سلام، بنده پایین برگه A۵ رسید چاپی دریافت پیچ و مهره را با خودکار خودم امضا کردم و همان موقع عکس گرفتم از رسید. در برگه A۵ مقداری متن چاپی بالای برگه با امضای بنده فاصله داشت. بعد از ۱ هفته آن شخص قسمت بالای رسید را بریده و در قسمت سفید روبروی امضای من که یک فضای کوچک ۱۰ سانتی کاغذ کلی بود، با دستخط خودش و خودکار خودش روبروی امضای من نوشته ۲۰۰۰ دلار به من قرض داده و تاریخ هم زده. الان میگوید باید دلارها را پس بدهم یا شکایت میکند. آیا اگر شکایت کند با توجه به توضیحات و عکسی که از رسید دارم، میتواند کاری کند و برایم مشکلی ایجاد کند؟ من چطور میتوانم اثبات کنم رسید را جعل کردهاست؟
این پاسخ بهصورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه بهعنوان تأیید محتوای آن.
پاسخ توسط یکی از وکلای بنیاد وکلا
با توجه به توضیحاتی که ارائه دادید، جای نگرانی نیست و موضع شما از نظر حقوقی بسیار قوی است. اقدام آن شخص مصداق بارز جعل و سوءاستفاده از سند است و در صورت شکایت، نه تنها نمیتواند شما را محکوم کند، بلکه خود او در معرض اتهام کیفری قرار میگیرد.
در ادامه، وضعیت حقوقی شما و راههای اثبات ادعایتان به تفصیل توضیح داده میشود.
تحلیل حقوقی وضعیت موجود
بر اساس قوانین ایران، هرگونه تغییر، خدشه، یا الحاق متن به یک سند پس از امضای آن بدون رضایت امضاکننده، جعل محسوب میشود. در مورد شما، چند اتفاق رخ داده است که همگی به نفع شما هستند:
بریدن قسمت اصلی رسید: این عمل به خودی خود یک نوع دستکاری در سند (جعل مادی) است و اعتبار آن را زیر سؤال میبرد.
اضافه کردن نوشته جدید: افزودن یکجانبه متن به یک سند امضاشده، به خصوص در فضای خالی آن، فاقد اعتبار قانونی است. امضای شما صرفا مربوط به متنی بوده که در زمان امضا وجود داشته است (رسید پیچ و مهره) و به هیچ عنوان نوشتهی جدید را تایید نمیکند. دادگاه امضای شما را دلیلی بر تایید بدهی ۲۰۰۰ دلاری تلقی نخواهد کرد.
تفاوت در دستخط و خودکار: اینکه متن جدید با دستخط و خودکار متفاوتی نوشته شده، یکی از قویترین دلایل برای اثبات جعل است.
چگونه جعل را اثبات کنید؟
اگر آن شخص از شما شکایت کند، شما باید در دادگاه ادعای جعل نسبت به سند ارائه شده را مطرح کنید. خوشبختانه راههای متعددی برای اثبات این موضوع وجود دارد:
ارائه عکس به عنوان مدرک: عکسی که بلافاصله پس از امضا از رسید اصلی گرفتهاید، یک مدرک بسیار ارزشمند (در حقوق به آن اماره قضایی گفته میشود) است. این عکس وضعیت اولیه سند را قبل از هرگونه تغییر نشان میدهد و ادعای شما مبنی بر دستکاری شدن آن را به شدت تقویت میکند. حتما این عکس را به دادگاه ارائه دهید.
درخواست کارشناسی رسمی دادگستری: مهمترین اقدام شما باید درخواست از قاضی برای ارجاع سند به کارشناس رسمی دادگستری در رشتهی "تشخیص اصالت خط و امضا" باشد. کارشناس موارد زیر را به صورت تخصصی بررسی کرده و در گزارش خود به دادگاه اعلام میکند:
بررسی جوهر و نوع قلم: کارشناس به راحتی تشخیص میدهد که جوهر امضای شما با جوهر نوشتهی الحاقی متفاوت است.
بررسی تقدم و تاخر نوشتهها: کارشناسان میتوانند تشخیص دهند که نوشتهی مربوط به بدهی، بعد از امضای شما به سند اضافه شده است.
بررسی فیزیکی کاغذ: هرگونه بریدگی یا دستکاری فیزیکی در کاغذ توسط کارشناس شناسایی و گزارش میشود.
تطبیق دستخط: کارشناس تایید خواهد کرد که دستخط نوشتهی الحاقی با دستخط شما مطابقت ندارد.
آیا این شکایت برای شما مشکلی ایجاد میکند؟
خیر، با توجه به دلایل محکم شما، این شکایت مشکلی برایتان ایجاد نخواهد کرد. در واقع، این شخص است که با ارتکاب جرم جعل و تلاش برای کلاهبرداری، خود را در معرض پیگرد کیفری قرار داده است.
اقدامات پیشنهادی:
به هیچ عنوان مبلغی را پرداخت نکنید.
اگر ایشان شکایتی مطرح کرد، با یک وکیل مشورت کرده و در دادگاه حاضر شوید.
در اولین جلسه دادرسی، نسبت به سند ارائهشده ادعای جعل کنید و تمام توضیحات فوق را به همراه عکس خود به دادگاه ارائه دهید.
حتما از دادگاه بخواهید موضوع را برای بررسی دقیق به کارشناس رسمی ارجاع دهد.
با اثبات جعل، نه تنها دعوای مطالبه وجه علیه شما رد میشود، بلکه شما میتوانید به دلیل جعل و تلاش برای فریب دادگاه، از آن شخص شکایت کیفری کنید.
آیا آن شخص در صورت شکایت میتواند موفق شود؟
پاسخ: خیر، به احتمال بسیار قوی خیر.
دلیل این امر به اصول حقوقی زیر برمیگردد:
بار اثبات بر عهده مدعی است: این اصل کلی حقوقی میگوید که شخصی که ادعایی دارد (در اینجا ادعای وام ۲۰۰۰ دلاری) باید آن را ثابت کند. این شما نیستید که باید ثابت کنید بدهی ندارید، بلکه او باید ثابت کند که شما بدهکار هستید.
سند او مخدوش و مجعول است: سندی که او ارائه میدهد دارای این نقایص جدی است:
برش خورده است: این عمل به خودی خود بسیار مشکوک است و نشان میدهد بخشی از متن اصلی حذف شده.
دستنویس اضافه شده: نوشتهای که روبروی امضای شما اضافه شده، با دستخط خودش است، نه چاپی یا دستخط شما. این موضوع در دادگاه به راحتی با کارشناسی خط قابل تشخیص است.
عدم تطابق با عکس شما: عکس شما به عنوان یک سند معتبر، نشان میدهد که در زمان امضا، چنین متنی در رسید وجود نداشته است. این قویترین مدرک برای اثبات جعل است.
بادرود
داشتن عکس از رسید قبل از تغییر و امضای خودتان، و ارجاع به کارشناس،میتوانید ثابت کنید که نوشته روی قسمت سفید بعدا اضافه شده و جعل صورت گرفته است؛ در این صورت او نمیتواند به استناد آن نوشته علیه شما ادعای قانونی داشته باشد.
پاسخهای عمومی، مدارک و تاریخها و شرایط خاصِ شما را نمیبینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت میکند و قدم بعدی را مشخص میکند.
ثبتنام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.
پرسش حقوقی خودتان را بپرسید
پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است.ثبت پرسش حقوقی
