بنیاد وکلا
پشتیبانی و رزرو مشاوره ۴۲۸۱۸ - ۰۲۱
۴۲۸۱۸ - ۰۲۱

لطفاً اتصال اینترنت خود را بررسی کنید.

آیا حق عبور در زمین مشاعی دارم؟

پرسیده شده ۲ سال پیش ۱۸ پاسخ ثبت شده

با عرض سلام خدمت وکلای عزیز. می‌خواستم سوال کنم که آیا در زمینی مشاعی که دو مالک دارد، مثلا مالک (الف) و مالک (ب)، و مالک (الف) سهم خود را به شخص دیگری فروخته است، و پس از چندین سال که خریدار در سهم خریداری شده فعالیت کشاورزی انجام داده و هیچ مشکلی نداشته، وراث سهم (ب) که پس از فوت مالک (ب) سهم زمین مالک فوت شده را بین چندین وراث تقسیم نموده‌اند و یکی از وراث در حین تقسیم زمین در بن‌بست مانده، آیا می‌تواند از مشاعی دیگر یا همان مالک ملک (الف) ادعای راه عبور و مرور نماید یا باید از وراث ملک (ب) که از آن زمین سهم به ارث برده‌اند، ادعا نماید؟ در ضمن قبل از اینکه وراث ملک (ب) زمین را بین خودشان تقسیم نمایند، راه عبور و مرور به جاده اصلی را داشته است و پس از تقسیم ملک هم، همه وراث به جاده اصلی راه دارند به جز یکی از وراث. ممنون می‌شوم راهنمایی کنید.

جمع‌بندی پاسخ وکلا هوش مصنوعی

وارثی که پس از تقسیم در بن‌بست مانده باید راه عبور را از سایر وراث و سهمِ خودِ آن‌ها مطالبه کند، نه از خریدار سهم الف. در صورت عدم توافق میان وراث، این شخص می‌تواند علیه شرکای خود در دادگاه طرح دعوا کند.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا هوش مصنوعی

مسئولیت تأمین راه عبور بر عهده سایر وراث است

خریدار سهم الف تکلیفی در دادن راه عبور به وارثِ ملکِ ب ندارد. وارثی که در بن‌بست مانده باید ابتدا با سایر وراث به توافق برسد یا از زمینِ تقسیمی آن‌ها حق عبور بخواهد. در صورت عدم توافق یا نبود راه دیگر، وارث محصور باید علیه تمام شرکا و وراث ملک ب طرح دعوا کند تا دادگاه بر اساس مستندات تصمیم‌گیری نماید.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۱۸ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر ۱ سال پیش
محمدمهدی قنبری
محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام
با توجه به توضیحات شما و قوانین مرتبط با مالکیت مشاعی و حق ارتفاق (حق عبور و مرور)، نکات زیر را باید در نظر گرفت:

مالکیت مشاع و فروش سهم مشاع
در ملک مشاعی، هر مالک (مثلا مالک الف و مالک ب) می‌تواند سهم خود را به شخص دیگری منتقل کند و این نقل و انتقال نیازی به اذن مالک دیگر ندارد. پس از فروش سهم، خریدار جایگزین مالک قبلی شده و در سهم خود حق تصرف (از جمله کشاورزی) را خواهد داشت، مادامی که به حقوق شرکای دیگر لطمه وارد نکند.

حق ارتفاق (راه عبور و مرور)
حق ارتفاق، حقی است که به موجب آن شخصی می‌تواند از ملک دیگری برای عبور یا استفاده خاصی بهره‌برداری کند. این حق باید یا در سند رسمی ذکر شده باشد یا از قدیم مورد استفاده قرار گرفته باشد و مشروعیت آن به رسمیت شناخته شده باشد. اگر قبلا راه عبور و مرور از زمین مشاعی به سمت جاده اصلی وجود داشته و این راه برای همه شرکا یا وراث قابل استفاده بوده، این حق به صورت عرفی یا قراردادی می‌تواند برقرار باشد.

وضعیت پس از تقسیم ملک
پس از تقسیم ملک مشاعی بین وراث، هر یک از وراث مالک بخشی از زمین می‌شوند و حالت اشاعه از بین می‌رود. اگر در حین تقسیم، یکی از وراث در بن‌بست قرار گیرد (یعنی به جاده اصلی راه نداشته باشد)، طبق قانون مدنی ایران، راه عبور و مرور باید از داخل ملک خود شرکا یا وراث تامین شود، نه از ملک دیگری که مالکیت آن به شخص ثالثی (مالک الف یا مالک جدید سهم الف) تعلق دارد، مگر اینکه حق ارتفاق به نفع این ورثه در سند رسمی یا به صورت عرفی ثابت شده باشد.

راه حل قانونی
اگر راه عبور و مرور در سند رسمی یا به صورت عرفی برای همه وراث وجود داشته و پس از تقسیم، یکی از وراث در بن‌بست قرار گرفته باشد:
این ورثه باید از سایر وراث ملک ب (که از آن زمین سهم به ارث برده‌اند) تقاضای راه عبور و مرور کند، نه از مالک ملک الف یا خریدار سهم الف. زیرا راه عبور باید از داخل ملک خود شرکا (یعنی زمینی که قبلا مشاع بوده و بین وراث تقسیم شده) تامین شود، مگر اینکه حق ارتفاقی به نفع وی در ملک الف وجود داشته باشد که در این صورت باید سند رسمی یا دلیل عرفی محکمی ارائه دهد.

اگر حق ارتفاق در ملک الف (مالک جدید یا قدیم) به نفع ورثه ب وجود نداشته باشد:
هیچ یک از وراث ملک ب نمی‌توانند از مالک ملک الف تقاضای راه عبور و مرور کنند، مگر اینکه این حق در سند رسمی ذکر شده باشد یا به صورت عرفی و مستمر مورد استفاده قرار گرفته و دادگاه آن را احراز کند.

اگر ورثه ای در ملک ب بن‌بست شده و راه عبور ندارد:
این ورثه می‌تواند از سایر وراث ملک ب تقاضای راه عبور کند و دادگاه نیز معمولا حکم به تامین راه عبور در داخل ملک مشاعی تقسیم‌شده می‌دهد، نه از ملک دیگری که مالکیت آن به شخص ثالثی تعلق دارد.

جمع‌بندی
ادعای راه عبور و مرور باید از وراث ملک ب باشد، نه از مالک ملک الف یا خریدار سهم الف، مگر اینکه حق ارتفاق در سند رسمی یا به صورت عرفی و مستمر در ملک الف به نفع ورثه ب وجود داشته باشد.

اگر ورثه ب در بن‌بست قرار گرفته و راه عبور ندارد، باید از سایر وراث ملک ب تقاضای راه عبور کند و دادگاه نیز معمولا حکم به تامین راه عبور در داخل ملک تقسیم‌شده می‌دهد.

داود چگینی ۲ سال پیش

کارشناس حقوقی

سلام و درود
در چنین شرایطی، نکات کلیدی زیر باید مورد توجه قرار گیرد:
۱. **حق ارتفاق (حق عبور و مرور):** اگر یکی از وراث ملک (ب) پس از تقسیم ملک در بن‌بست قرار گرفته و دسترسی به جاده اصلی ندارد، ممکن است بتواند بر اساس حق ارتفاق، درخواست راه عبور و مرور از مشاعی دیگر یا همان مالک ملک (الف) داشته باشد. حق ارتفاق به معنای حقی است که مالک یک ملک نسبت به استفاده از ملک دیگری به منظور بهره‌برداری و استفاده‌ی بهتر از ملک خود دارد.
۲. **تقسیم ارث:** وراث ملک (ب) که از سهم مالک فوت شده به ارث برده‌اند، قبل از تقسیم ملک به جاده اصلی دسترسی داشته‌اند. پس از تقسیم ملک نیز، همه وراث به جاده اصلی دسترسی دارند به جز یکی از وراث. این وارث باید ابتدا از سایر وراث درخواست راه عبور و مرور داشته باشد، زیرا تقسیم ملک باید به گونه‌ای انجام شود که تمامی وراث به حقوق قانونی خود دسترسی داشته باشند.
۳. **دادخواست رسمی:** در صورتی که مذاکرات و درخواست‌های شما با سایر وراث به نتیجه نرسد، می‌توانید دادخواستی رسمی برای دریافت حق عبور و مرور به دادگاه ارائه دهید. دادگاه بر اساس مدارک و مستندات شما، تصمیم‌گیری خواهد کرد.

مصطفی مستاجران
مصطفی مستاجران تأیید‌شده
۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲٬۵۴۵ مشاوره موفق

با سلام خیر علیه شما نمی‌تواند ادعایی داشته باشد و باید طرح دعوا به طرفیت شرکای سابق خود نمایند

حسین مظاهری تهرانی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۸۵۱ مشاوره موفق

با سلام
وراث بایستی در رابطه با راه عبور مابین خود توافق نمایند والا شریک مزبور می تواند به طرفیت تمامی شرکا طرح دعوا کند.

نمایش ۱۴ پاسخ دیگر وکلا بستن پاسخ‌های بیشتر
محمدباقر سلیمانگلی ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۸۵ مشاوره موفق

با سلام هریک از طرفین حق فروش ملک مشاع را به دیگری دارد اما د. مورد حق ارتفاق دگر این حق از قدیم بودا همچنان ادامه دارد کسی حق جلو گیری از حق را ندارد

الهام دامغانی ثانی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۲٬۹۱۹ مشاوره موفق

با سلام
در صورت عدم توافق امکان طرح دعوی وجود دارد

مهسا خاکپور
مهسا خاکپور
۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱۳۱ مشاوره موفق

سلام
وارثی که در بن‌بست مانده می‌تواند از سایر وراث تقاضای راه عبور کند...

مرتضی حاتمی فر ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱۵۶ مشاوره موفق

درود در صورت عدم توافق شریک مزبور می بایست به طرفیت کلیه شرکا طرح دعوا نماید

بهنام رفیعی ساران
بهنام رفیعی ساران تأیید‌شده
۵ ماه پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷ · ۳٬۴۱۰ مشاوره موفق

سلام

امکان اقامه دعوا وجود دارد

محمدرضا توکلی ۲ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۱٬۰۷۵ مشاوره موفق

با سلام به هر حال راه عبور باید داده شود اولویت با وراث است

مجتبی ایروانی ۲ سال پیش

کارشناس ارشد حقوق

۴٫۷ · ۲۳ مشاوره موفق

سلام با توجه به سوال شما از بقیه وارث اذن گرفته شود موفق باشید

سعید قیطانی ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹ · ۷۵۶ مشاوره موفق

سلام
طرح دعوا در این خصوص امکان پذیر است

حسن آرین پور ۱ سال پیش

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰ · ۲۱۰ مشاوره موفق

با سلام و عرض ادب خدمت شما دوست گرامی ،طرح دعوا امکان پذیر است

علیرضا زرینه پور ۲ سال پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۸ · ۲۶ مشاوره موفق

بادرود
در صورت عدم وجود راهی دیگر بله حق عبور دارد

امیر علی یوسفی ۲ سال پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

با سلام بله حق عبور در زمین مشاعی دارید.

زهرا فرج ۳ هفته پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۵٫۰ · ۸۶ مشاوره موفق

طرح دعوی متصور می باشد.

محمد اکبری ۱ سال پیش

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۱۱۰ مشاوره موفق

عرض سلام و احترام،امکان طرح دعوی وجود دارد

محمدمهدی کفشوندی ۹ ماه پیش

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۲ مشاوره موفق

طرح دعوا امکان پذیر است

۲۶۹ وکیل متخصص فروش ملک مشاعی آنلاین‌اند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید

کانال تلگرام بنیاد وکلا · هر روز پرسش‌های حقوقی واقعی مردم با پاسخ وکیل

عضویت در کانال