آیا هک شدن تلگرام جرم است؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام و وقت‌ بخیر 🌷
در حقوق ایران «هک‌کردن تلگرام»، «دسترسی به اکانت دیگران» و «مشاهده، کپی یا انتشار اطلاعات خصوصی» چند عنوان مجرمانه جداگانه در «قانون جرایم رایانه‌ای» (مصوب ۱۳۸۸) و برخی مواد «قانون مجازات اسلامی» دارد. در ادامه خلاصه‌ی آنچه ممکن است بر یک هکر مترتب شود را می‌بینید:

───────────────────────
۱) عناوین مجرمانه و مجازات‌ها
───────────────────────
۱. دسترسی غیرمجاز (ماده ۱ ق.ج.ر)
• هرکس عمدا و بدون مجوز، به سامانه‌ رایانه‌ای یا مخابراتی دیگری «وارد» شود یا «مانده» باشد.
• مجازات: حبس ۹۱ روز تا ۱ سال یا جزای نقدی ۵ تا ۲۰ میلیون ریال یا هر دو.

۲. دسترسی، شنود، نسخ یا سرقت داده‌های محرمانه (ماده ۲)
• کپی‌برداری یا استخراج چت‌ها، عکس‌ها و فایل‌های خصوصی.
• مجازات: حبس ۶ ماه تا ۲ سال یا جزای نقدی ۱۰ تا ۴۰ میلیون ریال یا هر دو.

۳. تغییر، تخریب یا مختل‌کردن داده‌ها (ماده ۳)
• پاک‌کردن پیام‌ها، تغییر رمز دو‌مرحله‌ای، خراب‌کردن اکانت.
• مجازات: حبس ۶ ماه تا ۲ سال یا جزای نقدی ۱۰ تا ۴۰ میلیون ریال یا هر دو.

۴. انتشار یا در دسترس قرار دادن محتوا و تصاویر خصوصی بدون رضایت (ماده ۱۷)
• فوروارد‌کردن اسکرین‌شات‌‌ها و عکس‌های خصوصی.
• مجازات: حبس ۹۱ روز تا ۲ سال یا جزای نقدی ۵ تا ۴۰ میلیون ریال یا هر دو.
• دادگاه می‌تواند علاوه بر مجازات، دستور پاک‌کردن محتوا از فضای مجازی را بدهد.

۵. نسبت دادن مطالب کذب و هتک حیثیت (ماده ۱۸ ق.ج.ر + ماده ۶۹۷ ق.م.ا)
• اگر با انتشار چت‌ها یا دستکاری آن‌ها به فرد افترا بزند.
• مجازات ماده ۱۸: حبس ۹۱ روز تا ۲ سال یا جزای نقدی ۵ تا ۴۰ میلیون ریال یا هر دو.

۶. تولید یا توزیع ابزار هک (ماده ۱۲)
• فروش یا انتشار بدافزار، کی‌لاگر، فیشینگ‌پیج تلگرام.
• مجازات: حبس ۹۱ روز تا ۱ سال یا جزای نقدی ۲۰ تا ۸۰ میلیون ریال یا هر دو.

۷. سایر موارد تکمیلی
• ماده ۶۴۱ ق.م.ا (افشای نامه و…): حبس تا ۶ ماه یا جزای نقدی تا ۱۸۰ هزار تومان.
• ماده ۵ قانون تجارت الکترونیک: محرمانگی داده‌های شخصی و مسئولیت مدنی.

───────────────────────
۲) مسئولیت مدنی (غرامت)
───────────────────────
علاوه بر حبس یا جزای نقدی، قربانی می‌تواند طبق مواد ۱ و ۱۱ «قانون مسئولیت مدنی» خسارات مادی و معنوی بخواهد؛ مثلا:
• هزینه بازیابی اکانت یا خرید گوشی جدید،
• ضرر شهرت (هتک حیثیت)،
• دیه‌ی معنوی (آسیب روانی).

───────────────────────
۳) مرجع رسیدگی و روند شکایت
───────────────────────
۱. طرح شکایت در «دادسرای جرایم رایانه‌ای» (در تهران: ناحیه ۳۱، در شهرستان‌ها: دادیاری ویژه فضای مجازی).
۲. ارائه ادله:
• لاگ پیامک ورود تلگرام، اسکرین‌شات صفحات هک شده، ایمیل‌های تلگرام، گفت‌وگوی تهدید‌آمیز، لینک Cloud یا Sessionهای فعال.
• گزارش کارشناسی پلیس فتا.
۳. صدور دستور ردیابی آی‌پی و استعلام‌های اپراتور و تلگرام (در قالب Mutual Legal Assistance).
۴. قرار تامین (ضبط گوشی/لپ‌تاپ متهم) و در صورت نیاز قرار وثیقه.
۵. کیفرخواست، ارسال به دادگاه کیفری دو؛ پس از رای، امکان تجدیدنظر در دادگاه استان.

───────────────────────
۴) نکته‌های امنیتی برای پیشگیری
───────────────────────
• فعال‌سازی «Two‑Step Verification» تلگرام (رمز دو‌مرحله‌ای + ایمیل بازیابی).
• غیر‌فعال کردن «Session»‌های ناشناس در Settings → Devices.
• پرهیز از نصب تلگرام غیررسمی یا APK ناشناس.
• تشخیص پیامک‌های فیشینگ با کد ۵ رقمی رسمی تلگرام.
• استفاده از آنتی‌ویروس و قفل‌کردن برنامه‌ها با اثرانگشت.

───────────────────────
۵) جمع‌بندی
───────────────────────
هک تلگرام و ورود به حریم خصوصی اشخاص در ایران «چند جرم» است، مهم‌ترینشان ماده ۱ و ۲ و ۱۷ قانون جرایم رایانه‌ای؛ بسته به نوع اقدام، بین ۹۱ روز تا ۲ سال حبس (یا جزای نقدی معادل) و گاهی هر دو در انتظار مرتکب است. اگر انتشار عمومی یا هتک حیثیت هم رخ دهد، مجازات‌ها تشدید یا تکمیل می‌شود. شاکی می‌تواند هم شکایت کیفری کند و هم خسارت مدنی بگیرد.

اگر سوال جزئی‌تری درباره نحوه تنظیم شکوائیه یا جمع‌آوری ادله دارید، خوشحال می‌شوم کمک کنم 🌹