بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا می‌توانم شکایت شهادت کذب را پیگیری کنم؟

پرسیده شده ۱ سال پیش ۱۵ پاسخ ثبت شده

با سلام و خسته نباشید. سوالم این است که در پرونده کیفری ضرب و جرح، شهادت دو شاهد استماع شده و توسط قاضی پذیرفته شده است و در کنار سایر ادله رای به نفع من صادر شده است. وکیل یکی از متهمین در مرحله دادسرا و جلسه بدوی ادعا کرده که شهودی که معرفی کردم را من از قبل می‌شناختم و درخواست بی‌تی‌اس شهود و پرینت تماس من و شماره‌های شهود از سه ماه قبل از وقوع جرم تا زمان وقوع جرم را داشتند که قاضی گفت اصلا به غیر از شهادت شهود، دلایل دیگری برای احراز انتساب جرم هست و درخواست وکیل را نپذیرفت.

به صورت جداگانه، در پرونده دیگر از شهود من شکایت کردند که نمی‌دانم دقیقا منع تعقیب یا موقوفی تعقیب صادر کرده دادیار آن پرونده به دلیل اینکه گفته بوده چون هنوز رای برای پرونده‌ای که شهادت داده‌اند صادر نشده نمی‌شود کاری کرد. حالا با توجه به محکومیت‌شان در این پرونده و اینکه تقاضای جرح شهود و بی‌تی‌اس و پرینت مکالمه‌شان را قاضی قبول نکرده، آیا بعد از محکومیت‌شان در دادگاه بدوی امکان دوباره پیگیری شکایت‌شان از شهود من در پرونده دیگر هست؟ ممکن است که دادیار دستور پرینت مکالمه سه ماه ما را بدهد یا اینکه چون توسط قاضی این پرونده مورد قبول قرار نگرفته و رای صادر شده، قابلیت پیگیری ندارد؟ با تشکر.

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

اکثر وکلا معتقدند به دلیل صدور قرار قبلی، موضوع مشمول اعتبار امر مختومه است و امکان طرح مجدد شکایت علیه شهود وجود ندارد. با این حال، نظری هم وجود دارد که اگر قرار قبلی به دلیل مشخص نبودن رای اصلی صادر شده باشد، پس از قطعی شدن حکم ضرب و جرح پیگیری مجدد ممکن خواهد بود.

این قاعده کلی است، اما نوع دقیق قراری که دادیار صادر کرده و قطعی شدن رای پرونده اصلی می‌تواند روند را تغییر دهد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

امکان پیگیری مجدد شکایت شهادت کذب

بیشتر صاحب‌نظران بر این باورند که با صدور قرار منع یا موقوفی تعقیب در پرونده قبلی، موضوع مشمول اعتبار امر مختوم شده و شکایت مجدد از شهود امکان‌پذیر نیست. در مقابل، این دیدگاه نیز مطرح است که اگر رد پرونده قبلی تنها به دلیل مشخص نبودن نتیجه پرونده اصلی بوده باشد، این قرار ماهوی نبوده و طرف مقابل می‌تواند پس از قطعیت حکم ضرب و جرح دوباره شکایت خود را مطرح کند. با این حال، گروهی از وکلا نیز امکان شکایت مجدد را تایید کرده‌اند اما نظر غالب بر بسته شدن پرونده است.

منابع: قانون مجازات اسلامی بخش تعزیرات ماده ۶۵۰، قانون آیین دادرسی کیفری ماده ۳۰۸

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۵ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۱ سال پیش
محمدمهدی قنبری
محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام و وقت بخیر.
سؤال شما را می‌توان در سه محور بررسی کرد: ۱) سرنوشت شکایت «شهادت کذب» علیه شهود، ۲) امکان صدور دستور پرینت مکالمات (BTS / CDR)، ۳) تاثیر رد درخواست در دادگاه بدوی بر پرونده جدید. در ادامه هر محور به‌اختصار تحلیل شده است.

────────────────────────
۱) امکان تعقیب دوبارۀ شهود به اتهام «شهادت کذب»
────────────────────────
الف) عنصر «قطعیت حکم اصلی»
طبق رویۀ غالب دادسراها و دادگاه‌ها، برای آن‌که شهادت کذب قابل تعقیب باشد، بهتر است اول تکلیف پرونده‌ای که شهادت در آن داده شده مشخص و حکم آن «قطعی» ‌شود؛ زیرا:
• مادۀ ۶۵۰ قانون مجازات اسلامی (بخش تعزیرات) می‌گوید: «هر کس… در دادگاه… شهادت دروغ دهد… مجازات می‌شود.» اثبات «دروغ بودن» شهادت عملا پس از روشن‌شدن واقعیت در پروندۀ اصلی آسان‌تر است.
• مادۀ ۳۰۸ قانون آیین دادرسی کیفری نیز زمانی به دادگاه اجازه می‌دهد به‌دلیل «شهادت کذب» در حکم قطعی تجدیدنظر کند که دروغ‌بودن شهادت محرز شود. این محرزشدن معمولا پس از قطعیت حکم اصلی مطرح می‌شود.

ب) قراری که قبلا صادر شده
دادیار قبلا «قرار منع/موقوفی تعقیب» صادر کرده چون گفته هنوز حکم قطعی نداریم. این قرار «ماهوی» نیست، بلکه قرار «عدم امکان رسیدگی در وضعیت موجود» است. بنابراین:
• به محض قطعی ‌شدن حکم ضرب‌وجرح (چه در دادگاه تجدیدنظر چه دیوان عالی)، شاکی می‌تواند دوباره همان موضوع را مطرح کند.
• مادۀ ۲۷۹ ق.آ.د.ک تصریح می‌کند چنانچه بعدا جهات جدید پیدا شود، امکان تعقیب دوباره هست.

نتیجه: اگر حکم بدوی نقض نشود و پس از طی تجدیدنظر قطعی شود، تعقیب شهود به‌اتهام شهادت کذب «از نظر شکلی» بلامانع خواهد بود؛ ولی شاکی باید بتواند «عمد و دروغ بودن» را ثابت کند، صرف آشنایی قبلی یا تماس تلفنی کافی نیست.

────────────────────────
۲) آیا دادسرا می‌تواند پرینت مکالمات یا BTS را دوباره بخواهد؟
────────────────────────
۱. اصل استقلال مقام تحقیق: دادسرا در پروندۀ «شهادت کذب» استقلال دارد و به تصمیم دادگاه بدوی در پروندۀ ضرب‌وجرح مقید نیست.
۲. مستند قانونی: دستور دسترسی به داده‌های ارتباطی طبق مادۀ ۱۵۰ ق.آ.د.ک و «دستورالعمل نحوه دسترسی به داده‌های ارتباطی ۱۳۹۵» تنها با «قرائن و امارات کافی» و «ضرورت کشف جرم» صادر می‌شود.
۳. محدودیت زمانی / موضوعی: معمولا مقام قضایی بیش از بازۀ معقول (مثلا ۱ تا ۳ ماه) دستور نمی‌دهد و باید رابطۀ منطقی با زمان ارتکاب جرم یا ادعای تبانی وجود داشته باشد.
۴. نتیجۀ عملی: اگر شاکی دلایلی ارائه کند که نشان دهد تماس‌های تلفنی مؤید تبانی و دروغگویی بوده، امکان صدور دستور وجود دارد—even اگر قاضی شعبۀ ضرب‌وجرح قبلا این تقاضا را نپذیرفته باشد.

────────────────────────
۳) تاثیر رد «جرح شهود» در دادگاه بدوی بر پرونده جدید
────────────────────────
• «جرح شهود» در آیین دادرسی، وسیلۀ خدشه به اعتبار شهادت در همان پرونده است؛ رد آن صرفا یعنی در آن مقطع، دادگاه صلاح ندید اعتبار شهادت مخدوش است.
• رد جرح شهود «اعتبار امر مختومه» نسبت به اتهام کیفری شاهـدت کـذب ایجاد نمی‌کند؛ زیرا موضوع دو پرونده متفاوت و سبب (جرم) متفاوت است. پس دادسرا از لحاظ حقوقی مقید نیست.
• با این‌ حال در عمل، قاضی تحقیق قبل از دستور تعقیب شهود بررسی می‌کند که آیا ادعا چیزی فراتر از همان موارد مردودشده ارائه می‌کند یا خیر؛ اگر دلیل جدید نداشته باشند، قرار منع تعقیب محتمل است.

────────────────────────
جمع‌بندی و توصیه عملی
────────────────────────
۱. تا زمانی که حکم ضرب‌وجرح «قطعی» نشده احتمالا دادسرا وارد ماهیت شهادت کذب نمی‌شود.
۲. پس از قطعیت، شکایت علیه شهود از حیث شکلی قابل پیگیری است؛ ولی برای اثبات جرم باید نشان دهند:
• شهادت «خلاف واقع» بوده،
• شهود «عمد» در دروغ داشته‌اند،
• شهادت آن‌ها می‌توانسته روند دادرسی را منحرف کند.
۳. صرف وجود تماس تلفنی یا آشنایی قبلی، عنصر «دروغ بودن» را ثابت نمی‌کند؛ بنابراین حتی اگر پرینت مکالمه گرفته شود، مادامی که شهادت از لحاظ محتوا صحیح است، خطری متوجه شهود نیست.
۴. اگر نگران حریم خصوصی خود و شهود هستید، می‌توانید هنگام استعلام داده‌های ارتباطی در دادسرا با استناد به «اصل تناسب و ضرورت» (م ۱۵۰ ق.آ.د.ک) و «دستورالعمل ۱۳۹۵» نسبت به گستردگی یا طول مدت استعلام اعتراض یا درخواست محدودسازی بدهید.

امیدوارم پاسخ کمک کرده باشد. اگر جزییات بیشتری (مثلا موعد تجدیدنظر، محتوای شهادت، یا نوع قرار صادره) لازم دارید خوشحال می‌شوم بیشتر توضیح دهم. موفق باشید 🌟

حسین مظاهری تهرانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۸۵۱ مشاوره موفق

با سلام
چنانچه قرار قطعی منع یا موقوفی تعقیب صادر شده باشد موضوع واجد اعتبار امر مختومه است.

بهنام رفیعی ساران
بهنام رفیعی ساران تأیید‌شده
۷ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳٬۳۸۰ مشاوره موفق

سلام

به نظر اقامه مجدد دعوا امکان پذیر نیست

محمدرضا توکلی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۰۱۹ مشاوره موفق

با سلام با توجه به توضیحات به نظر می رسد ، طرح شکایت دوباره علیه شهود منتفی است

نمایش ۱۱ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
الهام دامغانی ثانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲٬۸۴۴ مشاوره موفق

با سلام و درود
واجد اعتبار امر مختومه است

مجتبی ایروانی ۱ سال پیش

کارشناس ارشد حقوق

۴٫۷ · ۲۳ مشاوره موفق

سلام با توجه به سوال شما به زعم بنده منتفی است وپرونده مختومه خواهد شد موفق باشید

محبوبه سلبی
محبوبه سلبی تأیید‌شده
۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳۷۹ مشاوره موفق

سلام موضوع اعتبار امر مختومه دارد

الهه طالبی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۹۹۵ مشاوره موفق

سلام، وقت بخیر موضوع از اعتبار امر مختومه برخوردار است.

سعید قیطانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۷۵۶ مشاوره موفق

سلام
موضوع مشمول اعتبار امر مختومه است

حسن آرین پور ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۲۱۰ مشاوره موفق

با سلام و عرض ادب ، از اعتبار امر مختومه برخوردار است.

ندا السادات روناسی ۴ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸ · ۱۷۱ مشاوره موفق

با سلام
موضوع واجد اعتبار امر مختومه می باشد.

زهرا فرج ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۷۸ مشاوره موفق

مشمول اعتبار امر مختومه می باشد.

محمدباقر سلیمانگلی ۱ ماه پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۴ مشاوره موفق

سلام مشمول اعتبار انر مختومه میباشد

محمد مجیدیان ۱ سال پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

با سلام

امکان طرح شکایت مجدد وجود ندارد

محمد اکبری ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۱۱۰ مشاوره موفق

عرض سلام و احترام، بله شکایت ممکن است

۱۹ وکیل متخصص ضرب و جرح آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید