آیا خرید و فروش شماره مجازی قانونی است؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام وقتت بخیر
وضعیت قانونی خرید و فروش شماره مجازی در ایران با ابهاماتی همراه است و دیدگاه‌های متفاوتی در این زمینه وجود دارد.

ابهامات قانونی و رویکرد پلیس فتا
تاکنون قانون مشخص و مستقیمی در مورد استفاده از شماره‌های مجازی در ایران به تصویب نرسیده است . با این حال، پلیس فتا به دلیل دشواری در ردیابی این شماره‌ها، موضع سختگیرانه‌ای در قبال آن‌ها اتخاذ کرده است. مشکل اصلی این است که اگر از شماره مجازی برای ارتکاب جرم، کلاهبرداری یا ایجاد خطر برای دیگران استفاده شود، شناسایی و ردیابی کاربر متخلف برای پلیس فتا دشوار خواهد بود .

جرم بودن استفاده نامناسب
استفاده از شماره مجازی برای فعالیت‌های غیرقانونی مانند کلاهبرداری، به خطر انداختن امنیت، فحاشی و سایر جرایم سایبری، قطعا جرم محسوب می‌شود و پلیس فتا با متخلفان برخورد جدی خواهد کرد .

دیدگاه‌های متفاوت در مورد خرید و فروش
برخی منابع: خرید و فروش شماره مجازی به خودی خود جرم نیست، بلکه نحوه استفاده از آن تعیین‌کننده است. این موضوع به خرید چاقو تشبیه شده است که داشتن آن جرم نیست، اما استفاده از آن برای ارتکاب جرم، مجازات در پی دارد . بر این اساس، اگر فرد اطمینان دارد که تخلفی مرتکب نخواهد شد، می‌تواند شماره مجازی را، ترجیحا از فروشگاه‌های معتبر، خریداری کند.

برخی دیگر از منابع حقوقی: به استناد ماده ۲۵ قانون جرایم رایانه‌ای، هرگونه خرید و فروش شماره مجازی جرم تلقی می‌شود و برای آن مجازات حبس یا جزای نقدی یا هر دو در نظر گرفته شده است .

شماره‌های مجازی ایرانی
خرید و فروش شماره مجازی با پیش‌شماره ایران (۹۸+) از سوی اپراتورهای مخابراتی و قوانین جمهوری اسلامی با محدودیت‌هایی مواجه است . برخی وب‌سایت‌ها این شماره‌ها را با دریافت اسکن کارت ملی ارائه می‌دهند، در حالی که برخی دیگر ممکن است شماره‌های هک‌شده را بفروشند که می‌تواند منجر به مشکلات قانونی برای کاربر شود . لازم به ذکر است که حتی در صورت عدم ثبت اطلاعات هویتی، پلیس فتا قادر است از طریق IP و شبکه اینترنت، کاربران این شماره‌ها را شناسایی کند .

نتیجه‌گیری
در حالی که قانون مدون و صریحی در خصوص ممنوعیت مطلق خرید و فروش شماره مجازی در ایران وجود ندارد، استفاده از آن برای اهداف غیرقانونی جرم است. پلیس فتا نظارت دقیقی بر این حوزه دارد و با سوءاستفاده‌کنندگان برخورد می‌کند. برخی تفاسیر حقوقی، نفس خرید و فروش این شماره‌ها را نیز مطابق با قانون جرایم رایانه‌ای جرم می‌دانند . بنابراین، توصیه می‌شود در صورت نیاز به شماره مجازی، از منابع معتبر تهیه شده و صرفا برای مقاصد قانونی استفاده شود