با عرض ادب و احترام
بر اساس قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران همه شهروندان حق داشتن وکیل در دادگاه ها را دارند، علاوه بر این هیچکس نباید به دلیل عدم توانایی مالی از حق داشتن وکیل محروم شود
قانونگذار دو تاسیس حقوقی به نام های وکیل تسخیری و وکالت معاضدتی پیش بینی کرده است که رایگان می باشد.
وکالت تسخیری وکالتی است که از طرف دادگاه در امور کیفری برای دفاع از متهم به وکلا ارجاع می شود.
وکالت معاضدتی وکالتی است که از طرف کانون وکلای دادگستری یا مرکز امور مشاوران حقوقی، وکلا و کارشناسان قوه قضائیه برای امور حقوقی با رعایت مقررات فصل دوم آیین نامه قانون وکالت مصوب ۱۹/۳/۱۳۱۶ به وکلا ارجاع می شود.
وکالت تسخیری و معاضدتی چه تفاوتی با هم دارند؟
وکالت تسخیری در امور کیفری و وکالت معاضدتی در امور حقوقی به کار می رود. این مهم ترین تفاوت این دو نهاد است اما تفاوت های دیگری نیز دارند.
وکالت تسخیری، وکالتی است که از متهم به عمل می آید، یعنی به شاکی در پرونده های کیفری وکیل تسخیری تعلق نمی گیرد و در صورت استطاعت مالی، شاکی نمی تواند درخواست وکیل تسخیری داشته باشد تا از حق وی دفاع کند. اما برای متهم امکان تعیین وکیل تسخیری وجود دارد. در حالی که در وکالت معاضدتی بیشتر خواهان پرونده درخواست وکیل معاضدتی می کند ولی خوانده پرونده هم می تواند این درخواست را داشته باشد. بنابراین وکیل تسخیری صرفا برای متهم انتخاب می شود.
مرجع تعیین وکیل تسخیری دادگاهی است که به پرونده رسیدگی می کند، یعنی در همان محکمه ای که متهم محاکمه می شود قاضی همان محکمه به تقاضای متهم برای وی به انتخاب خود وکیل تعیین می کند، حتی اینکه چه کسی وکیل وی شود هم جزو اختیارات قاضی دادگاه است. اما در مورد وکیل معاضدتی که بیان شد در امور حقوقی دخیل است، قضیه کاملا متفاوت است، به این معنی که افراد اگر مدعی هستند که توان اختیار وکیل را ندارند و وکیل می خواهند باید به کانون وکلا مراجعه کنند و از اداره معاضدت کانون وکلا تقاضای وکیل معاضدتی کنند. دادگاه به هیچ عنوان دخالتی در تعیین وکیل معاضدتی ندارد.
با نهایت تشکر
دکتر حشمدار