امحای پرونده قضایی پس از رسیدگی تجدیدنظر و تکلیف حفظ نسخه الکترونیکی

پرسیده شده ۱ ماه پیش۲۲ پاسخ ثبت شده
ادامهٔ متن پرسش

دو پرونده حقوقی با موضوع ابطال رأی داوری از سال ۱۴۰۰ در یکی از شعب دادگاه حقوقی مطرح بوده است. به‌دلیل طرح شکایت کیفری از سوی خواهان ابطال رأی داوری، رسیدگی حقوقی متوقف و منوط به تعیین تکلیف پرونده کیفری شده بود. پس از رسیدگی کیفری، اصالت قراردادها و اسناد مورد اختلاف تأیید، برای خوانده قرار منع تعقیب و سپس حکم برائت صادر شد و متعاقباً شعبه بدوی نیز آرای داوری را تأیید کرد. حدود دو ماه پیش، دادگاه تجدیدنظر با استناد به مفادی که ادعا می‌شود اساساً در قراردادهای موجود در پرونده وجود نداشته، آرای داوری را نقض و ابطال کرده است. اکنون خوانده برای بررسی سوابق و درخواست اعمال ماده ۴۷۷ آیین دادرسی کیفری وکیل گرفته، اما هنگام مراجعه وکیل به شعبه بدوی، دفتردار اعلام کرده که هر دو پرونده امحا شده‌اند. آیا چنین امحایی با توجه به جریان اخیر رسیدگی اصولاً امکان‌پذیر است؟ در صورت امحا، آیا حفظ نسخه الکترونیکی الزامی بوده است؟ همچنین اگر امحا بدون مجوز قانونی و بدون حفظ سوابق انجام شده باشد، آیا موضوع قابل رسیدگی توسط حفاظت اطلاعات قوه قضاییه است و می‌تواند موجب مسئولیت عوامل امحا شود؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

امحای پرونده‌ای با رسیدگی اخیر از نظر قانونی امکان‌پذیر نیست و نسخه الکترونیکی یا سوابق آن در سامانه باید حفظ شده باشد. در صورت نابودی غیرقانونی سوابق، موضوع از طریق حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و مراجع نظارتی قابل پیگیری است و برای عوامل آن مسئولیت اداری، انتظامی یا کیفری دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

غیرقانونی بودن امحای پرونده اخیر و الزام نسخه سمپ

پرونده‌ای که به‌تازگی در دادگاه تجدیدنظر رسیدگی شده از نظر قانونی مشمول مرور زمان امحا نیست و باید در بایگانی راکد یا جاری موجود باشد. حتی در فرض امحای فیزیکی، ثبت نسخه الکترونیکی، گردش کار و دادنامه‌ها در سامانه مدیریت قضایی الزامی است و از بین رفتن آن مانع پیگیری ماده ۴۷۷ نمی‌شود. وکیل باید ابتدا با ارائه لایحه به رئیس شعبه، شماره مجوز و صورت‌جلسه رسمی امحا را استعلام کند. چنانچه امحا بدون مجوز قانونی و بدون نگهداری نسخه الکترونیکی صورت گرفته باشد، موضوع از طریق حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و مراجع نظارتی قابل شکایت بوده و موجب مسئولیت انتظامی یا کیفری عوامل آن است.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۲ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
علیرضا باقری

علیرضا باقری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۱ نظر)

صرف اینکه دفتردار اعلام کرده «پرونده امحا شده» به‌تنهایی برای نتیجه‌گیری درباره قانونی یا غیرقانونی بودن اقدام کافی نیست. امحای پرونده تابع مقررات بایگانی و امحای اسناد قضایی و جدول‌های زمانی مربوط به نگهداری پرونده‌هاست و پرونده‌ای که هنوز آثار و اقدامات قضایی نسبت به آن ادامه دارد، اصولا نباید صرفا به دلیل گذشت چند سال از تشکیل آن، بدون رعایت تشریفات قانونی امحا شود. در چنین وضعیتی ابتدا باید از دفتر شعبه یا بایگانی، کتبی مشخص شود پرونده بر اساس چه مجوزی، در چه تاریخی و با تنظیم چه صورت‌جلسه‌ای امحا شده و سوابق الکترونیکی آن در سامانه چه وضعیتی دارد.

در مورد نسخه الکترونیکی نیز باید میان «وجود اطلاعات پرونده در سامانه» و «الزام به نگهداری دائمی همه اسناد» تفکیک کرد؛ نمی‌توان صرفا با ادعای امحای پرونده فیزیکی گفت نسخه الکترونیکی حتما باید برای همیشه حفظ شده باشد. با توجه به اینکه پرونده اخیرا در تجدیدنظر رسیدگی شده و رای نیز صادر شده، سوابق پرونده و آرای صادرشده باید از مسیرهای سامانه‌ای و بایگانی قضایی قابل پیگیری باشد. اگر واقعا بدون مجوز و برخلاف مقررات، اسناد یا سوابق پرونده از بین رفته باشد، موضوع می‌تواند از طریق رئیس حوزه قضایی، بازرسی و حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه پیگیری شود و در صورت احراز تخلف یا تقصیر، حسب مورد مسئولیت انتظامی، اداری یا حتی کیفری عوامل مربوط قابل بررسی خواهد بود. همچنین برای درخواست ماده ۴۷۷، بهتر است ابتدا تصویر کامل پرونده و آرای بدوی و تجدیدنظر و مستندات آنها از مسیرهای قانونی اخذ و موضوع اختلاف درباره مستند رای تجدیدنظر به‌طور دقیق بررسی شود

نسیم روشنفکر

نسیم روشنفکر

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۰ نظر)

بع دستورالعمل ماده ۱۵ اصلاحی آیین‎نامه اجرایی بند الف ماده ۱۳۱ برنامه چهارم توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران
مصوب ۱۳۸۸,۰۴,۳۱ رجوع شود

محمدباقر سلیمانگلی

محمدباقر سلیمانگلی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۴۹ نظر)

با سلام پرونده در این مدت قابل امحا نیست پروندا های خیلی قدیمی ک فیزیکی یودند قبلا امحا شده اند ولی پرونده های سالهای اخیر در بایگانی راکد موجود است

علی قاسمی

علی قاسمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

در زمان فعلی پرونده شما قابل امحا نبوده است و باید در بایگانی موجود باشد درصورتی که اعلام کرده اند امحا شده تخلف است و باید فورا لایحه ای به رئیس شعبه ارسال شده و تقاضا شود صورتجلسه امحا ارائه گردد در غیر اینصورت موظف به حفظ پرونده و ارائه آن هستند.

نمایش ۱۸ پاسخ دیگر وکلا
زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۶۴ نظر)

صرف مختومه بودن پرونده، فی‌نفسه مجوز امحاء نیست و باید تاریخ، مستند قانونی، مجوز، صورتجلسه امحاء و نیز نحوه حفظ سوابق پرونده مشخص باشد.

در صورت احراز امحاء بدون مجوز یا برخلاف مقررات، موضوع از طریق مراجع نظارتی و حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه پیگیری و حسب مورد مسئولیت انتظامی، اداری یا کیفری عوامل ذی‌مدخل متصور است. همچنین این سوابق در بررسی جهات درخواست اعمال ماده ۴۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری مورد استناد قرار خواهد گرفت.

جاوید محمدی

جاوید محمدی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۲ نظر)

با سلام کاربر گرامی
امحاء بدون مجوز قانونی از طریق مراجع نظارتی و حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه پیگیری و حسب مورد مسئولیت انتظامی، اداری یا کیفری متصور است.

حدیث محمودی

حدیث محمودی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۱ نظر)

صرف مختومه شدن پرونده مجوز امحا نیست و باید تاریخ مستند قانونی مجوز صورتجلسه و شیوه حفظ سوابق آن مشخص باشد

در صورت امحای غیرقانونی موضوع از طریق حفاظت اطلاعات و مراجع نظارتی پیگیری شده و مسئولیت انتظامی اداری یا کیفری برای متخلفان دارد همچنین این سوابق در بررسی اعمال ماده ۴۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری استناد میشود

مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
خلاصه اینکه امحای پرونده‌ای با این سابقه، بدون بررسی تشریفات قانونی، قابل ایراد جدی است؛ اما صرف گفته دفتردار که «پرونده امحا شده» برای نتیجه‌گیری درباره تخلف کافی نیست.
پرونده‌ای که اخیرا در تجدیدنظر درباره آن رای صادر شده، باید طبق مقررات نگهداری، بایگانی و تعیین تکلیف سوابق شده باشد؛ بنابراین باید مشخص شود منظور از «امحا» دقیقا چیست و آیا پرونده فیزیکی از بین رفته یا فقط از بایگانی جاری خارج شده است.
سوابق و گردش پرونده و آرای صادره معمولا در سامانه‌های قضایی ثبت است و از بین رفتن پرونده فیزیکی لزوما به معنای از بین رفتن سابقه الکترونیکی نیست.
وکیل می‌تواند رسما از شعبه/مدیریت بایگانی درخواست کند صورت‌جلسه امحا، مجوز امحا و وضعیت نسخه الکترونیکی پرونده اعلام شود.
اگر مشخص شود امحا برخلاف مقررات و بدون حفظ سوابق انجام شده، موضوع می‌تواند از طریق حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و مراجع نظارتی مربوط پیگیری و حسب مورد مسئولیت انتظامی یا اداری عوامل بررسی شود.
برای اعمال ماده ۴۷۷ نیز ابتدا باید تمام مستندات موجود، به‌خصوص آرای بدوی و تجدیدنظر، پرونده کیفری و نسخه‌های الکترونیکی استخراج شود؛ امحای فیزیکی پرونده به‌خودی‌خود مانع پیگیری ماده ۴۷۷ نیست.

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

خیر، امحای پرونده‌ای با رسیدگی اخیر (۱۴۰۴) کاملا غیرقانونی و خارج از مواعد ۱۵ تا ۲۰ ساله امحا است؛ نسخه‌الکترونیکی حتما باید موجود باشد و درصورت امحای غیرقانونی، علاوه بر شکایت به حفاظت اطلاعات، مراتب را جهت اعمال ماده ۴۷۷ و نیز اعاده دادرسی با اعلام فوریت به رئیس دادگستری و بازپرس ویژه تخلفات قضایی پیگیری کنید.

طیبه اصغری

طیبه اصغری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۶ نظر)

درود.، از نظر ماهوی و فرآیندی، امحای پرونده‌ای که در جریان رسیدگی تجدیدنظر بوده و حکم نقض صادر شده، غیرممکن و غیرقانونی است.

در نظام قضایی، پرونده تنها زمانی «امحا» (از بین رفتن یا بایگانی نهایی به معنای حذف) می‌شود که:

روند رسیدگی به پایان رسیده باشد (حکم قطعی شده باشد).
زمان آرشیو شدن طبق ضوابط اداره دفاتر سپری شده باشد.
یا بر اساس دستور صریح مقام قضایی (که باید مستدل باشد) پرونده از جریان خارج شده باشد.در مورد شما، پرونده «در جریان» بوده است. از آنجا که دادگاه تجدیدنظر حکم را نقض کرده، پرونده باید به شعبه بدوی «بازگشت» داده شود تا رسیدگی مجدد (طبق دستور نقض) انجام گیرد. وقتی حکم نقض می‌شود، پرونده از نظر حقوقی «باز» می‌شود و نمی‌تواند امحا شده باشد. ادعای دفتردار مبنی بر امحای هر دو پرونده (کیفری و حقوقی) با واقعیت صدور حکم نقض در تضاد است.هر پرونده‌ای که در دادگاه مطرح می‌شود، یک «شماره پرونده» در سامانه دارد.
حتی اگر پرونده‌های قدیمی (کاغذی) آرشیو شوند، سوابق دیجیتال آن‌ها (ثبت دستورات، جلسات، احکام و…) باید در پایگاه داده قوه قضاییه موجود باشد.
حتی در صورت امحای فیزیکی (که معمولا بعد از سال‌ها و با ضوابط سختگیرانه انجام می‌شود)، حذف کردن سوابق از سامانه الکترونیک، به معنای حذف تاریخچه رسیدگی است که از نظر فنی و قانونی در سیستم‌های یکپارچه قوه قضاییه، عملا غیرممکن یا بسیار مشکوک است.

امیر مهدی‌زاده

امیر مهدی‌زاده

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۸ نظر)

درود بر شما؛
صرف اعلام شفاهی دفتر شعبه مبنی بر «امحای پرونده» کافی نیست. با توجه به صدور رای تجدیدنظر فقط دو ماه قبل و نیاز فعلی به محتویات پرونده برای بررسی ماده ۴۷۷، ابتدا باید مستند قانونی امحاء، دستور مقام مجاز، صورت‌مجلس امحاء و وضعیت کامل سابقه الکترونیکی پرونده مطالبه و احراز شود.

در صورت فقدان مجوز یا رعایت‌نشدن تشریفات قانونی، موضوع می‌تواند حسب مورد تخلف اداری و انتظامی و، در صورت تحقق عناصر قانونی، موجب مسئولیت اشخاص دخیل باشد و گزارش مستند به حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه نیز قابل طرح است.

از حیث راهکار، مهم‌ترین اقدام فوری اخذ رونوشت کامل پرونده و سوابق سامانه‌ای و ثبت درخواست کتبی برای جلوگیری از هرگونه حذف سابقه است؛ زیرا درخواست ماده ۴۷۷ قانون آیین دادرسی کیفری باید با ارائه رای قطعی، مستندات پرونده و تبیین دقیق «خلاف شرع بین» تنظیم شود و صرف ادعای اشتباه دادگاه تجدیدنظر کافی نیست.

پرسش تعیین‌کننده این است: آیا رای تجدیدنظر واقعا مستند به عبارتی است که در هیچ‌یک از قراردادها و اوراق پرونده وجود نداشته و آیا این امر از محتویات سابقه الکترونیکی قابل اثبات است؟ پاسخ به همین دو محور می‌تواند مبنای طراحی درخواست ماده ۴۷۷ و نیز بررسی مسئولیت احتمالی ناشی از امحاء قرار گیرد.

مصطفی رمضانی

مصطفی رمضانی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

بله از طریق حفاظت پیگیری نمایید

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

امحای پرونده‌های قضایی در حالی که هنوز در جریان رسیدگی (مرحله تجدیدنظر) بوده‌اند، غیرقانونی و ناقض اصول دادرسی است، مگر اینکه پرونده به طور کامل مختومه و زمان بایگانی آن سپری شده باشد .
با توجه به اینکه دادگاه تجدیدنظر اخیرا رای صادر کرده و پرونده همچنان زنده است، امحا نمی‌توانسته انجام شود و اگر انجام شده، تخلف آشکار محسوب می‌شود .
در صورت امحا، حفظ نسخه الکترونیکی پرونده از طریق سامانه ثنا الزامی است و عدم آن تخلف است .
برای پیگیری، می‌توان به بازرسی قضایی یا حفاظت اطلاعات قوه قضاییه مراجعه کرد تا موضوع بررسی و عوامل امحا تحت تعقیب قرار گیرند .

الیکا فخرایی لطف آبادی

الیکا فخرایی لطف آبادی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۶ نظر)

سلام. امحای فیزیکی پرونده‌ای که اخیرا در جریان بوده غیرقانونی است و در صورت امحا نیز کلیه سوابق و دادنامه‌ها در سامانه مدیریت پرونده‌های قضایی به صورت الکترونیکی ثبت و نگهداری می‌شوند. این موضوع به دلیل تخلف انتظامی، از طریق مراجع نظارتی، حفاظت اطلاعات دادگستری و دادسرای انتظامی قضات قابل پیگیری است و مانع درخواست اعمال ماده ۴۷۷ نخواهد بود.

مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳۹ نظر)

باسلام
اگر مشخص شود پرونده خلاف مقررات و قبل از موعد مقرر امحا شده یا اسناد و اطلاعاتی که باید نگهداری می‌شده از بین رفته است، موضوع می‌تواند قابل پیگیری باشد و حسب مورد مسئولیت اداری، انتظامی یا حتی کیفری عوامل دخیل مطرح شود.
در چنین شرایطی می‌توانید موضوع را به حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و همچنین مراجع اداری/نظارتی ذی‌ربط گزارش کنید .

حمیدرضا مجتهدی فر

حمیدرضا مجتهدی فر

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

سلام، ادعای شفاهی امحای پرونده، فاقد وجاهت قانونی بوده و امحای پروندهای که اخیرا در مرحله تجدیدنظر نقض و برای رسیدگی مجدد به شعبه بدوی بازگشته است، به دلیل ادامه جریان دادرسی، غیرقانونی و خلاف ضوابط بایگانی قضایی محسوب میشود؛ بنابراین باید مستندات امحا (مجوز و صورتجلسه) و وضعیت سوابق الکترونیکی در سامانه ثنا را کتبا استعلام کرده و در صورت احراز تخلف، از طریق بازرسی یا حفاظت اطلاعات پیگیری نموده و برای طرح درخواست ماده ۴۷۷، اخذ رونوشت کامل پرونده و آرای صادره را به طور فوری دنبال کنید. موفق باشید

سجاد ابراهیمی

سجاد ابراهیمی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

خیر؛ با توجه به اینکه پرونده‌ها اخیرا در تجدیدنظر رسیدگی و رای صادر شده و برای بررسی ماده ۴۷۷ نیز سابقه پرونده مورد نیاز است، امحای آن بدون طی تشریفات قانونی قابل توجیه نیست. طبق آیین‌نامه ساماندهی بایگانی قوه قضاییه، امحا فقط پس از قطعی‌شدن بایگانی، سپری‌شدن مهلت قانونی و با مجوز مرجع مقرر امکان‌پذیر است. 

در مواردی که اوراق باید قبل از امحا رقومی شوند، تهیه و حفظ نسخه الکترونیکی الزامی است و اصولا نمی‌توان صرفا با امحای فیزیکی، سابقه پرونده را از بین برد. 

بنابراین ابتدا کتبی از شعبه بخواهید دستور امحا، صورتجلسه امحا، تاریخ امحا، مجوز امحا و وضعیت نسخه الکترونیکی پرونده را اعلام کند. اگر امحا بدون مجوز یا برخلاف مقررات انجام شده باشد، موضوع می‌تواند از طریق حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و حسب مورد مراجع انتظامی یا قضایی پیگیری شود و مسئولیت اشخاص دخیل نیز قابل بررسی است.

با توجه به هدف شما، بهتر است همزمان درخواست کنید تمام سوابق الکترونیکی، گردش کار سامانه، دادنامه‌ها، لوایح و مستندات پرونده حفظ و استخراج شود تا برای درخواست اعمال ماده ۴۷۷ مورد استفاده قرار گیرد.

امیر فراستی

امیر فراستی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

سلام پیرو سوال شما، امحای پرونده‌ای که هنوز آثار و سوابق رسیدگی آن مورد نیاز است، بدون طی تشریفات قانونی محل ایراد جدی است. درخواست کتبی کنید مجوز، صورت‌جلسه و تاریخ امحا و نسخه الکترونیکی پرونده ارائه شود. در صورت احراز امحای غیرقانونی یا فقدان سوابق، موضوع را می‌توانید به حفاظت و اطلاعات قوه قضاییه و مراجع انتظامی مربوط گزارش کنید و مسئولیت عوامل نیز حسب مورد قابل بررسی است

زهرا رفیعی

زهرا رفیعی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۲ نظر)

اگر پرونده هنوز برای طرق فوق‌العاده مانند ۴۷۷ مورد نیاز است، امحای فیزیکی بدون رعایت مقررات امحاء قابل ایراد است؛ وجود نسخه الکترونیکی نیز حسب مقررات سامانه‌ای باید بررسی شود.
عملا ابتدا گزارش کتبی امحاء، مجوز امحاء، وضعیت نسخه الکترونیکی و سوابق ثبت‌شده را مطالبه کنید؛ در صورت تخلف، موضوع می‌تواند از مسیر حفاظت اطلاعات/دادسرای انتظامی حسب مورد پیگیری شود.

ابراهیم باقریان خوزانی

ابراهیم باقریان خوزانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۵ نظر)

اگر واقعا دو پرونده در سال ۱۴۰۰ مطرح شده، رسیدگی آنها متوقف شده، سپس رسیدگی ادامه یافته و نهایتا رای بدوی و بعد رای تجدیدنظر فقط حدود دو ماه قبل صادر شده باشد، ادعای «امحای پرونده» در این مقطع، از نظر مقررات بایگانی نیازمند بررسی جدی است و نمی‌توان صرف اعلام دفتردار را به‌عنوان امحای قانونی پذیرفت.

سمانه پیرانی

سمانه پیرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۱ نظر)

خیر امحای فیزیکی پرونده ای که دو ماه پیش رای تجدیدنظر داشته کاملا غیرقانونی و غیرممکن است بله حتی در صورت امحای قانونی حفظ نسخه الکترونیکی تمام اوراق در سامانه قضایی قطعا الزامی است بله این اقدام تخلف اداری و جرم است و شما میتوانید سریعا به حفاظت اطلاعات دادگستری و واحد نظارت و ارزشیابی کارکنان شکایت کنید تا با عوامل این کار برخورد جدی شود

علیرضا زرینه پور

علیرضا زرینه پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۱ نظر)

بادرود
به این زودی قابل امحا نیست احتمالا اراسل پرونده به بایگانی راکد وجوددارد

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید