۳۵ سال سابقه کامل شود، شرط سنی برداشته می‌شود.

مشاغل سخت و زیان‌آور: با ۲۰ سال متوالی یا ۲۵ سال متناوب سابقه، بازنشستگی بدون شرط سن امکان‌پذیر است (حسب تشخیص کمیته‌های استانی).

بازنشستگی سنی عادی: با حداقل ۲۰ سال سابقه، در سن ۶۲ سالگی امکان بازنشستگی برای مردان فراهم است.

نکته درباره افزایش سنوات
طبق بخشنامه اجرای ماده ۲۹ برنامه هفتم، اگر در تاریخ ۱۴۰۳/۰۵/۰۳ سابقه کمتر از ۳۰ سال بوده، «سنوات الزامی» به‌صورت پلکانی افزایش می‌یابد: برای ۲۵ تا ۲۸ سال، به ازای هر سال کسری ۲ ماه؛ برای ۲۰ تا ۲۵ سال، ۳ ماه؛ و برای ۱۵ تا ۲۰ سال، ۴ ماه به سابقه لازم افزوده می‌شود. اگر سابقه در آن تاریخ کمتر از ۱۵ سال بوده، ۵ سال به سنوات الزامی اضافه می‌شود؛ با این حال سقف سنوات الزامی برای مردان ۳۵ سال است و این افزایش با رسیدن به سن ۶۲ سالگی متوقف می‌شود.

نتیجه عملی
با وجود داشتن ۳۰ سال سابقه، تا زمانی که شرط حداقل سن ۵۰ سال (مسیر ۳۰ ساله) محقق نشده، بازنشستگی عادی تامین اجتماعی برقرار نمی‌شود. در عمل، تنها در صورت دارا بودن شرایط استثنایی مانند مشاغل سخت و زیان‌آور، یا تکمیل ۳۵ سال سابقه (حذف شرط سن)، یا رسیدن به ۶۲ سالگی با حداقل ۲۰ سال سابقه، امکان برقراری مستمری وجود دارد.