سلام
با توجه به اطلاعاتی که ارائه دادید، در ادامه به تحلیل وضعیت حقوقی شما و پاسخ به پرسش های تان می‌پردازیم.
به طور خلاصه، استدلال بازماندگان جوشکار متوفی صحیح به نظر نمی‌رسد. مسئولیت اصلی بیمه کردن فردی که به صورت پیمانکاری و صنفی فعالیت می‌کند، با خود اوست و نه کارفرما (صاحبکار) . همچنین، موضوع داشتن یا نداشتن مجوز بازسازی، تاثیری در تعیین مسئول اصلی بیمه تامین اجتماعی ندارد.
در ادامه این موارد به تفصیل شرح داده می‌شوند.
تفکیک رابطه کارگری از پیمانکاری
نقطه کلیدی در پرونده شما، تشخیص بازرس اداره کار است که رابطه میان شما و جوشکار متوفی را «کارگری-کارفرمایی» ندانسته و او را «فردی صنفی» تشخیص داده است. این تشخیص اساس مسئولیتها را تغییر میدهد:
رابطه کارگری-کارفرمایی: در این حالت، کارگر تحت امر و نظارت کارفرما کار می‌کند و کارفرما موظف است طبق ماده ۱۴۸ قانون کار، کارگر خود را بیمه تامین اجتماعی کند. اگر کارفرما این کار را انجام ندهد و حادث‌های رخ دهد، مسئولیت جبران خسارت بر عهده او خواهد بود.
رابطه پیمانکاری: در این نوع رابطه، پیمانکار (جوشکار) فردی مستقل است که انجام یک پروژه مشخص را با قیمت معین و در زمان مشخص بر عهده می‌گیرد. در این حالت، پیمانکار کارفرما محسوب نمی‌شود و شما نیز کارفرمای او به معنای قانون کار نیستید. مسئولیت اصلی پرداخت حق بیمه با خود پیمانکار است.
از آنجایی که بازرس اداره کار رابطه شما را از نوع پیمانکاری تشخیص داده، تکلیفی برای بیمه کردن مستقیم او توسط شما وجود نداشته است.
مسئولیت بیمه در قراردادهای پیمانکاری
بر اساس ماده ۳۸ قانون تامین اجتماعی، در قراردادهای پیمانکاری، مسئولیت اصلی بیمه کردن کارکنان پروژه بر عهده پیمانکار است. وظیفه شما به عنوان واگذارنده کار (کارفرما در قرارداد پیمانکاری) این بوده که پیمانکار را موظف به بیمه کردن خود و کارگرانش کنید و برای تضمین این موضوع، ۵٪ از مبلغ کل قرارداد را تا زمان ارائه مفاصا حساب از سازمان تامین اجتماعی، نزد خود نگه دارید.
اگر پیمانکار به تنهایی و بدون استخدام کارگر دیگری کار می‌کرده، او مسئول بیمه کردن خود به عنوان صاحب حرفه و شغل آزاد بوده است.
اگر او کارگرانی را برای این پروژه به کار گرفته بود، در مقابل آن‌ها نقش کارفرما را داشت و باید آن‌ها را بیمه می‌کرد.
بنابراین، استدلال بازماندگان که مسئولیت بیمه بر عهده شما بوده، با قوانین مربوط به قراردادهای پیمانکاری همخوانی ندارد.
تاثیر مجوز بازسازی بر مسئولیت بیمه
مساله گرفتن یا نگرفتن مجوز بازسازی، یک موضوع مربوط به قوانین شهرداری است و ارتباط مستقیمی با مسئولیت بیمه تامین اجتماعی ندارد.
آیا بازسازی نیاز به مجوز داشته است؟ بسیاری از تعمیرات و بازسازی‌های جزئی، مانند تعمیر یا تعویض شیروانی و سقف، نیاز به اخذ مجوز از شهرداری ندارند. تبدیل سقف شیبدار بخش کوچکی از ویلا به سقف صاف نیز احتمالا در همین دسته قرار می‌گیرد و نیازی به مجوز نداشته است.
ارتباط مجوز با بیمه: استدلال بازماندگان که «اگر مجوز می‌گرفتید، مجبور به بیمه کردن ساختمان و در نتیجه بیمه شدن جوشکار می‌شدید» صحیح نیست. این دو موضوع کاملا مجزا هستند:
مجوز ساخت: مجوزی است که از طرف شهرداری برای اطمینان از رعایت اصول فنی و شهرسازی صادر می‌شود.
بیمه مسئولیت: بیم‌های است که شما به عنوان صاحبکار می‌توانید تهیه کنید تا خسارت‌های جانی و مالی احتمالی به اشخاص ثالث (مانند همسایگان) و کارکنان را پوشش دهد. این بیمه یک اقدام احتیاطی است و نداشتن آن، رابطه حقوقی شما با پیمانکار را تغییر نمیدهد و مسئولیت اصلی بیمه تامین اجتماعی پیمانکار را به شما منتقل نمی‌کند.
عدم دریافت مجوز (در صورتی که لازم بوده باشد) میتواند منجر به جریمه از سوی شهرداری شود، اما باعث نمی‌شود که شما مسئول بیمه تامین اجتماعی پیمانکار شناخته شوید.
