با سلام و احترام،
درک می‌کنم که این وضعیت برای شما نگران‌کننده و ناخوشایند است، به‌خصوص وقتی تمایل به فروش و همکاری دارید اما همسر سابقتان بر پیگیری از طریق دادگاه اصرار می‌ورزند.
متاسفانه، طبق قانون، هر یک از شرکای ملک مشاع (ملکی که چند مالک دارد) حق دارد هر زمان که بخواهد، درخواست فروش ملک مشاع را به دادگاه ارائه دهد، به‌خصوص اگر ملک مذکور "غیر قابل افراز" باشد (یعنی نتوان آن را به‌طور فیزیکی بین شرکا تقسیم کرد، مانند یک واحد آپارتمان). دادگاه نیز پس از بررسی و احراز مالکیت مشاعی و غیر قابل افراز بودن ملک، معمولا دستور فروش آن را از طریق مزایده صادر می‌کند.
آیا راهی برای جلوگیری از دستور فروش وجود دارد؟
به‌طور کلی، اگر همسر شما مصمم به پیگیری از طریق دادگاه باشند، جلوگیری کامل از صدور "دستور فروش" دشوار است، زیرا این حق قانونی ایشان به عنوان یکی از مالکین است. دادگاه معمولا وارد دلایل شخصی اصرار ایشان بر این روش نمی‌شود و صرفا به جنبه قانونی مالکیت مشاع و درخواست فروش رسیدگی می‌کند.
با این حال، چند راهکار و نکته وجود دارد که می‌توانید در نظر بگیرید:
مذاکره و توافق خارج از دادگاه (با جدیت بیشتر):
پیشنهاد خرید سهم ایشان: اگر توان مالی دارید، می‌توانید به‌طور رسمی و مکتوب (مثلا از طریق ارسال اظهارنامه) پیشنهاد خرید ۳ دانگ سهم همسرتان را با قیمت کارشناسی یا توافقی ارائه دهید. این نشان میدهد که شما تمایل به حل مسالمت‌آمیز موضوع دارید.
توافق بر فروش مشترک: مجددا تلاش کنید ایشان را متقاعد کنید که فروش از طریق بنگاه معاملات ملکی و با توافق طرفین، معمولا منجر به قیمت بهتر و دردسر کمتری نسبت به مزایده دادگاه میشود. هزینه‌های دادرسی و حق‌الزحمه کارشناس رسمی دادگستری و اجرای احکام را نیز به ایشان یادآوری کنید که از مبلغ نهایی فروش کسر خواهد شد.
واسطه یا داور: شاید استفاده از یک فرد معتمد مشترک یا یک مشاور حقوقی بی‌طرف برای میانجیگری بتواند به نزدیک شدن دیدگاه‌ها کمک کند.
اقدامات در فرایند دادرسی (اگر مذاکره به نتیجه نرسد):
شرکت فعال در جلسات دادگاه: حتما در تمامی مراحل دادرسی و جلسات دادگاه شرکت کنید و دفاعیات خود را ارائه دهید. عدم حضور شما ممکن است روند را به ضررتان پیش ببرد.
اعتراض به نظریه کارشناسی: پس از صدور دستور فروش، ملک توسط کارشناس رسمی دادگستری قیمت‌گذاری میشود. اگر به قیمت تعیین‌شده اعتراض دارید، می‌توانید در مهلت قانونی اعتراض خود را ثبت کنید و درخواست ارجاع به هیئت کارشناسان (معمولا سه نفره) را بدهید. این کار می‌تواند به واقعی‌تر شدن قیمت کمک کند.
شرکت در مزایده: شما نیز به عنوان یکی از مالکین، حق شرکت در مزایده را دارید. اگر ملک برایتان اهمیت دارد و توان مالی دارید، می‌توانید در مزایده شرکت کرده و با ارائه بالاترین قیمت، ۶ دانگ ملک را به نام خود خریداری کنید. در این حالت، عملا سهم همسرتان را خریده‌اید.
مطالبه هزینه‌ها: اگر هزینه‌هایی برای نگهداری ملک (که قابل مطالبه باشند) در طول سالیانی که ایشان جدا زندگی می‌کرده‌اند، منحصرا توسط شما پرداخت شده است، می‌توانید برای مطالبه سهم ایشان از این هزینه‌ها اقدام کنید (البته این یک دعوای جداگانه است و مانع فروش ملک نمی‌شود اما می‌تواند در محاسبات نهایی مدنظر قرار گیرد).
بررسی دقیق اسناد مربوط به انتقال ۳ دانگ:
اطمینان حاصل کنید که انتقال ۳ دانگ به نام ایشان صرفا برای دریافت وام بوده و آیا در آن زمان توافق یا سندی مبنی بر بازگرداندن مالکیت پس از تسویه وام یا شرایط خاص دیگری وجود داشته است یا خیر. اگر چنین مستنداتی دارید، با یک وکیل مشورت کنید که آیا می‌توان از آن‌ها برای طرح دعوای متقابل یا دفاع استفاده کرد (هرچند اگر انتقال به‌صورت قطعی و رسمی در دفتر اسناد رسمی ثبت شده باشد، تغییر آن بسیار دشوار است).
