بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا در صورت اثبات ربا هر دو محکوم می‌شویم؟

پرسیده شده ۲ سال پیش ۱۹ پاسخ ثبت شده

سلام، وقت بخیر

بنده از شخصی که به بنده ۴۰۰ میلیون پول سودی داده بود، شکایت کردم که مجموع واریزی‌هایم برای آن شخص بیش از ۴۰۰ میلیون بوده و آن شخص اصل پولش را گرفته و باید سفته‌هایم را پس بدهد. توان پرداخت سود را ندارم.

سوال این است که در صورت اثبات ربا برای من که پول ربا گرفتم و می‌خواستم سود بدهم، چه اتفاقی می‌افتد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

در صورت اثبات ربا در مراجع قضایی، طبق قانون هر دو طرف یعنی رباگیرنده و ربادهنده مجرم شناخته شده و محکوم می‌شوند.

این حکم کلیِ قانون است، اما نتیجه نهایی پرونده شما به نحوه طرح شکایت و دفاعیات شما در دادگاه بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

احتمال محکومیت هر دو طرف در جرم ربا

بر اساس قانون، هم فردی که سود اضافی دریافت می‌کند و هم کسی که تعهد به پرداخت سود ربوی می‌دهد مجرم محسوب می‌شوند. در صورت اثبات این معامله، دادگاه می‌تواند هر دو طرف را به مجازات‌هایی مانند حبس، شلاق و جزای نقدی محکوم کند. با این حال، مالِ اضافیِ پرداخت‌شده باید به صاحب اصلی آن بازگردد. بنابراین طرح شکایت مستقیم ربا ممکن است برای خود شما نیز خطر محکومیت کیفری ایجاد کند.

منابع: قانون مجازات اسلامی، ماده ۵۹۵

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۹ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۱ سال پیش
محمدمهدی قنبری
محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام، وقت شما هم بخیر

در پاسخ به سؤال شما درباره عواقب حقوقی و کیفری در صورت اثبات ربا، باید به قوانین مربوطه در نظام حقوقی ایران مراجعه کنیم. بر اساس اطلاعات موجود، ربا در قوانین ایران هم از نظر شرعی حرام و هم از نظر قانونی جرم محسوب می‌شود. در ادامه، به بررسی وضعیت شما و اتفاقاتی که ممکن است رخ دهد، می‌پردازم.

تعریف ربا و شرایط تحقق آن
ربا به معنای دریافت یا پرداخت مبلغ یا جنس اضافی بر اصل مال در قراردادهایی مانند قرض، بیع یا صلح است که به صورت شرط در معامله ذکر شده باشد. بر اساس ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، هر نوع توافقی که در آن شرط پرداخت مبلغ یا جنس اضافی بر اصل مال وجود داشته باشد، ربا محسوب شده و جرم شناخته می‌شود. در مورد شما، اگر ثابت شود که شما مبلغی را به عنوان قرض دریافت کرده‌اید و متعهد به پرداخت سود یا مبلغ اضافی شده‌اید، این معامله می‌تواند مصداق ربا باشد.

مجازات‌های قانونی برای ربا
طبق ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، افرادی که در معامله ربوی دخیل هستند، شامل ربادهنده (کسی که مبلغ اضافی را پرداخت می‌کند)، رباگیرنده (کسی که مبلغ اضافی را دریافت می‌کند) و واسطه بین آن‌ها، مشمول مجازات‌های زیر می‌شوند:
حبس از ۶ ماه تا ۳ سال
تا ۷۴ ضربه شلاق
پرداخت جزای نقدی معادل مال مورد ربا
رد مال اضافی به صاحب مال

در مورد شما، اگر اثبات شود که شما به عنوان ربادهنده (کسی که متعهد به پرداخت سود شده‌اید) در این معامله مشارکت داشته‌اید، ممکن است مشمول این مجازات‌ها شوید، مگر اینکه شرایط خاصی وجود داشته باشد که در ادامه توضیح داده می‌شود.

استثنائات و معافیت از مجازات
قانونگذار در تبصره ۲ ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، شرایطی را برای معافیت از مجازات در نظر گرفته است. اگر ثابت شود که ربادهنده (شما) در زمان پرداخت وجه یا مال اضافی در حالت اضطرار بوده‌اید، از مجازات معاف خواهید شد. اضطرار به معنای شرایطی است که فرد به دلیل نیاز شدید و ناچاری، مجبور به انجام معامله ربوی شده باشد، مانند نیاز به پول برای درمان یا تامین مخارج ضروری. اگر بتوانید در دادگاه اثبات کنید که به دلیل ناتوانی مالی یا شرایط اضطراری، قادر به پرداخت سود نیستید و در زمان دریافت پول نیز در وضعیت اضطرار بوده‌اید، ممکن است از مجازات کیفری معاف شوید.

وضعیت سفته‌ها و تعهدات مالی
در صورتی که معامله ربوی تشخیص داده شود، قرارداد مربوطه از نظر قانونی باطل است. بر اساس ماده ۲۶۵ قانون مدنی ایران، هر معامله‌ای که در آن ربا وجود داشته باشد، باطل تلقی می‌شود. این بدان معناست که تعهدات ناشی از این قرارداد، از جمله سفته‌هایی که به عنوان ضمانت پرداخت سود یا اصل پول داده‌اید، از نظر قانونی قابل اجرا نیستند. همچنین، اگر شما بیش از اصل مبلغ دریافتی (۴۰۰ میلیون تومان) به طرف مقابل پرداخت کرده‌اید، می‌توانید درخواست استرداد مبلغ اضافی را از دادگاه بخواهید.

در این شرایط، دادگاه ممکن است حکم به ابطال قرارداد و اعاده وضعیت به حالت سابق دهد، یعنی طرفین باید اصل مال را به یکدیگر بازگردانند. اگر شما مبلغی بیش از اصل پول پرداخت کرده‌اید، طرف مقابل موظف به بازگرداندن مبلغ اضافی است.

توصیه حقوقی
با توجه به پیچیدگی موضوع و احتمال وجود ابعاد مختلف در پرونده شما، چند نکته قابل توجه است:
برای اثبات اضطرار، باید مدارک و شواهدی ارائه دهید که نشان‌دهنده وضعیت مالی یا شرایط ناچاری شما در زمان دریافت پول و عدم توانایی در پرداخت سود باشد.
اگر مبلغی بیش از اصل پول به طرف مقابل پرداخت کرده‌اید، می‌توانید با ارائه اسناد پرداخت (مانند رسیدهای بانکی)، درخواست استرداد مبلغ اضافی را مطرح کنید.
از آنجا که معامله ربوی باطل است، سفته‌های شما نیز ممکن است از نظر قانونی فاقد اعتبار باشند، اما این موضوع باید توسط دادگاه تایید شود.

حسن آرین پور ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۲۱۰ مشاوره موفق

با سلام و عرض ادب ،وفق ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی، ربا جرم محسوب شده و در صورت اثبات، هر دو طرف (ربا دهنده و ربا گیرنده) ممکن است محکوم شوند.

سید محمد جواد نصرتی
سید محمد جواد نصرتی
۲ سال پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۵ مشاوره موفق

اگر ربا اثبات بشه، شما باید اصل پول رو برگردونید و سودی که به‌طور غیرقانونی دریافت کردید باید پس داده بشه. این کار ممکنه مجازات‌هایی مثل حبس یا جزای نقدی به دنبال داشته باشه.

محمدباقر سلیمانگلی ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۵ مشاوره موفق

با سلام در قانون ربا جرم محسوب میشود و مجازات داره بستگی به فرد و محکومیت و سوابق کیفری دارد و قابل میش بینی نیست که به چه نیزان محازات میگردد

نمایش ۱۵ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
محمد محمدی
محمد محمدی تأیید‌شده
۹ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۳٬۶۱۰ مشاوره موفق

بلی
مجازات برای هر دو شخص اعمال خواهد شد

مصطفی مستاجران
مصطفی مستاجران تأیید‌شده
۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲٬۵۴۵ مشاوره موفق

با سلام بله امکان محکومیت هر دو طرف وجود دارد

حسین مظاهری تهرانی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۸۵۱ مشاوره موفق

با سلام
بله در فرض اثبات ربا، هر دو شخص ربا دهنده و ربا گیرنده محکوم می گردند.

الهام دامغانی ثانی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲٬۹۲۰ مشاوره موفق

با سلام
در صورت اثبات هر دو محکوم می شوند

بهنام رفیعی ساران
بهنام رفیعی ساران تأیید‌شده
۵ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳٬۴۱۱ مشاوره موفق

سلام

طبق توضیح هر دو طرف محکوم خواهند شد

مرتضی حاتمی فر ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱۵۶ مشاوره موفق

درود در صورت اثبات ربا، هر دو شخص ربا دهنده و ربا گیرنده محکوم می شوند

آسیه فتاحی امیردهی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۳٬۳۵۸ مشاوره موفق

با سلام بله در صورت اثبات هر دو محکوم خواهند شد

محمدرضا توکلی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۰۷۷ مشاوره موفق

با سلام در صورت اثبات ربا امکان محکومیت هر دو طرف وجود دارد

احمد رستم پور ۲ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۱۰۱ مشاوره موفق

باسلام
در صورت اثبات، هر دو شخص(ربا دهنده و ربا گیرنده)محکوم می شوند

مجتبی ایروانی ۲ سال پیش

کارشناس ارشد حقوق

۴٫۷ · ۲۳ مشاوره موفق

سلام با توجه به سوال شما درصورت اثبات ربا هر مرتکب جرم شدید موفق باشید

مینا امیری ثانی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۴۷۶ مشاوره موفق

با درود
در صورت اثبات بله هردو محکوم می شوند

محمد اکبری ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۱۱۰ مشاوره موفق

عرض سلام و احترام ،امکان محکومیت هر دو وجود خواهد داشت

زهرا فرج ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۸۶ مشاوره موفق

محکومیت علیه هر دو نفر متصور است.

سعید قیطانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۷۵۶ مشاوره موفق

سلام
بله هر دو طرف محکوم خواهند شد

مهدی رفاهی شیخانی
مهدی رفاهی شیخانی
۲ سال پیش

کارشناس حقوقی

۵٫۰ · ۱۳ مشاوره موفق

با سلام در اینگونه موارد هر دو محکوم می شوند ،

۲۶۹ وکیل متخصص کیفری آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید

کانال تلگرام بنیاد وکلا · هر روز پرسش‌های حقوقی واقعی مردم با پاسخ وکیل

عضویت در کانال