چگونه می‌توانم منکر فایل صوتی شوم؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

با سلام و احترام.
در ادامه به تفصیل به تمام ابعاد موضوع می‌پردازیم.

پاسخ به سوال ۱: این فایل چگونه توسط کلانتری به متن تبدیل شده است؟
این یک اقدام کاملا اداری و اولیه است. کلانتری یا ضابط قضایی، ادله‌ای را که شاکی ارائه می‌دهد، صورت‌جلسه می‌کند. در مورد فایل صوتی، افسر پرونده به فایل صوتی گوش داده و محتوای آن را کلمه به کلمه بر روی کاغذ پیاده‌سازی می‌کند تا در پرونده ضمیمه شود.
نکته بسیار مهم: این متن پیاده‌شده توسط کلانتری، هیچ ارزش و اعتبار قانونی به عنوان دلیل قطعی ندارد. این کار صرفا برای این است که مقام قضایی (دادیار یا بازپرس) در نگاه اول بداند که محتوای ادعایی شاکی چیست. این متن به هیچ عنوان اثبات نمی‌کند که:

* صدای داخل فایل متعلق به شماست.
* فایل صوتی اصالت دارد و دستکاری (ادیت، مونتاژ یا تقطیع) نشده است.

پاسخ به سوال ۲: آیا می‌توانم منکر این فایل شوم؟
بله، حتما. این مهم‌ترین بخش دفاع شماست. فایل صوتی در قانون مجازات اسلامی ایران به عنوان "اماره قضایی" شناخته می‌شود، نه "دلیل قطعی". اماره یعنی نشانه‌ای که می‌تواند قاضی را به حقیقت نزدیک کند، اما به تنهایی برای محکومیت کافی نیست، خصوصا زمانی که متهم آن را انکار کند.
استراتژی و مراحل دفاعی شما باید به این صورت باشد:
مرحله اول: انکار قاطعانه در اولین فرصت"

مرحله دوم: درخواست ارجاع به کارشناس رسمی دادگستری
پس از انکار شما، طبق قانون، بار اثبات صحت فایل صوتی بر عهده شاکی و مقام قضایی است. در این مرحله، پرونده باید برای بررسی فنی به کارشناس رسمی دادگستری (متخصص صوت و فایل‌های دیجیتال) ارجاع داده شود. شما خودتان نیز باید این درخواست را مطرح کنید:

* "با توجه به انکار بنده، تقاضا دارم جهت بررسی اصالت فایل و تطبیق صدای آن با صدای من، موضوع به کارشناس رسمی دادگستری ارجاع شود."

فرآیند کارشناسی چگونه است؟
۱. کارشناس ابتدا بررسی می‌کند که آیا فایل صوتی اصالت دارد یا نشانه‌هایی از برش، ویرایش، مونتاژ یا تغییر در آن وجود دارد.
۲. در مرحله بعد، از شما نمونه صدا گرفته می‌شود (مثلا از شما خواسته می‌شود متنی را بخوانید).
۳. کارشناس با استفاده از ابزارهای تخصصی، صدای شما را با صدای داخل فایل تطبیق می‌دهد و نظر قطعی خود را اعلام می‌کند که آیا این دو صدا با یکدیگر مطابقت دارند یا خیر.

نقش استعلام مخابرات چیست؟
همانطور که خودتان اشاره کردید، مخابرات فقط وقوع تماس (تاریخ، ساعت و مدت مکالمه) بین دو شماره را تایید می‌کند، اما محتوای آن را ضبط نمی‌کند.

* اگر در آن ساعت تماسی نداشته‌اید: این بهترین حالت برای شماست و ادعای شاکی از اساس رد می‌شود.
* اگر تماسی داشته‌اید (که خودتان تایید کردید): شاکی از این موضوع برای معتبر جلوه دادن فایل خود استفاده می‌کند. اما دفاع شما این است: "بله، ما در آن تاریخ تماس داشتیم، اما محتوای گفتگوی ما این چیزی که در فایل ساختگی شاکی آمده است، نبوده و ایشان از این تماس برای ساخت یک فایل جعلی سوءاستفاده کرده است."