باسلام، بنده سال هشتاد و هشت با پدرم توافق کردم که خانه کلنگیاش را بکوبم و طبق نقشه توافقی با ایشان بسازم. قراردادی نوشتیم که ارزش خانه را هشتاد میلیون برآورد کردیم و بنده هم متعهد شدم هشتاد میلیون هزینه ساخت سازه را پرداخت کنم. همه کارها انجام شد و پایان کار را گرفتم. پدرم هم وکالت سه دانگ انتقال را به من داد ولی انتقال ندادم و پدرم سال نود فوت کرد.
حال برادر و خواهرهایم این را سر زبان گرفتهاند که تو کمتر از ارزش خانه خرج کردی و باید یک دانگ از سه دانگ را پس بدهی. به نظر منظورشان خیار غبن فاحش است.
خلاصه بنده الزام به سند شکایت کردم ازشان. سوال این است: آیا وراث میتوانند با گذشت پانزده سال از عقد بیع از این خیار غبن فاحش استفاده کنند و آیا قاضی به این ادعا گوش خواهد کرد؟
این پاسخ بهصورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه بهعنوان تأیید محتوای آن.
پاسخ توسط یکی از وکلای بنیاد وکلا
با توجه به جزئیات ارائه شده، احتمال موفقیت ادعای خیار غبن فاحش از سوی وراث بسیار کم است.
مشکلات اساسی در ادعای وراث
سقوط خیار غبن به دلیل گذشت زمان: مطابق ماده ۴۲۰ قانون مدنی، اعمال خیار غبن باید فوری انجام شود. یعنی پس از آگاهی از غبن فاحش، طرف معامله میتواند معامله را فسخ کند، در غیر این صورت این حق از بین میرود. با گذشت ۱۵ سال از زمان عقد و حدود ۱۳ سال از فوت پدرتان، این خیار عملا سقوط کرده است.
شخصی بودن خیار غبن: خیار غبن حقی شخصی است که مختص همان فردی است که دچار غبن شده. وراث به طور کلی نمیتوانند از خیاراتی که مختص مورث بوده استفاده کنند، مگر در موارد خاص که قانون صراحت داشته باشد.
تحلیل وضعیت معامله
عدم تحقق کامل معامله: از آنجا که انتقال سند هنوز انجام نشده و فقط وکالت داده شده، میتوان گفت معامله به شکل کامل تحقق نیافته است. این موضوع پیچیدگیهای حقوقی دیگری ایجاد میکند.
معیار غبن فاحش: برای اثبات غبن فاحش، باید ثابت شود که عدم تعادل بین ارزش واقعی و قیمت معامله تا حدی باشد که از نظر عرف قابل مسامحه نباشد. صرف ادعای کمتر بودن هزینهها کافی نیست و باید با کارشناسی دقیق اثبات شود.
ضعف موضع وراث
فقدان مستندات: وراث باید اثبات کنند که:
• ارزش واقعی خانه در زمان معامله چقدر بوده
• هزینههای شما واقعا کمتر از ۸۰ میلیون بوده
• این اختلاف به حد غبن فاحش میرسد
عدم اعتراض مورث: پدرتان در طول مدت ۲ سال (از سال ۸۸ تا ۹۰) هیچ اعتراضی نسبت به معامله نکرده و حتی وکالت انتقال نیز داده است. این امر نشاندهنده رضایت ایشان از معامله است.
نتیجهگیری
احتمال پذیرش ادعای خیار غبن فاحش از سوی قاضی بسیار کم است زیرا:
• مهلت قانونی برای اعمال خیار غبن سپری شده
• خیار غبن حق شخصی مورث بوده نه وراث
• عدم اعتراض مورث در زمان حیات
• فقدان اثبات دقیق میزان غبن
در دعوای الزام به انتقال سند که شما مطرح کردهاید، وجود وکالتنامه و انجام تعهدات مالی شما، موضع قویتری به شما میدهد تا موضع وراث در ادعای خیار غبن.
باسلام
خیار غبن فاحش بعد از فوت مورث و ۱۵ سال قابل اعمال نیست.
سند سه دانگ به نام شما یا انتقال آن به وراث، الزاما قابل اعتراض نیست.
شما میتوانید با استناد به انجام کامل تعهدات و گذشت زمان، دعوی وراث را رد کنید.
در خیار غبن فاحش، اعمال خیار فوری است و باید بلافاصله پس از اطلاع از غبن مطرح شود؛ با گذشت حدود ۱۵ سال از معامله، اصولا ادعای آن مسموع نیست. بنابراین وراث پس از این مدت طولانی معمولا حق استناد به خیار غبن را ندارند و دادگاه هم غالبا به چنین ادعایی ترتیب اثر نمیدهد.
خیر
خیار غبن فاحش فوری است و در صورت علم و عدم اقدام به فسخ در مدت متعارف، ساقط میگردد لذت پس از گذشت پانزده سال از توافق و انجام کامل تعهدات، استناد به این خیار مسموع نمی باشد.
از طریق خیار ابن نمیتوانند
ولی چون پدر شما فوت کرده اون وکالتنامه از درجه اعتبار ساقط است
لکن شما به استناد قرارداد میتوانید دعوای الزام به تنظیم سند سه دانگ به نام خودتان را به طرفیث وراث اقامه کرده و با گرفتن رای اقدام به تنظیم سند نمایید
چیزی که شما اعلام فرمودید این هست که اعضای خانواده در بازه زمانی ۱۵ ساله در جریان توافقات شما با پدر مرحوم بودند نتیجتا پذیرش این خیار با توجه به مضی زمانی ۱۵ ساله و فوریت خیار بسیار بعید و دور از ذهن است
در صورتیکه تقسیم ما نورث از طریق دادگاه صالحه و با نظر نهایی مستفاد از طرف کارشناسان وتعیین نرخ عادله اموال نورث باشد در صورتیکه دعوی اثبات خیار غبن هم به دادگاه داده شود دعوی مطوحه رد میشود
خیار غبن فاحش فوری است و در صورت علم و عدم اقدام به فسخ در مدت متعارف، ساقط میشود و پس از گذشت پانزده سال از توافق و انجام کامل تعهدات، استناد به این خیار مسموع نیست.
خیار غبن فوری است هرچند باتوجه به فوت پدر مرحوم تان وکالت اخذ شده باطل است با توجه به قرارداد میتوانید از دادگاه تقاضای الزام به تنظیم سند رسمی بگیرید
پاسخهای عمومی، مدارک و تاریخها و شرایط خاصِ شما را نمیبینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت میکند و قدم بعدی را مشخص میکند.
ثبتنام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.
پرسش حقوقی خودتان را بپرسید
پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است.ثبت پرسش حقوقی
