وکیل اشخاص و احوال شخصیه: لیست بهترین وکلای اشخاص و احوال شخصیه آنلاین و تلفنی
صدها وکیل اشخاص و احوال شخصیه به صورت آنلاین، تلفنی و ۲۴ ساعته آمادهٔ ارائهٔ خدمت به شما هستند. از لیست زیر، وکیل اشخاص و احوال شخصیه را انتخاب کنید و شروع به گفتگو کنید. کیفیتِ مشاوره با ضمانتِ بنیاد وکلا پشتیبانی میشود.
بهترین وکیل اشخاص و احوال شخصیه را جستجو و انتخاب کنید

وکیل پایه یک
- شیراز
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- اصفهان
- اجرای احکام
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- شرکت و کسبوکار
- کیفری و جرایم
- مالکیت فکری
- ملکی و املاک

کارآموز وکالت
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- قرارداد و تعهدات
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- اصفهان
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- شرکت و کسبوکار
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- بندر انزلی
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- دیوان عدالت اداری
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- تهران
- اتباع خارجی و مهاجرت
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- دیوان عدالت اداری
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- مالیات
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- زنجان
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- تهران
- اتباع خارجی و مهاجرت
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- دیوان عدالت اداری
- سربازی و نظام وظیفه
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- مالیات
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- گلپایگان
- اتباع خارجی و مهاجرت
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- کار و تأمین اجتماعی
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- تهران
- اتباع خارجی و مهاجرت
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- دیوان عدالت اداری
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- مالیات
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- کرمان
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- شهریار
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- خانواده
- دیوان عدالت اداری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- مالیات
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- اراک
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- نقده
- اتباع خارجی و مهاجرت
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- دیوان عدالت اداری
- سربازی و نظام وظیفه
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- مالیات
- ملکی و املاک

کارآموز وکالت
- اجرای احکام
- ثبت احوال و هویت
- خانواده
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم

وکیل پایه یک
- همدان
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- تهران
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- داوری و حل اختلاف
- سربازی و نظام وظیفه
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم
- مالکیت فکری
- ملکی و املاک

کارآموز وکالت
- تهران
- ارث و وصیت
- ثبت احوال و هویت
- خانواده
- شرکت و کسبوکار
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- اردبیل
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- ثبت احوال و هویت
- ثبت اسناد و املاک
- خانواده
- فضای مجازی و فناوری
- قرارداد و تعهدات
- کار و تأمین اجتماعی
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک

وکیل پایه یک
- مشهد
- اجرای احکام
- ارث و وصیت
- بانکی و مطالبات
- بیمه
- ثبت احوال و هویت
- خانواده
- قرارداد و تعهدات
- کیفری و جرایم
- ملکی و املاک
وکیل اشخاص و احوال شخصیه در شهر شما
وکیل اشخاص و احوال شخصیه فعال در شهر خودتان را مستقیم ببینید
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه تهران
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه مشهد
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه اصفهان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه تبریز
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه شیراز
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه کرج
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه اهواز
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه قم
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه رشت
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه کرمان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه ارومیه
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه همدان
وکیل اشخاص و احوال شخصیه بر اساس استان
استان محل سکونت خود را انتخاب کنید
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه تهران
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه خراسان رضوی
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه اصفهان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه فارس
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه خوزستان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه البرز
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه آذربایجان شرقی
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه مازندران
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه گیلان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه کرمان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه هرمزگان
- وکیل اشخاص و احوال شخصیه قم
وکیل پروندههای مرتبط
سؤال حقوقی دارید؟
پیش از گرفتن وکیل میتوانید پرسشتان را مطرح کنید یا پاسخ وکلا به پرسشهای این حوزه را بخوانید: مشاوره حقوقی اشخاص و احوال شخصیه
قیمومت فرزند در یک نگاه
این صفحه دربارهٔ قیمومت فرزند است: وقتی کودک ولی قهری (پدر و جد پدری) ندارد، یا ولی او محجور است یا صلاحیت ندارد، دادگاه برای او قیم تعیین میکند تا اموال و حقوقش اداره شود.
دادخواست در دادگاه خانواده رسیدگی میشود و دادستان ناظر اعمال و اقدامات قیم است.
قدم اول، مدارک است: شناسنامهٔ کودک، گواهی فوت پدر یا جد پدری، یا رأی قطعی حجر یا سلب ولایت او.
دو مهلت را از دست ندهید: اعتراض به رأی قیمومت ظرف ۲۰ روز از ابلاغ، و صورت دارایی کودک که قیم باید ظرف یک ماه از نصب به دادستان بدهد.
قیمومت، حضانت و ولایت چه فرقی دارند؟
این سه عنوان را جابهجا ننویسید. خطایی که دادگاه گاهی در استانها با آن روبهرو میشود جابهجا نوشتن همین عناوین است، و همین باعث اعتراض دادستان یا صدور قرار اصلاح میشود.
عنوان | یعنی چه | مبنا |
|---|---|---|
طفل صغیر تحت ولایت قهری پدر و جد پدری است | ماده ۱۱۸۰ قانون مدنی | |
نگهداری و تربیت کودک؛ هم حق و هم تکلیف ابوین | ماده ۱۱۶۸ قانون مدنی | |
قیمومت | نهادی قضایی که پس از بررسی دادگاه و صدور حکم، شخص منتخب را مکلف میکند اموال، حقوق و منافع کودک را اداره کند | مواد ۱۱۸۰ تا ۱۱۹۴ قانون مدنی و مقررات نصب قیم |
اگر ولی قهری طفل محجور یا غایب باشد، دادگاه میتواند مطابق مقررات نصب قیم، برای طفل قیم تعیین کند. اگر حلقهٔ طبیعی ولایت شکسته شود یا صلاحیت ولی از بین برود، حقوق کودک نباید معلق بماند.
حضانت و قیمومت لزوماً با یک نفر نیست. اگر والدین جدا شوند یا یکی فوت کند، حضانت ممکن است به والد دیگر یا شخص ثالث سپرده شود، بیآنکه لزوماً سمت قیمی بر اموال کودک به او برسد. مثلاً ممکن است مادر حضانت داشته باشد و ادارهٔ اموال به دایی سپرده شود، چون مادر در معاملات مالی تجربهٔ کافی ندارد.
برای دیدار با فرزند پس از جدایی، وکیل ملاقات فرزند و برای سرپرستی کودک بیسرپرست، وکیل فرزندخواندگی را هم ببینید.
چه کسی میتواند قیم شود؟
دادگاه خانواده به استناد مواد ۱۲۳۲ و ۱۲۳۵ قانون مدنی قیمی شایسته برمیگزیند. شایستگی دو لایه دارد: اهلیت قانونی و صلاحیت شخصی.
این اشخاص نمیتوانند به سمت قیمومت معین شوند:
کسانی که خود تحت ولایت یا قیمومت هستند؛
کسانی که به سبب ارتکاب جنایت یا یکی از جرایم تعزیری موجب سلب امنیت عمومی محکوم شدهاند؛
کسانی که به علت ورشکستگی یا حجر از تصرف در اموال خود ممنوعاند.
به همین دلیل، داوطلب قیمومت اهلیت عمومی خود را با گواهی عدم سوءپیشینه و گواهی ادارهٔ ثبت شرکتها (دربارهٔ عدم ورشکستگی) ثابت میکند. طبق ماده ۱۲۳۱ قانون مدنی، کسانی که به واسطهٔ غفلت یا خیانت از سمت ولایت یا قیمومت عزل شدهاند، نمیتوانند دوباره به این سمت منصوب شوند.
فراتر از این ممنوعیتها، دادگاه بر پایهٔ ماده ۱۲۳۴ به مصلحت طفل توجه میکند و میتواند اشخاص فاقد صلاحیت اخلاقی یا مالی را کنار بگذارد. در عمل، گزارش مددکاری اورژانس اجتماعی دربارهٔ رفتار داوطلب در خانه، وضعیت بهداشتی، نوع معاشرت با کودک و توان ادارهٔ اقتصاد خانوار، نقشی سرنوشتساز در احراز یا رد صلاحیت دارد.
وقتی چند خویشاوند داوطلباند، مثلاً عمو و دایی که هر دو خود را اصلح میدانند، دادگاه به استناد ماده ۱۲۳۵ اصلح بودن را احراز میکند. لایحهای که به سوابق تحصیلی، گواهی حسن سلوک محلی و توان ادارهٔ اموال استناد کند، در این رقابت اثر دارد.
جایگاه مادر: برای صغیری که ولی قهری ندارد یا ولی او محجور یا ممنوع از تصرف است، مادر با رعایت غبطهٔ صغیر اولویت در پیشنهاد قیمومت دارد. اگر خواهان قیمومت کسی غیر از مادر باشد، رضایت کتبی مادر یا دلیل قانونی عدم اهلیت او لازم است. اگر دادگاه بدون دلایل مستند قیمومت را به عمه یا دایی داده باشد، در اعتراض میتوان به نظریهٔ مشورتی ادارهٔ حقوقی قوه قضاییه (نامهٔ ۷/۵۵۹۷ مورخ ۱۳۹۹) استناد کرد: تا فساد اخلاقی یا ناتوانی مادر در ادارهٔ اموال طفل ثابت نشده، ترجیح خویشاوند سببی مخالف صریح قانون است.
چه مدارکی لازم است؟
هویت کودک: شناسنامه و کارت ملی یا گواهی ولادت طفل، همراه با استعلام ثبت احوال. اقامتگاه صغیر یا محجور همان اقامتگاه ولی یا قیم اوست. برای مسائل شناسنامه، وکیل ثبت احوال و هویت را ببینید.
نبودن ولی قهری یا سقوط ولایت او:
گواهی فوت پدر یا جد پدری، یا گواهی مفقودیت ولی؛
اگر ولی زنده است، رأی قطعی حجر یا سلب ولایت. طبق ماده ۱۱۸۴ قانون مدنی، هرگاه ولی قهری در انجام وظایف مربوط به اموال یا نگهداری مولیعلیه بیمبالاتی کند یا صلاحیت اخذ تصمیمات مطلوب را نداشته باشد، دادستان میتواند از دادگاه صالح تعیین قیم بخواهد؛
حجر به واسطهٔ جنون یا سفه در شخص بالاتر از هجده سال تمام با حکم دادگاه ثابت میشود و متن رأی قطعی حجر باید پیوست شود؛
اگر ادعا عدم صلاحیت ولی قهری است، علاوه بر حکم، شهادت شهود مطلع دربارهٔ سوءمدیریت مالی ولی لازم است؛ مثلاً خریدار یا شریک تجاری که فروش اموال طفل به ثمن بخس را گواهی کند. در پروندهای، ارائهٔ فاکتور فروش باغ مرکبات به یکدهم قیمت عرف، دادگاه را به صدور قرار تحقیق محلی و سپس حکم سلب ولایت و تعیین قیم جدید واداشت.
صلاحیت داوطلب قیمومت:
گواهی سلامت روحی و جسمی؛
گواهی عدم اعتیاد و عدم ابتلا به بیماریهای واگیردار از پزشکی قانونی، که باید ظرف ۷۲ ساعت صادر شود؛
گواهی عدم سوءپیشینهٔ کیفری و گواهی عدم ورشکستگی از ادارهٔ ثبت شرکتها؛
گواهی تمکن یا فیش حقوقی، تا ایراد «قصد انتفاع» کمتر شود؛
صورت وضعیت دارایی و گواهی کسر اقساط بانکی، تا دادگاه به نداشتن سابقهٔ ورشکستگی مطمئن شود؛
استشهادیهٔ محلی، گزارش بهزیستی و گزارش بازدید مددکار.
در عمل، اگر این مدارک یکجا و بینقص نباشد، دادخواست بارها برای رفع نقص برمیگردد. کوچکترین خطا در شمارهٔ ثبت یا تاریخ صدور یک سند میتواند مسئله را هفتهها در شعبه نگه دارد، به همین دلیل دیدن اصل اسناد در جلسهٔ اول با وکیل ارزش دارد.
مسیر دادرسی قیمومت
جریان دادرسی قیمومت سه ایستگاه دارد: پذیرش دادخواست، تحقیقات دادسرا و جلسهٔ رسیدگی.
ثبت دادخواست در دفتر خدمات قضایی. دادخواست با استناد به مواد ۱۱۸۰ تا ۱۱۹۴ قانون مدنی و مواد ۱۵ تا ۱۷ «قانون حمایت از اطفال و نوجوانان» مصوب ۱۳۹۹ تنظیم میشود. لایحه سه محور دارد: برهان قانونی، مصلحت طفل و صلاحیت اخلاقی و مالی داوطلب. برای مصلحت طفل، نظریهٔ کارشناس اورژانس اجتماعی ذیل ماده ۶ دستورالعمل حمایت از اطفال بیسرپرست (۱۳۹۷) ضمیمه میشود که در بازدید منزل داوطلب، ایمنی محیط و سلامت تغذیه را تأیید کرده است.
ارسال به دادستان. شعبهٔ خانواده دستور میدهد نسخهٔ ثنا به دادستان یا نمایندهٔ او در امور اطفال فرستاده شود، چون طبق ماده ۱۲۳۲ قانون مدنی دادستان ناظر اعمال و اقدامات قیم است.
تحقیق محلی. دادستان غالباً به ضابطان دادگستری مأموریت تحقیق محلی میدهد و با استناد به ماده ۴۳ قانون حمایت خانواده، بازدید منزل و مصاحبه با همسایگان انجام میشود. گزارش میدانی مهلت دهروزه دارد و هماهنگی سریع با ضابطان و شاهدان، مثل خاله و دایی، نمیگذارد عقب بیفتد.
جلسهٔ رسیدگی با حضور قاضی، نمایندهٔ دادستان، داوطلب قیمومت و حسب مورد مادر یا خویشاوندان معترض تشکیل میشود. قاضی دربارهٔ وضعیت تحصیلی و رفاهی طفل میپرسد. برنامهٔ مکتوب برای آموزش و درمان کودک، مثل هزینهٔ بیمهٔ تکمیلی، به دادگاه نشان میدهد آیندهٔ کودک فکر شده است. اگر کودک به سن تمییز رسیده باشد، دادگاه علاقه دارد نظر او را بشنود.
رأی. رأی قیمومت به صورت قرار صادر میشود و فوریالاجرا است؛ به محض ابلاغ قابل اعمال است. واحد اجرای احکام خانواده فقط دستور گواهی صادر میکند تا ادارهٔ ثبت احوال نام قیم را در شناسنامهٔ طفل درج کند.
ابزارهای آنلاین: دادخواست، اظهارنامه و درخواست دستور موقت از راه سامانهٔ ثنا و با امضای الکترونیکی وکیل ثبت میشود. مستندات دیجیتال، مثل فیلم یا تصویر انتقال مبالغ مشکوک، در «سامانهٔ ثبت و بررسی ادلهٔ الکترونیکی» بارگذاری میشود. برخی شعب خانوادهٔ تهران و کرج وقت استماع اظهارات قیم پیشنهادی را به صورت ویدیوکنفرانس برگزار میکنند؛ پیششرط آن، ارسال اصل مدارک و تأیید ورود آنها در کارتابل شعبه است.
حفظ اموال کودک پیش از حکم
قانون آیین دادرسی مدنی دست قاضی را در صدور دستور موقت در امور فوری باز گذاشته است، و این در دعوای قیمومت کاربرد حیاتی دارد.
توقیف انتقال ملک: فرض کنید ولی قهری زنده است، اما به دلیل اعتیاد شدید در حال فروش خانهٔ مشترک است و هنوز حکم سلب ولایت و تعیین قیم صادر نشده. با استناد به فوریت حفظ حقوق صغیر و ماده ۱۱۸۴ قانون مدنی، در دادخواستی جداگانه دستور موقت توقیف نقل و انتقال پلاک ثبتی خواسته میشود. در این مثال، دادگاه ظرف ۲۴ ساعت دستور میدهد ادارهٔ ثبت معاملات را متوقف کند.
مسدود کردن حساب: همین منطق دربارهٔ برداشت از حساب بانکی هم صادق است. نامهٔ عدم پرداخت (بلاک) به بانک مرکزی از سوی شعبه با شناسهٔ ملی ولی صادر میشود و حساب تا حکم نهایی مسدود میماند.
در درخواست باید روشن گفت که فروش املاک یا برداشت از حسابهای طفل به تضییع جبرانناپذیر منافع او میانجامد، و مستندات، مثل گزارش کارشناسی قیمت ملک یا گردش حسابها، ضمیمه شود. اگر خطر ربودن کودک یا خالی کردن حساب او در میان است، راه قانونی، مثل دستور موقت توقیف اموال یا ممنوعالخروجی، را در پیش بگیرید، نه تصمیم شتابزده.
اختیارات و تکالیف قیم
قیم کارپرداز دارایی طفل است و تصرف او مطلق نیست.
اداره و نمایندگی: ماده ۱۲۳۵ قانون مدنی ادارهٔ دارایی و نگهداری محجور را به قیم میسپارد. اما قیم بدون تصویب دادستان نمیتواند به صلح، اقامهٔ دعوا یا نفی دعوا اقدام کند.
فروش و رهن مال غیرمنقول: طبق ماده ۱۲۴۱، قیم نمیتواند اموال غیرمنقول مولیعلیه را بدون اجازهٔ دادستان بفروشد. ماده ۱۲۳۸ فروش و رهن را به اجازهٔ دادستان و رعایت مصلحت مشروط میکند. درخواست اجازه باید مستدل باشد، قیمت کارشناسی رسمی داشته باشد و نشان دهد راه جایگزین کمهزینهتر، مثل اجاره یا وام، وجود ندارد. کوتاهگویی یا نبود کارشناسی، درخواست را در همان گام اول به رد میکشاند. برای هزینهٔ درمان کودک، مستندات پزشکی را ضمیمه کنید.
صورت دارایی: طبق ماده ۱۲۳۷، قیم باید ظرف یک ماه از تاریخ نصب، صورت کلیهٔ دارایی صغیر را به دادستان بدهد و پس از آن همهساله گزارش مالی ارائه کند. فهرست اموال را میتوان با استعلام از ثبت اسناد، سامانهٔ ایرانکد و راهنمایی و رانندگی (برای خودرو) تهیه کرد و به پرونده داد، تا قیم از اتهام خیانت در امانت در امان بماند.
رعایت غبطه: ماده ۱۲۴۰ قیم را مکلف میکند در ادارهٔ اموال طفل غبطهٔ او را رعایت کند. رویهٔ قضایی این را به دو تکلیف تبدیل کرده است: تنظیم دفاتر مالی و نگهداشت رسیدها، و سپردن وجوه مازاد به حساب امن بانکی با سود متعارف. در پروندهای که قیم سود سالانهٔ سپردهٔ کودک را خرج خانه کرده بود، دادگاه به استناد همین ماده و نظریهٔ مشورتی ادارهٔ حقوقی قوه قضاییه (۷/۳۱۴۲ مورخ ۱۴۰۱) او را به استرداد سود و عزل از قیمومت ملزم کرد، هرچند اصل سپرده دستنخورده بود.
مسئولیت: خطا در دفاتر ممکن است شائبهٔ تعدی و تفریط ایجاد کند که ماده ۱۲۳۹ برای آن مسئولیت مدنی در نظر گرفته است.
وجوه نقد: «حساب سپردهٔ بلندمدت ویژهٔ کودکان محجور» در بانک دولتی، با امضای مشترک قیم و نمایندهٔ دادستان، ابزار مناسبی است. سود این حساب بنا بر بخشنامهٔ بانک مرکزی معاف از مالیات است و پیش از بلوغ طفل جز با دستور دادگاه برداشت نمیشود.
ملک مشاع: اگر ملک مشاع نیاز به اجاره دارد، پیشنهاد اجارهنامهٔ یکساله با پیشپرداخت کنترلشده به دادگاه داده میشود تا با مجوز آن، درآمد طفل تثبیت شود و ملک فروخته نشود.
اگر قیم قبلی اموال کودک را حیفومیل کرده باشد، موضوع کیفری هم میشود: قیم قبلی به عنوان «خیانت در امانت» تعقیب میشود و پس از حکم کیفری، خسارت از دادگاه حقوقی مطالبه میشود. وکیل خیانت در امانت را ببینید.
نظارت دادستان و گزارش دورهای
ماده ۱۲۴۴ قانون مدنی به دادستان اجازه میدهد هر وقت صلاح بداند، از قیم توضیح حساب بخواهد.
معاونت اجتماعی و پیشگیری از جرم قوه قضاییه بخشنامهای (شمارهٔ ۹۰۰۰/۱۲۶۴۱/۴۰۰ مورخ ۱۳۹۹) صادر کرده که قیم را موظف میکند هر شش ماه یکبار گزارش اموال، درآمدها و هزینههای طفل، و وضعیت تحصیلی و بهداشتی او را در قالب فرم مخصوص بدهد.
گزارش ناقص یا دیرهنگام به دادستان این اختیار را میدهد که برابر ماده ۱۲۴۹ عزل قیم را بخواهد.
نظارت فقط مالی نیست. طبق ماده ۴۵ قانون حمایت خانواده، دادگاه در صورت ضرورت میتواند در فاصلههای معین وضعیت روحی و جسمی طفل را توسط مددکاران اجتماعی بررسی کند. اگر گزارش مددکار آسیب ناشی از بیتوجهی قیم را نشان دهد، قاضی با اخطار قیم را به رعایت حقوق عاطفی و آموزشی طفل الزام میکند و در صورت تکرار، وفق ماده ۱۲۴۹ او را عزل میکند.
ثبت مکتوب مکاتبات با ضابط، تاریخ و نتیجهٔ بازدیدهای اورژانس اجتماعی و نامهها به شعبه، اطمینان قاضی را بیشتر میکند و جلوی اعتراض بیاساس و بازدید دوباره را میگیرد.
اعتراض به رأی قیمومت
مهلت: رأی قیمومت مثل دیگر احکام خانواده ظرف ۲۰ روز از تاریخ ابلاغ قابل تجدیدنظر در دادگاه استان است.
اگر قیم هستید و خویشاوندی اعتراض کرده: دفاع بر استحکام رأی بدوی (فقدان ولی قهری، صلاحیت اخلاقی و مالی قیم) و نبود ادلهٔ جدید تکیه دارد؛ ماده ۳۶ قانون حمایت خانواده بار اثبات را بر عهدهٔ معترض گذاشته است. لایحه بر پایهٔ مواد ۱۲۳۲ و ۱۲۳۴ قانون مدنی نوشته میشود و گزارشهای مددکاری و کارشناسی را برجسته میکند.
اگر معترض هستید: اعتراض میتواند بر نقض آیین تحقیق محلی یا نادیده گرفتن اولویت مادر تکیه کند.
هزینه: در تجدیدنظر دعاوی قیمومت نیازی به سپردن تأمین نیست، چون دعاوی مرتبط با اطفال از هزینه معاف است. لایحهٔ تجدیدنظر را میتوان به صورت الکترونیک فرستاد.
پس از تجدیدنظر: فرجامخواهی راه ندارد، مگر جایی که همزمان دعوای نسب یا حجر مطرح باشد. برای اعتراض به عملکرد ثبت احوال در درج نام قیم، شکایت به دیوان عدالت اداری در قالب ماده ۱۳ قانون دیوان عدالت اداری ممکن است؛ وکیل دیوان عدالت اداری را ببینید.
قیمومت کی تمام میشود؟
قیمومت موقت است و چهار پایان برای آن متصور است.
بلوغ: بلوغ موجب رفع حجر است، مگر در مورد کسانی که رشد آنان اثبات نشده باشد. وقتی دختر به ۹ سال قمری و پسر به ۱۵ سال قمری برسد، قیمومت پایان مییابد؛ اما اگر دادگاه به استناد ماده ۱۲۱۰ تشخیص دهد رشد طفل احراز نشده، میتواند قیمومت مالی را تا ۱۸ سال ادامه دهد. در عمل، برای معاملات سنگین مثل فروش ملک یا خودرو، پسر ۱۵ ساله باید گواهی رشد بگیرد؛ وگرنه قیم به نیابت اقدام میکند.
رشد پس از بلوغ: پس از ۱۸ سالگی، عدم رشد باید در دادگاه ثابت شود. اگر دادگاه در ۱۵ سالگی پسر به ادامهٔ قیمومت حکم داده باشد، در ۱۸ سالگی دوباره به رشد او رسیدگی میکند. اگر رشد محرز شود، قیمومت مالی تمام میشود و اموال به تصرف خود او میرسد. بهتر است قیم یک سال پیش از ۱۸ سالگی، صورت وضعیت اموال و دفاتر را آماده کند تا تحویل بیوقفه انجام شود.
فوت قیم: طبق ماده ۱۲۵۲ قانون مدنی، در صورت فوت قیم، دادستان مکلف است فوراً قیم دیگری تعیین کند. به همین دلیل، در همان آغاز قیمومت میتوان وصیتنامهٔ رسمی با معرفی قیم پیشنهادی بعدی تنظیم کرد تا وقفه در ادارهٔ اموال کم شود.
عزل: در مواد ۱۲۴۸ تا ۱۲۵۰ قانون مدنی پیشبینی شده است: بیلیاقتی، خیانت یا از دست دادن شرایط قانونی. اگر قیم بدون مجوز دادستان مال غیرمنقول کودک را بفروشد، دادستان بر پایهٔ ماده ۱۲۴۹ فوراً به دادگاه گزارش میدهد و قیم، افزون بر عزل، ضامن خسارت هم شناخته میشود.
وکیل در دعوای قیمومت چه میکند؟
وکیل قیمومت از طرف کسی که خود را صالح میداند، مثل مادر، مادربزرگ، خویشاوند سببی یا یک مؤسسه، در برابر دادستان و دادگاه خانواده از او دفاع میکند تا حکم نصب قیم صادر شود. کار او به دادخواست محدود نیست:
مدارک مالی و اخلاقی داوطلب را طوری مستند میکند که شبههای در صلاحیت او نماند؛ مثلاً اگر ثبات مالی داوطلب زیر سؤال برود، تراز مالیاتی، استعلام بیمه و گواهی تمکن بانکی ارائه میشود؛
اختلاف خویشاوندان را، که بسیاری از آن بیرون از دادگاه شکل میگیرد، به سمت توافق میبرد تا کودک قربانی نشود؛
اگر کودک به سن تمییز رسیده، او را برای جلسهٔ استماع آماده میکند؛
پس از حکم هم کنار قیم میماند: موعد گزارشها، اجازهٔ معاملات و پایان قیمومت را در تقویم نگه میدارد و به قیم کمتجربه نگهداری اموال و گزارشدهی را یاد میدهد.
حضوری، آنلاین یا تلفنی؟ جلسهٔ حضوری برای دیدن اصل اسناد، همراهی در پزشکی قانونی یا بازدید اورژانس اجتماعی و جلسهٔ دادگاه به کار میآید. آنلاین برای ثبت در سامانهٔ ثنا و بارگذاری ادله، و تلفن برای هماهنگی فوری با شاهدان پیش از بازدید ضابط یا واکنش به بحران.
هیچ وکیلی نتیجهٔ دعوا را تضمین نمیکند. در گفتوگوی اول، سابقهٔ کار در همین موضوع، مسیر احتمالی و هزینه را از خود وکیل بپرسید. راهنمای کلی انتخاب وکیل در صفحهٔ وکلا آمده است، و دعواهای دیگر خانواده در وکیل خانواده.
وکیل اشخاص و احوال شخصیه در شهرهای بزرگ: تهران، مشهد، اصفهان، شیراز، تبریز، کرج، قم، اهواز.