قرارداد در صورت فقدان اهلیت یا وجود اکراه چه حکمی دارد؟

پرسیده شده ۹ روز پیش۲۲ پاسخ ثبت شده

در متن یک قرارداد ذکر شده که طرفین در کمال صحت و عقل و با آگاهی و اختیار کامل و بدون هیچ اکراه، اجبار یا اضطراری اقدام به انعقاد قرارداد نموده‌اند. اگر یکی از طرفین در واقع مشکل روانی داشته باشد یا با اکراه و اجبار مبلغ قرارداد را پرداخت کرده باشد، وضعیت حقوقی این قرارداد چه خواهد شد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

درج عبارت صحت عقل و اختیار در قرارداد مانع از اثبات خلاف آن نیست؛ در صورت اثبات فقدان اهلیت یا جنون معامله باطل است و در صورت وجود اکراه و تهدید، قرارداد غیرنافذ خواهد بود.

این قاعده کلی است و وضعیت قرارداد شما مستقیماً به نوع اختلال، شدت فشار و مدارکی که برای اثبات آن دارید بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

وضعیت قرارداد در صورت جنون یا اکراه

نوشتن عباراتی مانند صحت عقل و اختیار کامل در متن قرارداد مانع پیگیری قانونی و اثبات خلاف آن نمی‌شود. اگر با مدارکی نظیر نظریه پزشکی قانونی یا سوابق درمانی اثبات شود فرد هنگام امضا فاقد عقل و قصد بوده، قرارداد باطل است. در صورتی هم که معامله تحت تاثیر اکراه و تهدید انجام شده باشد، قرارداد غیرنافذ محسوب می‌شود و در صورت برطرف شدن اکراه، توسط شخص قابل تنفیذ یا رد است. صرف ادعا کافی نیست و بار اثبات بیماری روانی یا فشار موثر بر عهده مدعی خواهد بود.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۲ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
سیما حشمتی

سیما حشمتی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۳ نظر)

با سلام و احترام
درج عبارت
با صحت عقل و اختیار کامل و بدون اکراه و اجبار
در قرارداد، مانع اثبات خلاف آن در دادگاه نیست.
اگر ثابت شود شخص هنگام انعقاد قرارداد فاقد عقل و اهلیت بوده، معامله می‌تواند باطل باشد و اگر با تهدید و اکراه مؤثر قرارداد را منعقد یا وجه را پرداخت کرده باشد،
معامله اصولا غیرنافذ است. البته صرف ادعای بیماری روانی یا فشار مالی کافی نیست و باید با مدارکی مانند نظریه پزشکی قانونی، سوابق پزشکی، شهادت و سایر قرائن، وضعیت واقعی شخص در زمان قرارداد اثبات شود.

کامران کیانی

کامران کیانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

درود
اگر ثابت شود شخص هنگام انعقاد قرارداد فاقد قصد و اراده انشایی بوده است، عقد اساسا شکل نگرفته و باطل محسوب می‌شود و تنفیذ بعدی نیز اصولا نمی‌تواند عقد باطل را صحیح کند.
اما در اکراه، شخص قصد انجام معامله را دارد، ولی رضایت او تحت تاثیر تهدید و فشار از بین رفته است در نتیجه معامله غیرنافذ است و در صورت رفع اکراه، با تنفیذ شخص مکره، معامله صحیح و معتبر خواهد شد.
داشتن جنون یا اختلال شدید روانی و اجباری که اراده فرد را از او سلب نماید در زمان عقد، فرد فاقد قوه تشخیص بوده، قرارداد باطل است و صرف درج این عبارت ذکر شده در قرارداد، به‌تنهایی مانع اثبات خلاف آن نیست.
موفق باشید

مهران خسروی میرحصاری

مهران خسروی میرحصاری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۶ نظر)

در صورت فقدان اهلیت قرارداد باطل است و در صورت اثبات اکراه غیر نافذ خواهد بود و نیاز به تنفیذ دارد

معصومه حیدری

معصومه حیدری

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۸ نظر)

درود
درج عبارت صحت عقل و اختیار در قرارداد مانع از اثبات خلاف آن نیست
در صورت اثبات فقدان اهلیت یا جنون معامله باطل است و در صورت وجود اکراه و تهدید، قرارداد غیرنافذ خواهد بود.

نمایش ۱۸ پاسخ دیگر وکلا
سید محمد صابری

سید محمد صابری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲ نظر)

درود
در صورت اثبات جنون معامله باطل است و در صورت اثبات اکراه ، قرارداد غیرنافذ خواهد بود.

محسن پورعلی

محسن پورعلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۳۶ نظر)

درج این عبارت کمترین ارزش قانونی ندارد و بیخودترین چیزی است که ممکن است در قراردادی ذکر شود.

معصومه سیاه‌ مشته

معصومه سیاه‌ مشته

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

با سلام و احترام
درج عبارت در صحت عقل و اختیار مانع از اثبات خلاف آن نیست، البته باید فقدان عقل و اختیار از طریق پزشکی قانونی و سایر ادله اثبات شود که در صورت اثبات، به علت فقدان قوه تعقل معامله باطل میشود، اما اگر به علت اکره باشد، معامله غیر نافذ و با رد معامله، معامله باطل میشود.

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

اگر یکی از طرفین واقعا مشکل روانی داشته باشد، قرارداد باطل است، و اگر مبلغ را با اکراه و اجبار پرداخت کرده باشد، قرارداد غیرنافذ و قابل ابطال است، اما در هر دو حالت باید عدم اهلیت یا اکراه را در دادگاه اثبات کنید.

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

در صورت اثبات فقدان قصد یا اهلیت (جنون) یا وجود اکراه، قرارداد باطل یا غیرنافذ است و طرف زیان‌دیده می‌تواند ابطال آن را از دادگاه بخواهد.

اللهیار نیازی

اللهیار نیازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۶ نظر)

درود باطل است البته باید اثبات گردد

الهام موسوی

الهام موسوی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۷ نظر)

اگر شخص مجبور باشد چون قصد ندارد عقد باطل هست
اگر اکراه سده باشد یعنی تهدید به معامله شده باشد معامله غیرنافذ هست یعنی بعد از رفع عامل تهدید این فرد بایست تصمیم بگیرد معامله را تایید میکند یا رد میکند.
مشکل روانی اگر به جنون برسد باعث بطلان عقد هست.

احمد علوی رنجبری نشقی

احمد علوی رنجبری نشقی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲ نظر)

عرض ادب ، علی القاعده چنین ادعایی بدون رسیدگی کیفری و حصول نتیجه قطعی دادگاه قابل ابراز نیست. به نظر من اگر ادعای جنون دارید که افراد خانواده می بایست تقاضای صدور حکم محجوریت شما را از دادگاه بخواهند و اگر ادعای اکراه و اجبار دارید شکایت کیفری نمایید تا دادسرا تحقیقات لازم را انجام دهد.

حدیث محمودی

حدیث محمودی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۱ نظر)

فید شدن این عبارات یعنی (صحت عقل و اختیار کامل و بدون اکراه و اجبار
در قرارداد) مانع اثبات خلاف آن در دادگاه نمی باشد
اگر ثابت شود شخص هنگام انعقاد قرارداد فاقد عقل و اهلیت بوده معامله می‌تواند باطل باشد و اگر با تهدید و اکراه مؤثر قرارداد را منعقد یا وجه را پرداخت کرده باشد معامله اصولا غیرنافذ می‌باشد

وحید عاکفی قاضیانی

وحید عاکفی قاضیانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳۷ نظر)

صرف ذکر این عبارات در قرارداد مانع از استناد به اکراه یا فقدان اهلیت نمی باشد

ابراهیم باقریان خوزانی

ابراهیم باقریان خوزانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۵ نظر)

صرف درج این عبارت در قرارداد، مانع از ادعای خلاف واقع نمی‌شود و اصل صحت قرارداد را به‌طور مطلق تضمین نمی‌کند.
اگر شخص هنگام انعقاد قرارداد فاقد عقل و اهلیت بوده باشد، موضوع می‌تواند به بطلان معامله منتهی شود؛ زیرا اهلیت از شرایط اساسی صحت معامله است

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۵۸ نظر)

صرف درج عبارت «صحت عقل و اختیار» مانع اثبات خلاف آن نیست. چنانچه ثابت شود شخص هنگام انعقاد قرارداد فاقد قصد و اراده معتبر بوده، حسب مورد معامله باطل است و در صورت اثبات اکراه مؤثر، معامله غیرنافذ خواهد بود؛ مستندا به مواد ۱۹۹ و ۲۰۳ قانون مدنی. البته صرف ادعا کافی نیست و اثبات آن نیازمند ادله معتبر، از جمله نظریه پزشکی قانونی و سایر قرائن است.

فاطمه زهرا رحیمی

فاطمه زهرا رحیمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۷ نظر)

صرف ادعای بیماری روانی کافی نیست.
عبارت «با صحت عقل و اختیار کامل» مانع اثبات خلاف آن نیست.
اگر فقدان قصد و اراده یا اکراه و اجبار در زمان قرارداد ثابت شود، حسب مورد قرارداد باطل یا غیرنافذ خواهد بود.

مجتبی نصیری نیا

مجتبی نصیری نیا

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۷ نظر)

عدم اهلیت منجر به بطلان می شود و اکراه نیز باعث عدم نفوذ معامله می گردد لذا باید اکراه و مشکل روانی اثبات شود

امیر باقری

امیر باقری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۴ نظر)

سلام
ذکر این عبارات در قرارداد، هیچ اثری در آنچه که واقعا رخ داده ندارد؛ و در صورت اثبات ¹فقدان اهلیت ²یا اکراه، حسب مورد، عقد غیرنافذ یا باطل خواهد بود.

● اگر فرد، مجنون یا صغیر غیرممیز باشد: عقد باطله و وجوه پرداختی قابل استرداد است.
● اگر صغیر ممیز یا سفیه باشد: عقد غیرنافذ است و‌ توسط نماینده وی، قابل ¹تنفیذ ²یا رد است؛ و در صورت رد، وجوه پرداختی، قابل استرداد است.

فاطمه شکیبایی

فاطمه شکیبایی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲ نظر)

در یک دعوای واقعی، به‌خصوص اگر مبلغ قرارداد قابل توجه باشد، تاریخ شروع بیماری، پرونده پزشکی، زمان دقیق قرارداد، نحوه امضا، وضعیت طرفین در روز قرارداد، شاهدان، پیام‌ها و نحوه انتقال وجه می‌تواند تعیین‌کننده باشد.
صرف ادعای بیماری یا اکراه کافی نیست؛ وضعیت شخص در زمان انعقاد قرارداد و دلایل اثباتی آن اهمیت اساسی دارد.
شخص عاقل و دارای اهلیت بوده ولی با تهدید مؤثر قرارداد را امضا کرده ، اصل قرارداد غیرنافذ است و رضایت بعدی او می‌تواند آن را نافذ کند.

زهرا نرمستانی

زهرا نرمستانی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

باسلام و احترام
صرف عبارت اینکه طرفین در کمال صحت و عقل و با آگاهی و اختیار کامل و بدون هیچ اکراه اجبار یا اضطراری معامله کردند باعث نمیشه خلافش ثابت نشه
اگر تحت اجبار معامله کرده باشه قصدش زائل میشه و معامله از اول باطل است ولی اگر تحت اکراه معامله کرده باشه معامله غیرنافذ است و تنفیذ بعدی معامله را صحیح می کند برای اثبات ادعا شواهد و قرائن و نظریات پزشک قانونی لازم است

عادل حدادیان

عادل حدادیان

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

باسام چنانچه ثبتشده در هنگام تنظیم قرارداد مشکل روانی داشته است معامله باطل است اما چنانچه اکراه داشته است معامله غیر نافذ است و مجددا باید آن را تایید کند

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید