آیا قاضی می‌تواند خسارت تاخیر در تادیه را اشتباه بگیرد؟

پرسیده شده ۴ ماه پیش۲۲ پاسخ ثبت شده

یکی از دوستان من طی قراردادی با یک شرکت، اتوبوسی را خریده که پس از انجام تعهد چندساله، مالک ۴ دانگ آن می‌شد. اما با شکایت شرکت، مجبور به پرداخت قیمت بروز اتوبوس شد. قیمت اتوبوس در سال ۹۸ مبلغ ۱۰۰ میلیون تومان بوده و در سال ۱۴۰۳ به ۱ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان افزایش یافته است. آیا برای این بدهی، خسارت تاخیر در تادیه باید پرداخت شود؟ آیا ممکن است قاضی اشتباه کرده باشد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

اگر بدهی بر مبنای قیمت روز مال محاسبه و پرداخت شود، اصولاً خسارت تاخیر تادیهٔ جداگانه نباید به آن تعلق بگیرد. با این حال، احتمال اشتباه در رأی قاضی وجود دارد و در مهلت قانونی امکان تجدیدنظرخواهی هست.

این یک قاعدهٔ کلی است، اما شرایط دقیق به شروط مندرج در قرارداد و متنِ رأی صادره توسط دادگاه بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

عدم تعلق خسارت تاخیر در کنار قیمت روز

وقتی بدهی بر اساس قیمتِ روزِ اتوبوس محاسبه و به‌روزرسانی می‌شود، ارزش مال جبران شده و مطالبهٔ خسارت تاخیر تادیهٔ مازاد معمولاً مبنای قانونی ندارد. خسارت تاخیر تادیه اصولاً ویژهٔ دیون نقدی مشخص است، مگر آنکه پس از قطعیت حکم دین پرداخت نشود یا شروط خاصی در قرارداد آمده باشد. در صورت بروز اشتباه در دادنامه، امکان تجدیدنظرخواهی وجود دارد.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۲ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
محمدمهدی قنبری

محمدمهدی قنبری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۳۲ نظر)

سلام
اگر دادگاه قیمت اتوبوس را به نرخ روز (۱۴۰۳) محاسبه کرده باشد، معمولا دیگر خسارت تاخیر تادیه جداگانه نباید تعلق بگیرد.
چون افزایش قیمت از ۱۰۰ میلیون به ۱ میلیارد و ۱۰۰ میلیون خودش در عمل جبران کاهش ارزش پول است.
خسارت تاخیر تادیه طبق ماده ۵۲۲ قانون آیین دادرسی مدنی اصولا مربوط به «وجه رایج» است؛ یعنی وقتی بدهی، پول نقد مشخص باشد.
در پرونده‌ای که موضوع آن قیمت روز یک مال است، معمولا خسارت تاخیر تادیه به شکل جداگانه قابل مطالبه نیست، مگر اینکه در قرارداد یا رای، مبنای خاصی آمده باشد.
بله، ممکن است قاضی اشتباه کرده باشد؛ مخصوصا اگر:
در قرارداد اصلا شرط «پرداخت قیمت روز» وجود نداشته باشد،
یا دادگاه علاوه بر قیمت روز، دوباره خسارت تاخیر تادیه هم حساب کرده باشد،
یا تفسیر قرارداد و تعهدات طرفین درست انجام نشده باشد.
در نتیجه اگر بدهی بر اساس قیمت روز اتوبوس تعیین شده، معمولا خسارت تاخیر تادیه نباید جداگانه اضافه شود. اما اینکه رای دادگاه درست بوده یا نه، کاملا به متن قرارداد و مفاد رای بستگی دارد.

بهنام رفیعی ساران

بهنام رفیعی سارانهویت این وکیل به‌صورت دستی توسط کارشناسان بنیاد وکلا احراز شده است.

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۴۸۰ نظر)

سلام

اظهارنظردر این خصوص منوط به بررسی مدارک و اخذ توضیح است

آسیه فتاحی امیردهی

آسیه فتاحی امیردهی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲٬۸۲۹ نظر)

با سلام موضوع نیازمند بررسی مدارک است

سعید قیطانی

سعید قیطانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۴۱ نظر)

درود
موضوع نیازمند بررسی مدارک است

نمایش ۱۸ پاسخ دیگر وکلا
ویدا سماوات

ویدا سماوات

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۷۵ نظر)

سلام موضوع نیازمند بررسی مدارک استــــ

مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳۹ نظر)

باسلام
پاسخ به سوال شما مستلزم بررسی قرارداد و مستندات میباشد.

حسین مظاهری تهرانی

حسین مظاهری تهرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۴۸۳ نظر)

با سلام
مستندات و دادنامه صادره بایستی بررسی شود.

علی فتحی

علی فتحی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۴ نظر)

سلام وقت بخیر
پرونده نیاز به مطالعه دارد

سارا تک روستا

سارا تک روستا

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۸ نظر)

سلام کاربر گرامی پرونده نیاز به مطالعه دارد

امید یوسفی

امید یوسفی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۷ نظر)

سلام‌
در صورت‌مطالبه و درخواست خسارت تاخیر از تاریخ‌مطالبه بله بایست‌خسارت پرداخت شود . در صورت اشتباه قاضی امکان تحدیدنظرخواهی وجود دارد و انسان ممکن الخطااست

احمد جوکاری

احمد جوکاری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۳۷ نظر)

باسلام
با توجه به اینکه مبلغ بدهی از ۱۰۰ میلیون تومان به ۱ میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان افزایش یافته، عدالت معاوضی رعایت شده و فروشنده به ارزش واقعی مال خود رسیده است. لذا طبق اصول حقوقی، مطالبه خسارت تاخیر تادیه مازاد بر این قیمت روز، مبنای قانونی ندارد.

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۶۲ نظر)

سلام و احترام؛
باید پرونده شما مطالعه و بررسی گردد.

هانی ایمانی

هانی ایمانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۳۸ نظر)

عرض سلام
اگر قیمت بروز محاسبه شود دیگر حق مطالبه تاخیر تادیه نیست. مگر بعد از قطعیت حکم، خوانده دین خود را پرداخت نکند که در اینصورت از تاریخ قطعیت تاخیر تادیه قابل مطالبه است.

زینب شارعی

زینب شارعی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

اگر دادگاه قیمت روز اتوبوس را مبنای محکومیت قرار داده باشد، اصولا دیگر خسارت تاخیر تادیه نسبت به همان مبلغ قابل جمع نیست، مگر اینکه حکم دادگاه صراحتا آن را نیز مقرر کرده باشد. برای تشخیص صحت رای، باید متن دادنامه و مبنای محکومیت بررسی شود؛ صرف اختلاف قیمت، به‌تنهایی نشان‌دهنده اشتباه قاضی نیست.

شادی علی پور

شادی علی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳ نظر)

سلام، احتمالا رای صادره بر مبنای قرارداد بوده و چنین امری در قرارداد پیش بینی شده است...

حامد صادقیان مهر

حامد صادقیان مهر

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۵۲ نظر)

با سلام

با فرض سوال ، خیر ، خسارات در قیمت به روز مسترر است و حق جدایی نیست که قاضی یا شرکت به آن استمساک نمایند .

متن قرارداد مهم است و باید بررسی شود .

نفیسه اصولی صفار

نفیسه اصولی صفار

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۸ نظر)

سلام اگر دادگاه اصل بدهی را به قیمت روز اتوبوس تعیین کرده باشد و مبلغ محکومیت بر مبنای ارزش روز محاسبه شده باشد اصولا خسارت تاخیر تادیه جداگانه به آن تعلق نمیگیرد چون خودش جبران کاهش ارزش پول است.

مهرداد تقی پور

مهرداد تقی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

قیمت به روز پرداخت شده است

امیر فراستی

امیر فراستی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

سلام پیرو سوال شما، اگر محکومیت به پرداخت «قیمت روز اتوبوس» بوده، اصل محکوم‌به از ابتدا دین پولی معین نبوده؛ بنابراین خسارت تاخیر تادیه ماده ۵۲۲ اصولا از سال ۱۳۹۸ به آن تعلق نمی‌گیرد، چون این خسارت مخصوص دیون وجه رایج است.

اکبر کولیوند

اکبر کولیوند

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۷ نظر)

باسلام،اگر مبلغ بدهی به قیمت روز محاسبه و پرداخت شود، اصولا خسارت تاخیر تادیه دیگری قابل مطالبه نیست؛ مگر پس از قطعیت حکم، خوانده از پرداخت دین خودداری کند که در این صورت حسب شرایط، خسارت تاخیر تادیه از تاریخ قطعیت حکم قابل مطالبه است.

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

پرداخت خسارت تاخیر تادیه در این مورد که قیمت بروز اتوبوس به عنوان ضرر و زیان لحاظ شده، الزامی نیست. اشتباه قاضی امکانپذیر است؛ در صورت مغایرت رای با قانون، قابل اعتراض در دادگاه تجدیدنظر است.

الهام اسحاقیان درچه

الهام اسحاقیان درچه

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

درود پرداخت خسارت تاخیر تادیه در این مورد که قیمت بروز اتوبوس به عنوان ضرر و زیان لحاظ شده، الزامی نمیباشد اشتباه قاضی امکانپذیر است ومیتواند اشتباه شده باشد ؛ در صورت مغایرت رای با قانون، قابل اعتراض در دادگاه تجدیدنظر استان است

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید