آیا سلب حق مستثنیات دین در اقرارنامه معتبر است و دادگاه می‌تواند ملک را توقیف کند؟

پرسیده شده ۴ ماه پیش۲۹ پاسخ ثبت شده

با سلام، بنده از شخصی سفته دارم و علاوه بر آن یک اقرارنامه (اظهارنامه) در اختیار دارم که در آن، بدهکار ملک شخصی خود را ضامن این بدهی قرار داده است. در اقرارنامه نوشته شده که این ملک ضامن بدهی است و چون تنها همین یک ملک را دارد، آن را مشمول قانون مستثنیات دین قرار نمی‌دهد و حق مستثنیات دین خود را نسبت به این ملک سلب می‌کند. آیا با وجود این اقرارنامه، باز هم دادگاه می‌تواند ملک را به‌عنوان مستثنیات دین از توقیف و انتقال معاف بداند؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

میان وکلا در این باره اختلاف نظر وجود دارد؛ گروهی معتقدند به دلیل وثیقه قرار گرفتن ملک و اسقاط حق، دیگر مستثنیات دین پذیرفته نیست، اما گروهی دیگر قوانین مستثنیات دین را امری دانسته و توافق بر خلاف آن را باطل و بی‌اثر می‌دانند.

اینکه دادگاه ملک را توقیف کند یا خیر، به نگاه قاضی پرونده نسبت به امری بودن قانون و شرایط واقعی زندگی بدهکار بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

اختلاف در اعتبار سلب حق مستثنیات دین

درباره اعتبار سلب حق مستثنیات دین در اقرارنامه میان حقوقدانان اتفاق نظر نیست. برخی وکلا بر این باورند که چون ملک به عنوان وثیقه و ضمانت بدهی تعیین شده و فرد حق خود را سلب کرده، دیگر نمی‌تواند به مستثنیات دین استناد کند و ملک قابل توقیف است. در مقابل، بخش دیگری از وکلا تأکید دارند که مستثنیات دین جزو قوانین آمره است و هرگونه توافق یا اسقاط حق بر خلاف آن باطل خواهد بود. در نهایت اگر دادگاه ماهیت ملک را تنها محل سکونت و متناسب با شان بدهکار بداند، ممکن است علی‌رغم متن اقرارنامه، ادعای مستثنیات دین را بپذیرد.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۹ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
مینا مشایخی کرهرودی

مینا مشایخی کرهرودی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۶ نظر)

خیر، صرف درج چنین شرطی در اقرارنامه، لزوما مانع اعمال مقررات مستثنیات دین نیست. اگر ملک واقعا تنها محل سکونت متناسب بدهکار و مشمول شرایط قانونی مستثنیات دین باشد، دادگاه معمولا ماهیت ملک را ملاک قرار می‌دهد و صرف اسقاط حق استناد به مستثنیات دین را کافی برای توقیف و فروش آن نمی‌داند. با این حال، اگر ثابت شود ملک خارج از شمول مستثنیات دین است یا بدهکار ملک دیگری برای سکونت دارد، امکان توقیف و فروش آن وجود خواهد داشت. بنابراین، تصمیم نهایی با دادگاه و بر اساس شرایط واقعی ملک و وضعیت بدهکار اتخاذ می‌شود.

حسن آرین پور

حسن آرین پور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۳۹ نظر)

سلب حق مستثنیات دین نسبت به منزل مسکونی محل سکونت بدهکار، در صورتی که در حد نیاز و شان متعارف او باشد، فاقد اعتبار است و دادگاه آن را اجرا نمی‌کند؛ بنابراین صرف امضای چنین اقرارنامه‌ای مانع از حمایت قانون نمی‌شود. اما اگر ملک، مازاد بر نیاز و شان متعارف بدهکار یا غیرمسکونی باشد، مشمول مستثنیات نبوده و قابل توقیف و فروش است.

بهنام رفیعی ساران

بهنام رفیعی سارانهویت این وکیل به‌صورت دستی توسط کارشناسان بنیاد وکلا احراز شده است.

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۴۸۰ نظر)

سلام

اصولا به این موارد توجه نمی شود و اگر ملک مازاد بر شان و منزلت بدهکار باشد ممکن است توقیف شود

علی فتحی

علی فتحی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۴ نظر)

سلام وقت بخیر
اگر بابت ضمانت باشد مشمول مستثنیات دین محسوب نمیشود

نمایش ۲۵ پاسخ دیگر وکلا
حسین مظاهری تهرانی

حسین مظاهری تهرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۴۸۳ نظر)

با سلام
چنانچه ملک مزبور به عنوان وثیقه دین معرفی گردیده وصول طلب از آن امکان پذیر است و به بحث مستثنیات دین ورود نمی شود.

سعید قیطانی

سعید قیطانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۴۱ نظر)

سلام
خیر ادعای مستنیات دین در خصوص چنین ملکی قابل استماع نیست

پدرام جهان فتحی

پدرام جهان فتحی

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۱۳ نظر)

مبحث مستثنیات دین اساسا در خصوص مال مورد ضمانت موضوعیت ندارد

محسن پورعلی

محسن پورعلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۳۶ نظر)

درود و احترام. اگر منظور این است که ملک در رهن شما قرار گرفته، بدون اقرارنامه هم ملک در صورت عدم پرداخت بدهی قابل توقیف است

آیلین عظیمی

آیلین عظیمی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۹۳ نظر)

خیر، با وجود این اقرارنامه، دادگاه نمی‌تواند ملک را مستثنیات دین محسوب کند، چون حق سلب شده است.

سیده زهرا محسن‌زاده

سیده زهرا محسن‌زاده

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

ملک به عنوان وثیقه قرارگرفته و شامل مستثنیات دین نمی‌باشد

امین بیور

امین بیور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

با توجه به اینکه ملک به عنوان بیع شرط(ضمانت بدهی) معامله گردیده نمیتوان به مستثنیات دین استناد کرد.

حمید معین

حمید معین

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

سلام
نظر به اینکه ملک ، وثیقه ی بازپرداخت بدهی قرار گرفته است لذا ادعای مستثنیات دین پذیرفته نمی شود

احمد جوکاری

احمد جوکاری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۳۷ نظر)

با سلام
در فرض سوال ادعای مستثنیات دین در مورد این ملک مورد پذیرش نیست.

محمدمهدی قنبری

محمدمهدی قنبری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۳۲ نظر)

سلام
بله، هنوز این امکان وجود دارد که دادگاه ملک را مستثنیات دین بداند؛ صرف نوشتن در اقرارنامه که «این ملک مشمول مستثنیات دین نیست» یا «حق مستثنیات دین را سلب می‌کنم» الزاما مانع اعمال مستثنیات دین نمی‌شود.

هانی ایمانی

هانی ایمانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳۸ نظر)

عرض سلام
مستثنیات دین از قوانین امری است و هرگونه توافق بر خلاف آن باطل است.

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۶۴ نظر)

باسلام؛
توافق بر خلاف قوانین آمره ممنوع می باشد مستثنیات دین هم شامل آن می شود.

حامد صادقیان مهر

حامد صادقیان مهر

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۵۲ نظر)

با سلام

خیر ، قواعد آمره قابل اسقاط با توافق نیست .

امیر مهدی‌زاده

امیر مهدی‌زاده

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۸ نظر)

درود بر شما؛
اصل بر این است که مقررات مستثنیات دین از قواعد آمره و مرتبط با نظم عمومی است و توافق یا اقرار خصوصی مبنی بر سلب کلی حمایت قانونی از مستثنیات، به‌تنهایی مانع اعمال مقررات قانونی نیست. بنابراین اگر ملک در زمان اجرای حکم واجد شرایط مستثنیات دین باشد، صرف درج شرط اسقاط حق در اقرارنامه، الزاما موجب قابلیت توقیف آن نخواهد شد.

با این حال، اگر اقرارنامه واجد شرایط قانونی رهن، وثیقه یا تامین معتبر نسبت به همان ملک باشد، آثار آن تابع ماهیت حقوقی سند و شرایط تنظیم آن خواهد بود، نه صرف عنوان «سلب مستثنیات دین».

مستندات: ماده ۲۴ قانون نحوه اجرای محکومیت‌های مالی مصوب ۱۳۹۴، مواد ۱۰ و ۹۷۵ قانون مدنی و اصل حاکمیت قواعد آمره.

پرسش تعیین‌کننده این است که اقرارنامه صرفا متضمن اقرار به بدهی و اسقاط مستثنیات است یا به‌صورت رسمی، متضمن ایجاد وثیقه یا رهن نسبت به ملک نیز هست؟ پاسخ این موضوع، در امکان توقیف ملک تعیین‌کننده است.

زینب شارعی

زینب شارعی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

به‌طور کلی صرف اقرار یا تعهد بدهکار مبنی بر اینکه ملکی را بابت بدهی تضمین کرده و حق استناد به مستثنیات دین را از خود سلب می‌کند، لزوما باعث از بین رفتن حق قانونی مستثنیات دین نمی‌شود.
مستثنیات دین یک نهاد حمایتی قانونی است و در صورتی که ملک مورد نظر واقعا منزل مسکونی مورد نیاز و متناسب با شان بدهکار و خانواده او باشد، اصولا از توقیف برای پرداخت دیون معاف است. این حق در بسیاری از موارد قابل اسقاط قراردادی به‌صورت مطلق نیست؛ زیرا هدف قانون، حمایت از حداقل معیشت بدهکار است.

ویدا سماوات

ویدا سماوات

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۷۵ نظر)

سلام عرض ادب مستثنیات دین از قوانین امری است و هرگونه توافق بر خلاف آن باطل است. موفق باشید

الیکا فخرایی لطف آبادی

الیکا فخرایی لطف آبادی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۶ نظر)

با سلام، پیرو سوال شما؛ طبق قوانین جاری و رویه قضایی، سلب حق مستثنیات دین از سوی بدهکار در یک اقرارنامه یا قرارداد، از نظر حقوقی معتبر و لازم‌الاجرا است. زمانی که بدهکار به صورت صریح و آگاهانه حق خود را مبنی بر عدم توقیف تنها ملک خود را سلب می‌کند، این اقدام به معنای پذیرش مسئولیت جدید و ایجاد وثیقه بر روی آن ملک است. بنابراین در صورتی که اقرارنامه شما صحیح و دارای شرایط قانونی باشد، دادگاه نمی‌تواند ملک مذکور را بر اساس قاعده مستثنیات دین از توقیف معاف بداند زیرا بدهکار با اراده خود این حق را از خود سلب نموده است. برای اطمینان بیشتر توصیه می‌شود که صحت امضا و شرایط تنظیم این اقرارنامه را از نظر قانونی بررسی نمایید تا در مرحله اجرای احکام با چالش مواجه نشوید. با احترام.

علیرضا زرینه پور

علیرضا زرینه پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۱ نظر)

بائدرود
این مورد ربطی به مستثنیات دین ندارد همین که رهن وضامن بدهی است کفایت میکند

شادی علی پور

شادی علی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳ نظر)

سلام، اگر با توجه به قصد و اراده طرفین وقوع عقد رهن احراز گردد ملک مورد نظر تحت شرایطی مستثنیات دین تلقی نمی شود.

جاوید محمدی

جاوید محمدی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۲ نظر)

با سلام کاربر گرامی
خیر مطلقا
زیرا مدیون منزل را به عنوان ضمانت ابراز نموده

زهرا رفیعی

زهرا رفیعی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۲ نظر)

صرف تعهد بدهکار مبنی بر اینکه ملکی را بابت بدهی تضمین کرده و حق استناد به مستثنیات دین را از خود سلب می‌کند، لزوما باعث از بین رفتن حق قانونی مستثنیات دین نمی‌شود.مستثنیات دین یک حمایت قانونی در مرحله اجراست و تشخیص مصداق آن با دادگاه مجری حکم است.
اگر ملک واقعا تنها مسکن متناسب با شان بدهکار باشد، دادگاه می‌تواند آن را مستثنیات بداند.
در مقابل، اگر ملک زائد بر نیاز یا خارج از شان باشد، امکان توقیف و فروش وجود دارد.
ماده ۲۴ قانون و ماده ۲۶ آیین‌نامه اجرایی، معیار تشخیص را وضعیت و اوضاع‌واحوال فعلی بدهکار قرار داده‌اند.

محمدباقر سلیمانگلی

محمدباقر سلیمانگلی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۴۹ نظر)

با سلام در ۱ورتی که این متن را از روی اجبار و اکراه نوشته باشد ممکن است دادگاه نسبت به ان کمی مت۴اوت عمل نماید در هر صورت قابل پیش بینی نمیباشد دادگاه با نظر به بررسی موارد متعددتصمیم میگیرد

اکبر کولیوند

اکبر کولیوند

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۷ نظر)

باسلام، سلب حق مستثنیات دین توسط بدهکار در اقرارنامه یا قرارداد، در صورت صحت و وجود شرایط قانونی، می‌تواند قابل استناد باشد؛ به‌ویژه اگر بدهکار آگاهانه و صریحا حق خود نسبت به عدم توقیف ملک را اسقاط کرده باشد. با این حال، اعتبار و آثار این اقرارنامه به مفاد آن، شرایط تنظیم و سایر مقررات مربوط بستگی دارد و بهتر است پیش از اقدام در مرحله اجرای احکام، صحت امضا و اعتبار قانونی سند بررسی شود تا از بروز اختلاف درباره توقیف ملک جلوگیری شود.

معصومه محرمخانی

معصومه محرمخانی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

با عنایت ب اینکه ساب حق مستثنیات دین یک حق جزیی از شخص میباشد لذا ایشان میتواند ان را از خود سلب و ساقط کند مخصوصا اینکه ایشان ملک را با اقرار و رضایت خویش وثیقه قرار داده پس در زمان وثیقه نهادن عالم ب مستثنیات بوده و خود با رضایت این عمل را انجام داده است

سمانه پیرانی

سمانه پیرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۱ نظر)

بله ممکن است دادگاه بپذیرد اما اقرارنامه معتبر مانع است
معمولا با اسقاط صریح حق ملک قابل توقیف است
اگر بی سرپناهی خانواده ثابت شود دادگاه ممکن است مستثنیات بداند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید