بنده خواهرم چند ماه قبل در شهرستان دورافتاده به شکل غیرطبیعی و مشکوک با عنوان برقگرفتگی فوت کرده است. با وجود اینکه متوفی در صحنه تمام کرده و هیچ علائم حیاتی نداشته، اورژانس ۱۱۵ او را به بیمارستان منتقل کرده است و بازپرس کشیک به صحنه نیامده است. اظهار دارند که فقط یک مامور آگاهی یا کلانتری به صحنه آمده که متاسفانه او هم نه عکس و نه صورتجلسهای ندارد.
سوال من از شما این است که در مرگهای مشکوک، آیا اورژانس اجازه انتقال جسد را دارد؟
آیا حضور بازپرس کشیک در صحنه اجباری است یا اختیاری؟
آیا این که مامور صورتجلسه و عکسی از صحنه ندارد، از لحاظ قانونی مشکلی ندارد؟
این پاسخ بهصورت خودکار و بر اساس میزان جزئیات در ابتدا آمده است، نه بهعنوان تأیید محتوای آن.
پاسخ توسط یکی از وکلای بنیاد وکلا
در پاسخ به سوالات حقوقی شما باید گفت که در مرگهای مشکوک، حضور بازپرس در صحنه و مستندسازی دقیق توسط ضابطان الزامی است و هرگونه کوتاهی در این زمینه تخلف قانونی محسوب میشود. انتقال جسد توسط اورژانس ۱۱۵ تنها در صورتی مجاز است که احتمال حیات وجود داشته باشد یا دستور قضایی صادر شده باشد.
انتقال جسد توسط اورژانس
وظیفه اصلی اورژانس ۱۱۵ امدادرسانی به مصدومان و انتقال افراد دارای علائم حیاتی به مراکز درمانی است. در موارد مرگ مشکوک یا قطعی، صحنه جرم نباید دستخوش تغییر شود و جسد نباید بدون دستور قضایی یا حضور پزشک قانونی جابهجا شود. با این حال، تکنسینهای اورژانس گاهی به دلیل پروتکلهای احیا یا به امید بازگشت علائم حیاتی، فرد را به بیمارستان منتقل میکنند که این اقدام در صورت نبود علائم قطعی مرگ (مانند جمود نعشی)، از نظر امدادی توجیهپذیر اما از نظر حفظ صحنه جرم چالشبرانگیز است.
حضور بازپرس در صحنه
طبق ماده ۱۲۶ قانون آیین دادرسی کیفری، در موارد معاینه اجساد و جرایم مهم، بازپرس مکلف است «شخصا و در اسرع وقت» در صحنه حاضر شود. حضور بازپرس برای نظارت بر جمعآوری ادله و جلوگیری از امحای آثار جرم الزامی است و اختیاری تلقی نمیشود. عدم حضور بازپرس در صحنه فوت مشکوک، یک تخلف انتظامی محسوب شده و میتواند روند کشف حقیقت را با مشکل جدی مواجه کند.
مستندسازی توسط ضابطان
ضابطان دادگستری (ماموران آگاهی یا کلانتری) طبق مواد ۲۸ و ۹۵ قانون آیین دادرسی کیفری موظف به حفظ آثار و علائم جرم و جمعآوری ادله هستند. عدم تهیه صورتجلسه و عکسبرداری از صحنه فوت مشکوک یک کوتاهی فاحش قانونی است. بر اساس آییننامه اجرایی بررسی صحنه جرم، ماموران باید از زوایای مختلف (نمای کلی، متوسط و بسته) عکسبرداری کرده و تمام جزئیات صحنه را در صورتجلسه ثبت کنند.
باسلام
خیر، در مرگهای غیرطبیعی و مشکوک، اورژانس حق انتقال جسد را ندارد.مرگهای مشکوک، حضور بازپرس یا دادیار کشیک الزامی است.
اگر هنوز پرونده مفتوح است یا حتی مختومه شده:
شکایت به دادسرای انتظامی قضات (در مورد بازپرس/دادیار)
شکایت به بازرسی نیروی انتظامی
درخواست:نبش قبر (در صورت لزوم)،ارجاع به هیات سهنفره پزشکی قانونی،درخواست بررسی قصور اورژانس.
اگر فوت مشکوک باشد، اصل بر این است که صحنه باید حفظ شود و هرگونه جابهجایی جسد با دستور مقام قضایی یا در چارچوب ضوابط قانونی انجام شود. حضور بازپرس در همه موارد الزامی نیست و در برخی موارد ممکن است دستورات لازم را تلفنی صادر کند، اما تحقیقات باید تحت نظر مقام قضایی انجام شود. همچنین نداشتن صورتجلسه، عکس یا مستندات از صحنه در یک مرگ مشکوک میتواند از نظر رسیدگی قضایی ایراد محسوب شود و در صورت تاثیر بر کشف حقیقت، قابل پیگیری و اعتراض است.
در مرگهای مشکوک، اورژانس ۱۱۵ تنها مجاز به انتقال مصدوم زنده به مرکز درمانی است و اجازه انتقال جسدی که علائم حیاتی ندارد را ندارد، چراکه باید صحنه جرم حفظ شود.
در چنین مواردی، حضور بازپرس کشیک در صحنه فوتهای غیرطبیعی اجباری است و عدم تنظیم صورتجلسه و عکسبرداری توسط مامور، یک تخلف قانونی و نقض آشکار قواعد دادرسی در تحقیقات مقدماتی محسوب میشود.
به استناد ماده ۱۲۲ قانون آیین دادرسی کیفری:در جرایم.... و همچنین در مرگهای مشکوک، بازپرس باید شخصا و در اسرع وقت در محل وقوع جرم یا حادثه مانند این حضور یابد.بنابراین، بنظر اینجانب عدم حضور شخص بازپرس کشیک در صحنه فوت مشکوک، تخلف از تکالیف قانونی است؛ مگر آنکه بازپرس به دلیل موجه (مانند رسیدگی همزمان به قتل عمد در نقطهای دیگر) امکان حضور نداشته باشد، که در آن صورت نیز باید تیم بررسی صحنه جرم (تشخیص هویت پلیس آگاهی و پزشکی قانونی) را به جای یک مامور ساده کلانتری اعزام میکرد.ریسک از بین رفتن ادله: چون صحنه توسط تیم تخصصی و بازپرس بررسی و عکسبرداری نشده، اثبات اینکه آیا برقگرفتگی ناشی از تقصیر شخص ثالث، کارفرما، یا نقص وسایل بوده (یا حتی احتمال قتل عمد با صحنهسازی) بسیار دشوار شده است.
توجیه احتمالی دادسرا: ممکن است بازپرس ادعا کند اورژانس پیش از اطلاع ضابطین، صحنه را به هم زده و جسد را منتقل کرده بود، لذا حضور در صحنهای که جسد در آن نیست فوریت نداشته است.
عملکرد اورژانس جهت انتقال بدن به بیمارستان با توجه به تشخیص مبنی بر احتمال احیای متوفی بوده است. در صورتی که مرگ بصورت مشکوک باشد طی کردن مراحل قانونی الزامی است.
در موارد مشکوک نه تنها حضور بازپرس الزامی است بلکه مامورین و ضابطین دادگستری باید ضمن تهیه عکس از صحنه ، مقدمات تهیه مدارک و دلایل را برای تحقیقات بازپرس فراهم نماید
باسلام قطعاعلائم حیاتی داشته و ضروری نیست که بازپرس حتما دراون لحظه حضورداشته باشه ولی الزامی هست که یادرهمان لحظه حضورپیداکندویااینکه بعدا صحنه جرم را بازرسی کنند
عملکرد اورژانس جهت انتقال بدن به بیمارستان با توجه به تشخیص مبنی بر احتمال احیای متوفی بوده است. در صورتی که مرگ بصورت مشکوک باشد طی کردن مراحل قانونی الزامی است.
پاسخهای عمومی، مدارک و تاریخها و شرایط خاصِ شما را نمیبینند. در یک مشاورهٔ تلفنی، وکیل روی همین پرونده با شما صحبت میکند و قدم بعدی را مشخص میکند.
ثبتنام لازم نیست؛ فقط شمارهٔ موبایل، آن هم فقط برای همین مشاوره.
پرسش حقوقی خودتان را بپرسید
پرسش خود را ثبت کنید تا وکلای بنیاد وکلا پاسخ بدهند — ثبت پرسش رایگان است.ثبت پرسش حقوقی
