آیا خواهر و مادر می‌توانند بابت توهینی که در غیاب آن‌ها شده شکایت کنند؟

پرسیده شده ۱ ماه پیش۳۴ پاسخ ثبت شده

در یک گفتگوی تلفنی، فرد مقابل به شاکی گفته است: «خفه شو، عوضی» و الفاظ رکیکی نیز در مورد خواهر و مادر او به‌کار برده است. آیا خواهر و مادر این شخص می‌توانند بابت این توهین به‌طور مستقل از گوینده شکایت کنند؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

میان وکلا درباره حق شکایت مستقل مادر و خواهر اختلاف‌نظر وجود دارد؛ برخی معتقدند چون مخاطب مستقیم نبوده‌اند فقط خودِ شنونده حق شکایت دارد، اما برخی دیگر پذیرش شکایت را منوط به الفاظ دقیق به‌کاررفته و احتمال وقوع عناوینی چون قذف یا نسبت دادن مستقیم می‌دانند.

امکان شکایت خواهر و مادر به ماهیت دقیق کلماتی که پشت تلفن گفته شده و نوع انتساب آن‌ها بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

امکان شکایت مستقل مادر و خواهر بابت توهین غیابی

درباره امکان شکایت مادر و خواهر در توهین تلفنی دیدگاه‌های متفاوتی مطرح است. گروهی از وکلا بر این باورند که چون توهین مستقیم به خود شما بیان شده، تنها خودتان بزه‌دیده محسوب می‌شوید و بستگان حق شکایت مستقل ندارند. با این حال، اگر در مکالمه الفاظی به کار رفته باشد که متضمن نسبت دادن صریح موارد ناموسی (مانند قذف) به مادر یا خواهر باشد، آن‌ها می‌توانند مستقلاً طرح شکایت کنند. در نهایت، اثبات این موضوع در دادگاه نیازمند ارائه دلایل کافی از جمله شهادت شهود یا بررسی دقیق عباراتِ ردوبدل‌شده است.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۳۴ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
علیرضا باقری

علیرضا باقری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۱ نظر)

باید بین توهین به خود شاکی و الفاظی که درباره مادر و خواهر او گفته شده تفکیک کرد.

اگر شخص در یک گفت‌وگوی تلفنی، مثلا به مخاطب بگوید «خفه شو، عوضی» و در ادامه درباره مادر یا خواهر او الفاظ رکیک به کار ببرد، اصل بر این است که بزه‌دیده جرم توهین، شخصی است که توهین متوجه او شده است. ماده ۶۰۸ قانون مجازات اسلامی نیز توهین و استعمال الفاظ رکیک نسبت به افراد را جرم دانسته است.

بنابراین اگر الفاظ رکیک صرفا درباره مادر و خواهر گفته شده ولی مادر و خواهر در جریان مکالمه حضور نداشته‌اند و توهین نیز متوجه شخص دیگری بوده است، نمی‌توان صرفا به این دلیل که درباره آنها صحبت شده، گفت که حتما خودشان بزه‌دیده محسوب می‌شوند و می‌توانند مستقلا شکایت توهین مطرح کنند. باید از متن و نحوه بیان مشخص شود که آیا واقعا قصد و رفتار مرتکب متوجه هتک حرمت آنها بوده یا صرفا از الفاظ مربوط به بستگان مخاطب برای توهین به خود مخاطب استفاده کرده است.

البته اگر از محتویات مکالمه مشخص باشد که توهین مستقیما متوجه مادر یا خواهر بوده، حتی اگر در لحظه حضور نداشته باشند، موضوع قابل بررسی است؛ چرا که حضور فیزیکی بزه‌دیده شرط تحقق توهین نیست و مهم این است که رفتار توهین‌آمیز متوجه شخص معین باشد. در توهین تلفنی نیز اصولا رسیدن و استماع الفاظ توهین‌آمیز توسط مخاطب در تحقق جرم اهمیت دارد.

سید محمد جواد حسینی حقیقت

سید محمد جواد حسینی حقیقت

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

سلام درصورت وجو دلایلی که مورد قبول دادگاه واقع شود امکان طرح شکایت وجود دارد مثلا دونفر که شاهد این مکالمه بوده اند شهادت دهند.

جاوید محمدی

جاوید محمدی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۱ نظر)

با سلام کاربر گرامی بله می‌توانند اقدام به طرح شکایت توهین به اشخاص عادی نمایند

ابراهیم باقریان خوزانی

ابراهیم باقریان خوزانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۵ نظر)

بله مشروط بر اینکه بتوانند با دلایل کافی جرم را اثبات نمایند

نمایش ۳۰ پاسخ دیگر وکلا
مهدی صفری

مهدی صفری

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۵ نظر)

باسلام
اگر الفاظ متضمن «قذف» (نسبت دادن زنا یا لواط) باشد: مادر و خواهر می‌توانندبه‌طور مستقل و اصالتا شکایت کیفری قذف مطرح کنند.

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

خواهر و مادر شخص نمی‌توانند به‌طور مستقل از گوینده شکایت کنند، زیرا توهین مستقیم به آنها صورت نگرفته است.
بر اساس ماده ۶۹۷ قانون مجازات اسلامی، برای تحقق جرم توهین، باید فحاشی به شخص خاصی نسبت داده شود و در اینجا مخاطب توهین، شاکی اصلی است.
تنها فردی که مخاطب توهین بوده (شاکی اصلی)، حق شکایت دارد و می‌تواند از گوینده به اتهام توهین شکایت کند.
با این حال، اگر توهین به نحوی باشد که به نسب یا خانواده شخص اشاره داشته باشد، ممکن است دادگاه آن را توهین به شاکی اصلی تلقی کند.

هومن زمانی

هومن زمانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۰ نظر)

نه تنها خواهر و مادر، بلکه کسی که حرفهای رکیک موجب تعذی وی شده نیز میتواند شکایت کند توصیه میشود از آنجا که ممکن است کلام توهینکننده جنبه ی قضف داشته باشد در پیگیری پرونده از وکیل کمک گرفته شود

حسن اکبرتبار کامی

حسن اکبرتبار کامی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۱ نظر)

طرح شکایت فی‌نفسه مانعی ندارد لیکن عنوان مجرمانه دقیق، به عین الفاظ و نحوه بیان آنها بستگی دارد و ممکن است حسب مورد توهین، قذف یا افترا تلقی شود. بنابراین برای تعیین اینکه مادر و خواهر شخص نیز مستقلا حق شکایت دارند یا خیر، بررسی متن دقیق مکالمه و مستندات آن ضروری است ....

مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
اصولا خیر. در جرم توهین، شخصی که الفاظ توهین‌آمیز مستقیما متوجه او شده، شاکی محسوب می‌شود. بنابراین اگر توهین درباره مادر یا خواهر فرد باشد ولی مخاطب مستقیم تماس شخص دیگری بوده باشد، صرف ذکر الفاظ توهین‌آمیز درباره آنها معمولا برای ایجاد حق شکایت مستقل کافی نیست.
البته اگر عبارات به‌گونه‌ای باشد که مستقیما و با قصد اهانت متوجه خود مادر یا خواهر شده باشد، موضوع متفاوت است و می‌توانند شخصا شکایت کنند.

حمیدرضا مجتهدی فر

حمیدرضا مجتهدی فر

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

سلام، فقط شخصی که توهین مستقیم به او شده، حق شکایت دارد؛ خواهر و مادر نمی‌توانند مستقل شکایت کنند، مگر اینکه توهین مصداق قذف (نسبت زنا یا... ) باشد که در این صورت خود آن‌ها شاکی هستند و اگر استشهادیه هم داشته باشند که خیلی کمک می‌کند. موفق باشید

حدیث محمودی

حدیث محمودی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳۱ نظر)

سلام بهتره است خودتون شاکی بشین و شکوائیه علیه ایشون مطرح نمایید

محسن پورعلی

محسن پورعلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۳۶ نظر)

توهین باید مستقیم باشد که در فرض پرسش این طور نیست و امکان شکایت وجود ندارد

معصومه جاهد

معصومه جاهد

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

در صورتی که با صراحت مادر را خطاب و قذف کند دارای مجازات حد میباشد، و اگر نسبت ناروا اثبات شود دلرای مجازات توهین میباشد.

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

خیر، چون توهین متوجه خود شاکی بوده، نه خواهر و مادرش، و برای شکایت مستقل نیاز به "نسبت دادن صریح" به آنان است.

مهرداد رحیمی

مهرداد رحیمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۵ نظر)

خیر، اصل بر این است که فقط شخصی که مستقیما مورد توهین قرار گرفته، می‌تواند بابت توهین شکایت کند. ماده ۶۰۸ نیز توهین به «افراد» را جرم دانسته است.
اگر فحاشی فقط درباره مادر و خواهر بوده ولی آنها مخاطب مستقیم یا مورد توهین مشخص نبوده‌اند، معمولا خودشان شاکی مستقل محسوب نمی‌شوند. اگر الفاظ رکیک مستقیما متوجه مادر یا خواهر شده باشد، هرکدام می‌توانند شخصا شکایت کنند، حتی اگر هنگام وقوع توهین حضور نداشته باشند. کسی که تلفنی مخاطب «خفه شو، عوضی» بوده نیز می‌تواند بابت همان بخش شکایت کند.

سارا علیپور

سارا علیپور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۱۴۷ نظر)

سلام وقت بخیر
بله امکان طرح دوا از جانب مادر و خواهر وجود دارد لیکن موفقیت ایشان در پرونده بستگی به توهین صورت گرفته دارد

علی فتحی

علی فتحی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۴ نظر)

سلام کاربر گرامی بله امکان شکایت وجود دارد

امیر فراستی

امیر فراستی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۲ نظر)

سلام پیرو سوال شما، اصل بر این است که خیر؛ اگر گوینده در یک مکالمه، به شاکی توهین کرده و در ضمن آن درباره مادر یا خواهر او الفاظ رکیک به کار برده باشد، مادر و خواهر صرفا به دلیل اینکه نام یا نسبت آنان در فحاشی آمده، لزوما شاکی مستقل محسوب نمی‌شوند. معیار این است که توهین یا انتساب مشخصا متوجه خود آنان بوده باشد؛ در این صورت شخص مورد توهین می‌تواند مستقلا شکایت کند. اگر عبارت‌ها متضمن نسبت صریح زنا یا لواط به مادر یا خواهر باشند، موضوع می‌تواند از توهین به قذف تبدیل شود و حق شکایت با شخصی است که قذف به او نسبت داده شده است. مواد ۲۴۵ و ۲۵۲ قانون مجازات اسلامی در این خصوص قابل توجه‌اند. همچنین توهین عادی طبق ماده ۶۰۸، در صورت تحقق شرایط، جرم است.

زهرا بانی رشید

زهرا بانی رشید

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۹ نظر)

بااحترام خیر اگر توهین‌ها صرفا در یک گفتگوی خصوصی خطاب به شاکی و درباره خواهر و مادر او بیان شده باشد، خواهر و مادر صرفا به دلیل ذکر نام یا توهین به آنان معمولا بزه‌دیده مستقیم محسوب نمی‌شوند و حق شکایت مستقل بابت همان توهین را ندارند ملاک این است که الفاظ توهین‌آمیز واقعا متوجه خود آنان بوده و به نحوی به ایشان منتسب یا خطاب شده باشد در غیر این صورت شخصی که مخاطب مستقیم توهین بوده می‌تواند شکایت کند

سجاد ابراهیمی

سجاد ابراهیمی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

خیر، اصل بر این است که فقط شخصی که مستقیما مورد توهین قرار گرفته، حق شکایت بابت توهین دارد. بنابراین اگر الفاظ رکیک درباره مادر و خواهر شاکی بیان شده ولی خطاب و توهین مستقیم به خود آنها نبوده، صرفا به دلیل اینکه نام یا نسبت خانوادگی‌شان ذکر شده، معمولا حق شکایت مستقل بابت ماده ۶۰۸ ندارند. 

اما اگر الفاظ به‌گونه‌ای باشد که صریحا به مادر یا خواهر نسبت زنا یا لواط داده شود، موضوع می‌تواند مشمول مقررات قذف قرار گیرد و وضعیت متفاوت خواهد بود. ماده ۲۵۲ قانون مجازات اسلامی این حالت را صراحتا پیش‌بینی کرده است. 

بنابراین در فرض «فحش به مادر و خواهر در جریان توهین به مخاطب»، شاکی اصلی همان مخاطب است؛ مگر اینکه محتوای دقیق الفاظ، جرم مستقلی علیه خود مادر یا خواهر ایجاد کرده باشد.

سعید بزرگی کازرونی

سعید بزرگی کازرونی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۴۷ نظر)

با سلام
بله خواهر و مادر این شخص می‌تونن به طور مستقل شکایت کنند توهین به اشخاص جرم جداگانه‌ایه و هر کدوم از اون‌ها که بهشون توهین شده قربانی این جرم محسوب می‌شن و حق دارن شکایت کنند. حتی اگر مخاطب اصلی تماس تلفنی شخص شاکی بوده چون الفاظ رکیک درباره اون‌ها به کار رفته می‌توانند پیگیری قانونی داشته باشند.

زهرا رفیعی

زهرا رفیعی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۲ نظر)

اصل توهین نسبت به یک شخص، حق شکایت را برای همان شخص مورد توهین ایجاد می‌کند؛ بنابراین اگر الفاظ توهین‌آمیز مستقیما خطاب به شاکی بوده، خود او می‌تواند شکایت کند.
اما مادر یا خواهر شخص، صرف اینکه درباره آنان الفاظ رکیک گفته شده، فقط زمانی می‌توانند شخصا شاکی خصوصی باشند که خودشان موضوع توهین قرار گرفته باشند و توهین متوجه آنان باشد.
اگر گوینده صرفا در مکالمه با شخص اول درباره مادر یا خواهر او الفاظ توهین‌آمیز گفته باشد، باید محتوای دقیق مکالمه بررسی شود تا مشخص شود مخاطب و بزه‌دیده چه کسی است.
عنوان کیفری معمولا توهین است و برای اثبات آن، فایل صوتی، شهادت حاضرین، اقرار و سایر قرائن اهمیت دارد.
در مکالمه تلفنی، اصالت فایل و نحوه تحصیل آن نیز باید قابل دفاع باشد.
شکایت از طریق دفتر خدمات الکترونیک قضایی ثبت می‌شود.
بهتر است فایل اصلی، مشخصات تماس و سایر قرائن مربوط به زمان و شماره تماس حفظ شود و فایل را دستکاری نکنید.
در پرونده‌های توهین، عبارت دقیق و مخاطب آن اهمیت زیادی دارد و نمی‌توان صرفا با عنوان «فحاشی» درباره نتیجه حکم نظر قطعی داد.

شادی علی پور

شادی علی پور

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳ نظر)

خیر، اصولا فقط شخصی که مستقیما مورد توهین قرار گرفته می‌تواند بابت توهین شکایت کند. بنابراین اگر الفاظ متوجه شاکی بوده، مادر و خواهر او صرفا به دلیل اینکه درباره آنها الفاظ رکیک گفته شده، معمولا شاکی مستقل محسوب نمی‌شوند.

اما اگر الفاظ مشخصا متوجه مادر یا خواهر بوده باشد، هرکدام می‌توانند شخصا بابت توهین به خودشان شکایت کنند؛ و اگر عبارت حاوی نسبت زنا باشد، موضوع می‌تواند «قذف» و تابع مقررات خاص آن باشد.

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۵۸ نظر)

چنانچه در جریان مکالمه تلفنی، مخاطب مستقیما به شما توهین کرده و الفاظ رکیک نسبت به مادر و خواهرتان را نیز صرفا با هدف تحقیر و هتک حرمت شما به کار برده، اصل بر این است که مادر و خواهرتان به‌طور مستقل، بزه‌دیده جرم توهین محسوب نمی‌شوند؛ زیرا تحقق بزه توهین مستلزم آن است که رفتار یا الفاظ موهن، عرفا و به‌طور مشخص متوجه شخص معینی باشد.

درصورتی که عبارات مذکور در واقع وسیله‌ای برای اهانت به شخص شما بوده، حق طرح شکایت کیفری بابت توهین اصولا برای شما ایجاد می‌شود و صرف ذکر نام یا نسبت خانوادگی مادر و خواهرتان، به‌تنهایی برای ایجاد حق شکایت مستقل برای آنان کفایت نمی‌کند.

چنانچه از مفاد و نحوه بیان عبارات احراز شود که توهین مستقیما متوجه مادر یا خواهرتان بوده، هر یک از آنان می‌توانند مستقلا به عنوان بزه‌دیده، شکایت کیفری مطرح کنند. همچنین اگر الفاظ به‌کاررفته متضمن نسبت صریح زنا یا لواط باشد، موضوع ممکن است از شمول عنوان توهین خارج شده و حسب مورد، عنوان کیفری «قذف» پیدا کند که احکام و شرایط خاص خود را دارد.

میثم امیرزاده

میثم امیرزاده

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۵ نظر)

سلام بله قابل شکایت است مهم اثبات موضوع است

محمدباقر سلیمانگلی

محمدباقر سلیمانگلی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۴۹ نظر)

با سلام بله میتوانید شکایت تو هین مطرح نمایید

مجتبی فرزانه

مجتبی فرزانه

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۱۴ نظر)

با سلام.
هر شخصی که به او توهین شده است حتی اگر غائب باشید می تواند از گوینده در صورت توان اثبات، شکایت نماید.

میلاد مرادی

میلاد مرادی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

با سلام …. توهین به بستگان، لزوما توهین به خود آنان نیست؛ برای شکایت مستقل، باید توهین مستقیما متوجه خود مادر یا خواهر و قابل انتساب به آنان باشد

علی قاسمی

علی قاسمی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

چنانچه توهین ها مستقیما به مادر و خواهر بوده است مستقلا میتوانند شکایت توهین مطرح کنند و اگر توهین ها نسبت زنا دادن بوده است میتوانند شکایت قذف مطرح کنند اما اگر مستقیما به خواهر و مادر نبوده و خطاب به شما بوده است صرفا شما میتوانید شکایت کنید

مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳۹ نظر)

باسلام
اینکه توهین در گفت‌وگوی خصوصی تلفنی رخ داده، مانع شکایت نیست. مسئله اصلی در چنین پرونده‌ای معمولا اثبات محتوای مکالمه و انتساب آن به متهم است. اگر ضبط مکالمه، اقرار، پیام‌های بعدی، شهادت یا سایر قرائن وجود داشته باشد، می‌تواند برای اثبات موضوع مورد بررسی قرار گیرد.همچنین توهین عادی موضوع ماده ۶۰۸ در حال حاضر جزای نقدی درجه شش دارد. پس اگر الفاظ مشخصا متوجه مادر و خواهر بوده‌اند، هر دو می‌توانند جداگانه شکایت کنند؛ اما اگر الفاظ فقط خطاب به شاکی بوده و نام مادر و خواهر صرفا در قالب ناسزای متوجه او آمده باشد، اصولا حق شکایت مستقل برای آنان ایجاد نمی‌شود

سارا جوربنیان

سارا جوربنیان

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۳ نظر)

با سلام
باید عین اظهارات شخص مورد بررسی قرار گیرد. اگر الفاظ منتسب به شخص مادر یا خواهر بوده اند یا به آنها نسبت زنا یا لواط داده باشد، امکان شکایت مستقل ایشان تحت عنوان توهین و یا قذف وجود دارد.

الیکا فخرایی لطف آبادی

الیکا فخرایی لطف آبادی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۶ نظر)

سلام
بله، خواهر و مادر شاکی به‌عنوان اشخاصی که مورد توهین مستقیم قرار گرفته‌اند، می‌توانند به‌طور مستقل شکایت خود را مطرح کنند.
در صورتی که الفاظ رکیک مستقیما شخصیت یا حیثیت آن‌ها را هدف قرار داده باشد، آن‌ها نیز به‌عنوان زیان‌دیده در جریان رسیدگی قرار می‌گیرند.
ثبت شکایت توسط آن‌ها می‌تواند منجر به اضافه شدن اتهام توهین به اشخاص ثالث در پرونده اصلی شود.

سمانه پیرانی

سمانه پیرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۱ نظر)

بله مادر و خواهر میتوانند به عنوان بزه دیده به صورت مستقل بابت توهین شکایت کنند اما اثبات این موضوع در دادگاه نیاز به ارائه دلیل مانند شهادت دریافت کننده تماس یا صدای ضبط شده دارد

علیرضا زرینه پور

علیرضا زرینه پور

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۲۱ نظر)

بادرود
صرفا اگر قذف باشد بله در غیر این وصورت باید شما شکایت مطرح نمایید

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید