آیا امکان اجرای حکم شلاق حدی بدون برق وجود دارد؟

محمدمهدی قنبری

کاراموز وکالت مرکز وکلای قوه‌قضاییه

۴٫۹ · ۶۷ مشاوره موفق

سلام و وقت بخیر 🌿

پاسخ کوتاه
بله؛ فقدان برق یا دسترسی لحظه‌ای به سامانه الکترونیک باعث توقف قطعی اجرای «حد شلاق» نمی‌شود. مسئول اجرای احکام می‌تواند:

۱) دستور دادستان یا قاضی اجرای احکام را به صورت کاغذی (مهر و امضا شده) صادر و در «دفتر ثبت دستی» قید کند؛
۲) صورت‌جلسه اجرای حکم را همان‌روز یا بلافاصله پس از وصل برق در سامانه ثبت کند.

عدم ثبت آنی صرفا تخلف اداری است و به اعتبار شرعی‑حقوقی اجرای حد لطمه نمی‌زند.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
استناد مقرراتی (خلاصه)
۱) ماده ۴۹۲ و ۵۰۰ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲: اجرای حکم پس از قطعیت و ابلاغ، با دستور کتبی دادستان/قاضی اجرا انجام می‌شود. در متن قانون اشاره‌ای به لزوم ثبت برخط نشده است.
۲) مواد ۳ و ۲۱ «آیین‌نامه نحوه اجرای احکام حدود، قصاص، دیات و تعزیرات» مصوب ۱۳۹۸: دستگاه قضایی موظف است کلیه احکام را «در سامانه» ثبت کند؛ تبصرۀ ۲ همان ماده تصریح می‌کند که در صورت «اختلال فنی»، ثبت دستی و انتقال بعدی به سامانه بلامانع است.
۳) نظریۀ مشورتی اداره حقوقی قوه قضاییه ش ۷/۹۸/۳۴۲۴ (۱۳۹۸/۰۹/۱۲): «اختلال سامانه ثنا یا قطع برق مانع اجرای حکم قطعی نیست؛ مسئول اجرا باید مراتب را صورت‌جلسه و پس از رفع اشکال در سامانه درج نماید.»

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
رویه عملی اجرای احکام در این وضعیت
۱. دریافت برگه قطعی و لازم‌الاجرا (فرمان اجرای حد) با مهر برجسته دادسرا.
۲. ثبت در «دفتر کل اوراق» واحد اجرا (شماره دستی + تاریخ).
۳. احضار محکوم، اخذ برگ سلامت پزشکی و احراز هویت.
۴. اجرای شلاق طبق مواد ۵۹۹ و ۶۰۰ ق.م.ا (تفکیک جنسیتی، عدم ضرب بر سر و صورت…).
۵. تنظیم «صورت‌جلسۀ اجرا» با امضای مجری، ناظر دادستانی و مامور انتظامی.
۶. پس از وصل برق: اسکن تمام صفحات، ثبت در CMS، الصاق کد رهگیری.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
نتیجه
• شرط اساسی برای اجرای حد: قطعیت حکم، دستور کتبی دادستان، شرایط شرعی/پزشکی؛ نه اتصال اینترنت یا برق.
• مسئول اجرا اگر بدون ثبت آنی در سامانه اقدام کند، فقط مسئولیت اداری دارد (تخلف انتظامی)، اما عمل اجرا از نظر حقوقی صحیح است.