دعوای مطالبهٔ کسری مساحت زمین به میزان ۴۰ متر در دادگاه صلح مطرح شد. کارشناس اعلام کرد کسری واقعی ۷۰ متر است و مبلغ آن ۲۰۰ میلیون تومان تعیین شد. پس از آن، دادگاه صلح قرار عدم صلاحیت صادر و پرونده را به دادگاه حقوقی ارجاع داد. در اولین جلسهٔ دادگاه حقوقی، درخواست افزایش خواسته از ۴۰ متر به ۷۰ متر ارائه شد، اما قاضی اظهار کرد این افزایش امکانپذیر نیست و با اکراه لایحه را ثبت کرد. آیا افزایش خواسته در این مرحله قانوناً ممکن است؟ آیا صدور قرار عدم صلاحیت پس از اظهارنظر کارشناس به منزلهٔ انقضای جلسهٔ اول دادرسی است؟
تولیدشده با هوش مصنوعی بنیاد وکلا — پاسخ وکیل نیست
این متن را هوش مصنوعی نوشته است و ممکن است دقیق یا کامل نباشد؛ پاسخهای وکلا در ادامهٔ همین صفحه آمده است.
افزایش خواسته در این مرحله کاملاً ممکن است و نظر قاضی از نظر قانونی صحیح نیست.
طبق ماده ۹۸ قانون آیین دادرسی مدنی، خواهان میتواند تا پایان اولین جلسهٔ دادرسی خواسته را افزایش دهد. جلسهای که در دادگاه صلح برگزار شده، جلسهٔ دادرسی ماهوی محسوب نمیشود؛ زیرا آن دادگاه با صدور قرار عدم صلاحیت، رسیدگی ماهوی نکرده است. بنابراین اولین جلسهٔ دادرسی ماهوی همان جلسهای است که در دادگاه حقوقی برگزار شده و حق افزایش خواسته تا پایان آن جلسه محفوظ است.
لایحهٔ ثبتشده را با استناد صریح به ماده ۹۸ قانون آیین دادرسی مدنی و این استدلال که جلسات دادگاه صلح جلسهٔ ماهوی نبوده، پیگیری کنید. در صورت رد درخواست، میتوانید در قالب اعتراض به این تصمیم، موضوع را در مرحلهٔ تجدیدنظر مطرح کنید.
۵ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی
کاملترین پاسخ
این پاسخ بهصورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه بهعنوان تأیید محتوای آن.
افزایش خواسته در مرحله رسیدگی به دلیل تغییر در ارزش یا ماهیت خواسته (بر اساس گزارش کارشناس) امکانپذیر است، اما قاضی به اشتباه آن را محدود کرده است؛ در خصوص سوال دوم، صدور قرار عدم صلاحیت و ارجاع پرونده به دادگاه دیگر، به منزله «انقطاع دادرسی» و از بین رفتن آثار جلسه قبلی است و پرونده در دادگاه جدید از صفر (شروع مجدد دادرسی) آغاز میشود، لذا از نظر حقوقی، جلسه اول در دادگاه حقوقی نباید با ادعای سابقه جلسه قبلی یا محدودیتهای دادرسی دادگاه صلح قضاوت شود.
بله، در فرضی که هنوز اولین جلسه دادرسی ماهوی برگزار نشده باشد، افزایش خواسته در دادگاه حقوقی اصولا امکانپذیر است؛ چون ماده ۹۸ قانون آیین دادرسی مدنی اجازه میدهد خواهان تا پایان اولین جلسه، خواسته خود را افزایش دهد، مشروط بر اینکه خواسته جدید با دعوای اصلی مرتبط و دارای منشا واحد باشد. افزایش از ۴۰ متر به ۷۰ متر در همین دعوا، با توجه به اینکه هر دو مربوط به همان کسری مساحت همان ملک هستند، از حیث وحدت منشا و ارتباط، قابل دفاع است.
نکته مهم این است که صرف صدور قرار عدم صلاحیت یا انجام کارشناسی به معنای سپری شدن جلسه اول نیست. ملاک، تشکیل جلسه اول دادرسی و پایان آن است. بنابراین اگر دادگاه صلح بدون تشکیل جلسه اول ماهوی، صرفا با توجه به نظریه کارشناس قرار عدم صلاحیت صادر کرده باشد، در اولین جلسه دادگاه حقوقی میتوانید افزایش خواسته را مطرح کنید. اما اگر در دادگاه صلح قبلا جلسه اول دادرسی تشکیل شده و مذاکرات طرفین پایان یافته باشد، صرف انتقال پرونده به دادگاه حقوقی، مهلت ماده ۹۸ را از ابتدا ایجاد نمیکند و دادگاه میتواند افزایش خواسته را نپذیرد. از طرف دیگر، نظریه مشورتی ۷/۱۴۰۳/۶۸۲ مورخ ۱۴۰۳/۱۱/۲۸ نیز در خصوص دادگاه صلح تاکید کرده که افزایش خواسته در جلسه اول، در صورت خروج از نصاب صلاحیت، میتواند موجب صدور قرار عدم صلاحیت به شایستگی دادگاه عمومی حقوقی شود؛ بنابراین اصل امکان افزایش خواسته در جلسه اول مورد پذیرش است.
در نتیجه، اگر در پرونده شما جلسه اول در دادگاه صلح تشکیل نشده بوده، ثبت لایحه افزایش خواسته در اولین جلسه دادگاه حقوقی اقدام درستی بوده و میتوانید بر قابلیت اعمال ماده ۹۸ تاکید کنید. بهتر است در لایحه تصریح شود که «تا پیش از جلسه اول دادرسی، خواسته افزایش یافته و قرار عدم صلاحیت سابق صرفا تصمیمی شکلی در خصوص صلاحیت بوده و موجب انقضای مهلت مقرر در ماده ۹۸ نشده است» و همچنین مابهالتفاوت هزینه دادرسی خواسته افزایشیافته پرداخت ش
بله، افزایش خواسته قابل دفاع است؛ چون ۴۰ و ۷۰ متر هر دو مربوط به همان کسری مساحت و دارای منشا واحد هستند. طبق ماده ۹۸ آیین دادرسی مدنی، افزایش خواسته باید تا پایان جلسه اول دادرسی اعلام شود. صرف صدور قرار عدم صلاحیت دادگاه صلح و ارجاع پرونده به دادگاه حقوقی، بهخودیخود به معنی پایان جلسه اول نیست. چون میزان واقعی کسری (۷۰ متر) در کارشناسی مشخص شده، میتوان استدلال کرد که افزایش خواسته در اولین جلسه دادگاه حقوقی مجاز است. اگر قاضی نپذیرد، برای ۳۰ متر باقیمانده میتوان دادخواست جداگانه مطرح کرد.
خواهان میتواند تا پایان اولین جلسه دادرسی خواسته خود را افزایش دهد. نکته کلیدی اینجاست که ارجاع پرونده به دلیل صدور قرار عدم صلاحیت توسط دادگاه صلح، به منزله انقضای جلسه اول دادرسی در دادگاه حقوقی نیست.در اولین جلسه دادرسی در دادگاه حقوقی جلسهای است که پس از ارجاع پرونده و تعیین وقت رسیدگی برگزار میشود. بنابراین اگر افزایش خواسته در اولین جلسه دادگاه حقوقی مطرح شده باشد قانونا ممکن است.
پاسخهای عمومی، مدارک و تاریخها و شرایط خاصِ شما را نمیبینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت میکند و قدم بعدی را مشخص میکند.
ثبتنام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.
پرسش حقوقی خودتان را بپرسید
پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است.ثبت پرسش حقوقی