آیا می‌توانم تهاتر اجرایی بدون توافق انجام دهم؟

بر اساس اطلاعات حقوقی موجود، تحلیل وضعیت شما و پاسخ به پرسش‌تان به شرح زیر است:

بله، اظهارات وکیل شما صحیح است. در شرایطی که شما و همسرتان هر دو بر اساس احکام قطعی دادگاه به یکدیگر بدهکار باشید، امکان تهاتر اجرایی بدون نیاز به رضایت و توافق زوج وجود دارد.

تهاتر اجرایی چیست و چگونه انجام می‌شود؟
تهاتر به معنای ساقط شدن دو دین متقابل است که دو شخص از یکدیگر طلب دارند. در وضعیت شما، دو دین متقابل وجود دارد:

طلب شما از زوج: مهریه (سکه) که حکم قطعی آن صادر شده است.

طلب احتمالی زوج از شما: استرداد طلاجات هدیه داده شده (در صورتی که دادگاه به نفع او رای دهد).

اگر دادگاه حکم به استرداد طلاجات به نفع همسرتان صادر کند، هر دوی شما از نظر قانونی به یکدیگر مدیون خواهید بود. در این مرحله، "تهاتر اجرایی" در دایره اجرای احکام انجام می‌شود که نیازی به توافق طرفین ندارد.

شرایط و مراحل انجام تهاتر اجرایی بدون توافق
برای انجام این نوع تهاتر، باید مراحل و شرایط زیر فراهم باشد:

قطعی بودن هر دو بدهی: مهم‌ترین شرط این است که هر دو دین، قطعی و لازم‌الاجرا باشند. یعنی همان‌طور که شما برای مهریه حکم قطعی دارید، باید حکم قطعی مبنی بر محکومیت شما به استرداد طلاجات نیز صادر شود.

ارزیابی و قیمت‌گذاری طلاجات: از آنجایی که موضوع دو بدهی از یک جنس نیست (سکه در برابر طلای ساخته شده)، ابتدا باید طلاهایی که شما باید مسترد کنید، توسط کارشناس رسمی دادگستری قیمت‌گذاری (تقویم) شوند تا ارزش ریالی آن‌ها مشخص گردد. این کار در خود اجرای احکام انجام می‌شود.

اعمال تهاتر توسط قاضی اجرای احکام: پس از مشخص شدن ارزش ریالی طلاها، قاضی اجرای احکام این مبلغ را از کل طلب مهریه شما کسر می‌کند. این اقدام بر اساس مقررات قانونی (از جمله مواد ۴۶ و ۴۷ قانون اجرای احکام مدنی) صورت می‌گیرد و رضایت زوج شرط نیست.

بنابراین، اگر شما به پرداخت معادل ریالی طلاها محکوم شوید، آن مبلغ مستقیما از بدهی مهریه زوج به شما کسر خواهد شد و دیگر نیازی نیست شما پولی پرداخت کنید و سپس منتظر دریافت قسط مهریه بمانید.

انواع تهاتر
برای درک بهتر موضوع، آشنایی با انواع تهاتر مفید است:

تهاتر قهری (قانونی): این نوع تهاتر به صورت خودکار و به حکم قانون رخ می‌دهد، اما شرط آن این است که موضوع دو دین از یک جنس باشد (مثلا هر دو وجه نقد باشند). به همین دلیل در مورد شما (طلا در برابر سکه) مستقیما 적용 نمی‌شود.

تهاتر قراردادی: زمانی است که طرفین با توافق یکدیگر دیون خود را تهاتر می‌کنند.

تهاتر قضایی/اجرایی: این همان وضعیتی است که برای شما کاربرد دارد. زمانی که شرایط تهاتر قهری وجود ندارد اما هر دو دین مسلم و قطعی هستند، دادگاه یا قاضی اجرای احکام می‌تواند حکم به تهاتر بدهد.

نکته مهم در مورد هبه (هدیه دادن طلا)
به خاطر داشته باشید که اگر شما طلاهای هدیه داده شده را فروخته باشید یا با طلای دیگری تعویض کرده باشید، عین مال هبه شده دیگر موجود نیست. طبق قانون مدنی، در چنین شرایطی امکان رجوع از هبه برای زوج وجود نخواهد داشت. اگر زوج نتواند اصل طلاها را پس بگیرد، ممکن است دادگاه شما را به پرداخت قیمت آن‌ها محکوم کند که در این صورت نیز، مبلغ تعیین شده به راحتی با مهریه شما قابل تهاتر خواهد بود.

نتیجه‌گیری
برنامه وکیل شما کاملا منطبق بر رویه قضایی و قانون است. اگر در پرونده استرداد طلاجات محکوم شوید، پس از قطعی شدن رای، می‌توانید از طریق اجرای احکام و بدون نیاز به توافق همسرتان، ارزش آن طلاها را با بدهی مهریه ایشان تهاتر کنید.