سلام وقتت بخیر
بله، شما می‌توانید در مهلت یک هفته‌ای پس از ابلاغ نظریه کارشناس رسمی دادگستری، به آن اعتراض کنید. این حق قانونی برای طرفین دعوا پیش‌بینی شده است.
در پاسخ به سوالات شما:
آیا اعتراض به نظریه کارشناسی معادل با درخواست کارشناسی جدید است که با هزینه خواهان می‌باشد؟
اعتراض به نظریه کارشناسی لزوما به معنای درخواست کارشناسی جدید با هزینه خواهان نیست، اما می‌تواند منجر به ارجاع امر به هیئت کارشناسی شود. در این صورت:
اگر به نظریه کارشناس یک نفره اعتراض شود، دادگاه می‌تواند موضوع را به هیئت کارشناسی سه نفره ارجاع دهد.
هزینه دستمزد هیئت کارشناسی (کارشناسان جدید) بر عهده شخصی است که به نظریه کارشناس اعتراض کرده است، حتی اگر متقاضی اولیه کارشناسی نبوده باشد.
بنابراین، اگر شما به عنوان خواهان به نظریه کارشناس اعتراض کنید و دادگاه اعتراض شما را بپذیرد و موضوع را به هیئت کارشناسی ارجاع دهد، پرداخت هزینه آن با شما خواهد بود.
آیا قاضی دادگاه صلح، چنانچه خودش تشخیص دهد می‌تواند درخواست کارشناسی بدهد؟
بله، قاضی دادگاه صلح نیز در خصوص نظریه کارشناسی اختیاراتی دارد:
عدم پذیرش نظریه: قاضی الزامی به تبعیت از نظر کارشناس ندارد و اگر نظر کارشناس را با اوضاع و احوال محقق و معلوم مورد کارشناسی مطابق نداند، به آن ترتیب اثر نخواهد داد. اعتبار نظریه کارشناسی برای قاضی در حد یک اماره قضایی است.
درخواست توضیح یا تکمیل نظریه: اگر قاضی نظریه کارشناس را ناقص یا مبهم تشخیص دهد، می‌تواند از کارشناس دعوت کند تا توضیحات لازم را ارائه دهد یا نظریه خود را تکمیل کند. این تکمیل می‌تواند توسط همان کارشناس اولیه یا کارشناس دیگری انجام شود. اگر موضوع برای تکمیل به همان کارشناس اولیه ارجاع شود، معمولا هزینه جداگانه‌ای دریافت نمی‌شود.
ارجاع به هیئت کارشناسی: حتی بدون اعتراض طرفین، اگر قاضی تشخیص دهد که نظریه کارشناس کافی نیست یا ایراد دارد، می‌تواند موضوع را به هیئت کارشناسی ارجاع دهد. تشخیص کفایت کارشناسی و تکرار آن (ارجاع به هیئت‌های بعدی) با دادگاه است.
صدور قرار کارشناسی اولیه: قاضی می‌تواند به تشخیص خود یا به درخواست یکی از طرفین دعوا، از ابتدا قرار ارجاع امر به کارشناس را صادر کند.
دادگاه صلح در رسیدگی به دعاوی اصولا تابع مقررات قانون آیین دادرسی مدنی است، لذا این اختیارات در مورد قاضی دادگاه صلح نیز صدق می‌کند.
به طور خلاصه، اعتراض شما حق قانونی است و می‌تواند منجر به بررسی مجدد توسط هیئت کارشناسی شود که هزینه آن با شما خواهد بود. قاضی نیز نقش فعالی در بررسی و پذیرش یا رد نظریه کارشناسی و همچنین ارجاع به کارشناسی تکمیلی یا هیئت کارشناسی دارد.
