اگر داور قرارداد مشارکت در ساخت مشخص نباشد، دادگاه صالح است؟

پرسیده شده ۲ ماه پیش۲۷ پاسخ ثبت شده

در قراردادی که برای مشارکت در ساخت ویلا منعقد کرده‌ام، حدود ۷۰ درصد از عملیات اجرایی پیشرفت کرده بود که به موجب حکم دادگاه مشخص شد زمین موضوع قرارداد مستحق‌للغیر بوده است.

در این قرارداد، یک بنگاه املاک به‌عنوان داور تعیین شده و نام شخص حقیقی مشخصی به‌عنوان داور ذکر نشده است. آیا برای طرح دعوای بطلان قرارداد به دلیل مستحق‌للغیر بودن زمین می‌توانم مستقیماً به دادگاه مراجعه کنم، یا ملزم به مراجعه به داور هستم؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

میان وکلا اختلاف‌نظر وجود دارد؛ گروهی معتقدند به دلیل بطلان اصل قرارداد و معین نبودن شخص داور می‌توانید مستقیماً به دادگاه مراجعه کنید، درحالی‌که برخی دیگر رجوع به صاحب بنگاه یا ارسال اظهارنامه جهت تعیین داور را لازم می‌دانند.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

امکان مراجعه مستقیم به دادگاه یا الزام به داوری

در خصوص مراجعه مستقیم به دادگاه یا الزام به داوری دو دیدگاه میان وکلا وجود دارد. دسته‌ای بر این باورند که با اثبات مستحق‌للغیر بودن زمین، اصل قرارداد و به تبع آن شرط داوری باطل است و به دلیل مبهم بودن شخص داور باید مستقیماً در دادگاه طرح دعوا کرد. در مقابل، گروهی دیگر تأکید دارند که باید ابتدا از طریق اظهارنامه به بنگاه یا طرف مقابل رجوع کرده یا تعیین داور را از دادگاه خواست، زیرا مراجعه زودهنگام ممکن است به رد دادخواست بینجامد. در صورت مراجعه مستقیم به دادگاه، لازم است دلایل غیرقابل‌اجرا بودن شرط داوری را در دادخواست توضیح دهید.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۷ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳۹ نظر)

باسلام
اگر شرط داوری به‌گونه‌ای تنظیم شده باشد که داور قابل تعیین نباشد یا داوری عملا ممکن نباشد، می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید و الزام به مراجعه به داور ندارید. اما تشخیص نهایی به متن دقیق قرارداد و نظر دادگاه بستگی دارد
اگر طرف مقابل در دادگاه به شرط داوری استناد کند، ممکن است دادگاه ابتدا درباره اعتبار شرط داوری تصمیم بگیرد. بنابراین بهتر است در دادخواست خود علاوه بر شرح موضوع، به‌طور مشخص بیان کنید که:
داور به نحو صحیح تعیین نشده است؛
بنگاه املاک شخص داور معین نیست؛
شرط داوری قابلیت اجرا ندارد؛
رسیدگی قضایی برای اعلام بطلان یا بی‌اعتباری قرارداد مورد درخواست است.

نفیسه اصولی صفار

نفیسه اصولی صفار

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۸ نظر)

سلام ابتدا اظهارنامه‌ای برای صاحب بنگاه ارسال و انجام تعهدات و ارجاع موضوع به داوری را درخواست کنید. در صورت عدم قبول یا امتناع از معرفی داور می‌توانید از طریق دادگاه درخواست تعیین داور نمایید تا موضوع طبق مقررات داوری رسیدگی شود.

محسن رئیس پور

محسن رئیس پور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

می بایست از طریق اظهارنامه یا پست رسمی درخواست داوری موضوع را بنمایید. در صورت مراجعه به دادگاه دادخواست رد می شود

محسن پورعلی

محسن پورعلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۳۶ نظر)

درود و احترام.
بدوا همه چیز به مفاد توافق وجود دارد.
اگر در قرارداد مقرر شده که در صورت بروز اختلاف، بنگاه داور است، اصلا صالح به رسیدگی نیست چرا که وقتی زمین مستحق‌اللغیر است، قرارداد شما باطل است و توافق بر داوری که فرع بر اصل قرارداد است نیز باطل خواهد بود.
اما به عنوان نکته کلی، صرف مشخص نبودن فرد خاص برای داوری، باعث صلاحیت دادگاه نیست، در فرض پرسش، مسئول ارشد آن بنگاه امر داوری را انجام خواهد داد.
موفق باشید.

نمایش ۲۳ پاسخ دیگر وکلا
فرشته‌ مرادی

فرشته‌ مرادی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳ نظر)

باید اظهارنامه ای برایشان ارسال کرده و داور خود را معرفی کرده و از ایشان بخواهید نسبت به تعیین داور خودشان اقدام کنند اگر پاسخی ندادند باید دادخواست تعیین داور بدهید تا دادگاه نسبت به تعیین داور اقدام کند

امیر فراستی

امیر فراستی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

اگر در قرارداد فقط بنگاه املاک به‌عنوان داور ذکر شده و شخص حقیقی معینی تعیین نشده باشد، شرط داوری ممکن است از نظر حقوقی قابل ایراد و غیرقابل اجرا باشد.

در نتیجه، در چنین وضعیتی معمولا می‌توانید مستقیما دادخواست بطلان قرارداد را به دادگاه تقدیم کنید و ایراد عدم امکان اجرای شرط داوری را مطرح نمایید. اینکه شرط داوری معتبر است یا خیر، در نهایت با دادگاه خواهد بود.

مهتاب صابری نیا

مهتاب صابری نیا

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۲ نظر)

سلام اظهارنامه ای برای شخص مقابل فرستاده و خواهان تعیین داور شوید

مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
به‌طور کلی، اگر موضوع دعوا بطلان قرارداد به علت مستحق‌للغیر بودن مورد معامله باشد، امکان طرح دعوا در دادگاه وجود دارد؛ اما اگر شرط داوری معتبر باشد، ممکن است دادگاه ابتدا موضوع صلاحیت داور را بررسی کند.
در مواردی که داور به‌صورت کلی (مثل یک بنگاه یا شخص حقوقی) تعیین شده و شخص داور مشخص نشده باشد، اعتبار و قابلیت اجرای شرط داوری می‌تواند محل بحث باشد.
برای اظهارنظر دقیق، متن شرط داوری و نوع خواسته‌ای که قصد طرح آن را دارید باید بررسی شود.

فرشید شاه مردانی فیروزجائی

فرشید شاه مردانی فیروزجائی

کارشناس حقوقی

۴٫۹(۱۸ نظر)

با سلام و احترام؛ شما می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید و ملزم به مراجعه به داور نیستید. زیرا اولا دعوای «بطلان قرارداد» به دلیل مستحق‌للغیر بودن زمین، مربوط به اعتبار و ارکان قرارداد است و در صلاحیت انحصاری دادگاه قرار دارد و شرط داوری شامل آن نمی‌شود. دوم اینکه ذکر نام یک «بنگاه املاک» بدون تعیین شخص حقیقی و نام مشخص، به دلیل ابهام و نامعین بودن، شرط داوری را از نظر قانونی ناقص و غیرنافذ می‌کند؛ لذا می‌توانید بدون دغدغه دعوای بطلان و مطالبه خسارت را در دادگاه مطرح نمایید.

آسیه فتاحی امیردهی

آسیه فتاحی امیردهی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲٬۸۲۹ نظر)

با سلام
به دلیل اینکه زمین مستحق‌للغیر بوده و قرارداد از اساس باطل است، می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید و ملزم به مراجعه به داور نیستید. دادخواست بطلان قرارداد را به همراه مطالبه کلیه خسارات وارده به دادگاه تقدیم نمایید و حکم دادگاه مبنی بر مستحق‌للغیر بودن زمین را به عنوان دلیل اصلی ارائه دهید

سیدفرخ امام

سیدفرخ امام

کارشناس حقوقی

۵٫۰(۲۲ نظر)

باسلام
باتوجه به مواردی که ذکر کردید، مستقیم به دادگاه شکایت نماییدو وقت تلف نکنید.

محمد عالم باقری

محمد عالم باقری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱ نظر)

با سلام و احترام
اگر در قرار داد شرط داوری مستقل از عقد اصلی تعیین نشده باشد و تصریح به این امر که دعاوی بطلان و... در صلاحیت داوری قرار دارد نیز نشده باشد، شرط داوری به جهت اثر قهقرایی بطلان قرار داد، باطل و کان لم یکن تلقی می گردد، چرا که در این صورت شرط تابع عقد اصلی خواهد بود... گویی از ابتدا نه عقدی بوده و نه شرطی! در این صورت دادگاه عمومی حقوقی یا صلح محل وقوع ملک حسب مورد صالح به رسیدگی خواهد بود.
با آرزوی موفقیت

لیلا تاجیک

لیلا تاجیک

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۴۷ نظر)

با توجه به مستحق للغیر بودن زمین از ابتدا معامله ایراد دارد و فاقد اجرای اوصاف در قرارداد میباشد و مستقیم از طریق دادگاه بطلان معامله و دریافت خسارات و... را اقدام نمایید.

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۵۸ نظر)

سلام و احترام
مفاد قرارداد می بایست ارزیابی گردد لذا پیشنهاد میکنم از مشاوره تخصصی بهره بگیرید.

میلاد مرادی

میلاد مرادی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

با سلام ... مستقیما از طریق دادگاه اقدام کنید

فاطمه جعفرزاده

فاطمه جعفرزاده

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

سلام
وقتی موضوع دعوا مربوط به بطلان قرارداد به دلیل مستحق‌للغیر بودن موضوع معامله باشد، صرف وجود شرط داوری همیشه به این معنا نیست که راه مراجعه به دادگاه بسته است؛ به‌خصوص وقتی درباره اصل اعتبار قرارداد و امکان اجرای آن اختلاف وجود دارد.
از طرفی، تعیین «بنگاه املاک» به‌عنوان داور بدون مشخص بودن شخص معین، می‌تواند از جهت اعتبار شرط داوری محل بحث باشد.

بنابراین نکته کلیدی، بررسی دقیق متن شرط داوری و حدود اختیار داور است؛ چون انتخاب مرجع اشتباه در ابتدای کار ممکن است باعث طولانی شدن مسیر پرونده شود.

سید حجت فرجی

سید حجت فرجی

کارشناس حقوقی

۵٫۰(۲۴ نظر)

اگر در قرارداد فقط نام بنگاه املاک به عنوان داور آمده و شخص معین و قابل شناسایی به عنوان داور تعیین نشده باشد اصولا نمی‌توان آن را داوری معتبر و قابل اجرا دانست

به‌خصوص اگر بنگاه شخصیت حقوقی مشخصی نداشته باشد یا فرد داور هم مشخص نشده باشد شرط داوری با ایراد جدی مواجه است

بنابراین می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید و دعوای بطلان قرارداد به علت مستحق‌للغیر بودن زمین و حسب مورد استرداد وجوه و خسارات را مطرح کنید

مستند مهم مواد ۴۵۴ و ۴۵۵ و ۴۶۳ قانون آیین دادرسی مدنی است

البته اگر در قرارداد شخص مشخصی به عنوان داور معرفی شده یا بنگاه دارای شخصیت حقوقی مشخص و اختیار داوری باشد موضوع متفاوت می‌شود

محمد رفیعی راد

محمد رفیعی راد

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۵(۲ نظر)

درود؛ اگر داور به‌صورت مشخص تعیین نشده و صرفا نام بنگاه آمده باشد، شرط داوری ممکن است فاقد اعتبار یا قابلیت اجرا باشد. در این صورت، طرح مستقیم دعوای بطلان در دادگاه امکان‌پذیر است. البته متن دقیق شرط داوری و مفاد قرارداد باید بررسی شود. مستند به قانون آیین دادرسی مدنی.

با احترام

حسین عزمی پور

حسین عزمی پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

بله باید به دادگاه مراجعه کنید چون بطلان قرارداد در صلاحیت نیست معمولا
البته قرارداد را مطالعه نمایید

امین کریمی

امین کریمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

اگر شرط داوری صحیح باشد دفتر املاک مقام ناصب داور است
برای راهنمایی بهتر و دقیق باید شرایط و پرونده ملاحظه گردد.

سمیه آرزه

سمیه آرزه

کارشناس حقوقی

۴٫۸(۲۷۶ نظر)

با سلام بله، اصولا می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید. صرف تعیین «بنگاه املاک» بدون تعیین شخص معین به‌عنوان داور، لزوما شرط داوری معتبر و قابل اجرا ایجاد نمی‌کند؛ به‌ویژه اگر شخص داور قابل تعیین نباشد. در این وضعیت، دادگاه می‌تواند به دعوای بطلان قرارداد به جهت مستحق‌للغیر درآمدن زمین رسیدگی کند. البته متن دقیق شرط داوری و مفاد قرارداد در تشخیص نهایی مؤثر است.

حسین حاجی زاده

حسین حاجی زاده

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۵۸۵ نظر)

سلام بله، اصولا می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید. صرف تعیین «بنگاه املاک» بدون تعیین شخص معین به‌عنوان داور، لزوما شرط داوری معتبر و قابل اجرا ایجاد نمی‌کند؛ به‌ویژه اگر شخص داور قابل تعیین نباشد. در این وضعیت، دادگاه می‌تواند به دعوای بطلان قرارداد به جهت مستحق‌للغیر درآمدن زمین رسیدگی کند. البته متن دقیق شرط داوری و مفاد قرارداد در تشخیص نهایی مؤثر است.

مهرداد تقی پور

مهرداد تقی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

سلام/ به نظر می رسد می توان صاحب پروانه بنگاه را به عنوان داور تلقی کرد/ و اگر بنگاه فاقد پروانه فعالیت باشد باید به دادگاه رجوع شود

اکبر کولیوند

اکبر کولیوند

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۷ نظر)

باسلام؛ اگر شرط داوری به‌گونه‌ای تنظیم شده باشد که داور قابل تعیین نباشد یا اجرای داوری عملا ممکن نباشد، می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید.

اگر طرف مقابل به شرط داوری استناد کند، دادگاه ابتدا درباره اعتبار و قابلیت اجرای آن تصمیم می‌گیرد. در دادخواست تصریح کنید که داور به‌درستی تعیین نشده، شخص داور مشخص نیست و شرط داوری قابلیت اجرا ندارد.

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

با توجه به اینکه داور به جای شخص حقیقی، بنگاه املاک تعیین شده، شرط داوری فاقد اعتبار است. بنابراین برای طرح دعوای بطلان قرارداد به دلیل مستحق‌لغیر بودن زمین، نیازی به مراجعه به داور نیست. می‌توانید مستقیما دادخواست خود را به دادگاه صالح تقدیم کنید. در این شرایط دادگاه صالح به رسیدگی بوده و می‌توانید فسخ قرارداد را مطالبه کنید.

نفیسه اصولی صفار

نفیسه اصولی صفار

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۷۴ نظر)

اگر در قرارداد بنگاه به عنوان داور تعیین شده ابتدا باید موضوع را به همان داور ارجاع دهید و اگر بنگاه امکان یا صلاحیت داوری نداشت یا از داوری امتناع کرد میتوانید با اظهارنامه اقدام و در صورت عدم توافق از دادگاه درخواست تعیین داور کنید

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

چون داوری به بنگاه املاک به‌عنوان شخص حقوقی و بدون تعیین داور مشخص تعیین شده و همچنین موضوع مستحق‌للغیر بودن زمین از امور خارج از اختیار داور و مرتبط با نظم عمومی است، می‌توانید مستقیما به دادگاه مراجعه کنید.

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید