سلام وقتت بخیر
بله، بر اساس اطلاعاتی که ارائه دادید و قوانین مربوط به اجاره، شما می‌توانید برای جبران خسارات وارده از مستاجر خود اقدام قانونی نمایید. در ادامه به تفکیک موارد و اقدامات لازم اشاره می‌شود:
مبانی قانونی برای مطالبه خسارت
شما به دلایل مختلفی می‌توانید از مستاجر خود خسارت مطالبه کنید:
۱. عدم پرداخت اجاره‌بها:
مستاجر موظف به پرداخت اجاره‌بهای توافق شده در قرارداد است. عدم پرداخت اجاره‌بها به مدت ۵ ماه، نقض آشکار قرارداد محسوب می‌شود.
دو برابر شدن اجاره‌بها: با توجه به اینکه در قرارداد ذکر شده در صورت عدم پرداخت کرایه، مبلغ آن دو برابر محاسبه خواهد شد، این شرط قراردادی معتبر است و می‌توانید بر اساس آن مابه‌التفاوت را نیز مطالبه کنید.
۲. خسارت به عین مستاجره (مغازه):
مستاجر مسئول جبران خساراتی است که به ملک وارد کرده است. شما می‌توانید هزینه‌های تعمیر و بازگرداندن مغازه به حالت اولیه را از او مطالبه کنید.
۳. عدم تحویل کلید و محاسبه روزانه خسارت:
با وجود تخلیه ملک، عدم تحویل کلید به معنای عدم تحویل کامل و قطعی ملک است و می‌تواند مشمول خسارت تاخیر در تخلیه یا تحویل باشد.
محاسبه روزانه: شرط ذکر شده در قرارداد مبنی بر "فسخ قرارداد و محاسبه روزانه" می‌تواند مبنای محاسبه خسارت برای هر روز تاخیر در تحویل کامل ملک (از جمله تحویل کلید) پس از تاریخ رسمی تخلیه یا فسخ باشد.
۴. عدم پرداخت کامل ودیعه (پول پیش):
مبلغی که مستاجر به عنوان ودیعه پرداخت نکرده است، به عنوان بدهی او به شما تلقی می‌شود و قابل مطالبه است.
اقدامات قانونی لازم
برای پیگیری حقوق خود، می‌توانید مراحل زیر را دنبال کنید:
۱. بررسی دقیق قرارداد اجاره:
مفاد قرارداد اجاره، اساس تمامی اقدامات قانونی شما خواهد بود. شروطی که در مورد فسخ، دو برابر شدن اجاره و محاسبه روزانه خسارت ذکر کرده‌اید، باید به دقت بررسی و مستند شوند.
۲. ارسال اظهارنامه رسمی:
پیش از هرگونه اقدام قضایی، توصیه می‌شود یک اظهارنامه رسمی برای مستاجر ارسال کنید. در این اظهارنامه باید موارد زیر به طور شفاف قید شود:
میزان دقیق اجاره‌بهای معوقه (با احتساب شرط دو برابر شدن).
لیست خسارات وارد شده به مغازه و برآورد هزینه تعمیرات.
درخواست تحویل فوری کلیدها.
اعلام اینکه در صورت عدم پرداخت بدهی‌ها و تحویل کلید، خسارت تاخیر به صورت روزانه (طبق قرارداد) محاسبه و مطالبه خواهد شد.
میزان بخش پرداخت نشده از ودیعه.
مهلتی برای پرداخت بدهی‌ها و جبران خسارت.
۳. جمع‌آوری مدارک و مستندات:
نسخه‌ای از قرارداد اجاره.
مدارک مربوط به عدم پرداخت اجاره‌بها (مانند پرینت حساب بانکی).
عکس و فیلم از خسارات وارد شده به مغازه و در صورت امکان، فاکتور هزینه‌های تعمیر.
صورتحساب کارتخوان مغازه که نشان‌دهنده فعالیت و درآمدزایی ملک بوده است (این مورد می‌تواند ادعای مستاجر مبنی بر عدم توانایی پرداخت به دلیل نبود درآمد را رد کند).
نسخه‌ای از اظهارنامه ارسالی و رسید ابلاغ آن.
۴. مراجعه به مراجع قضایی:
در صورتی که مستاجر پس از دریافت اظهارنامه اقدام به پرداخت بدهی‌ها و جبران خسارت نکرد، می‌توانید با در دست داشتن مدارک فوق به شورای حل اختلاف (برای مبالغ کمتر) یا دادگاه عمومی حقوقی مراجعه کرده و دادخواست مطالبه وجه (شامل اجاره‌بهای معوقه، خسارت تاخیر، خسارت به ملک و بخش پرداخت نشده ودیعه) تنظیم نمایید.
حکم تخلیه: اگرچه مستاجر ملک را تخلیه کرده اما کلید را تحویل نداده است، در صورت لزوم می‌توانید برای تحویل قطعی ملک نیز اقدام کنید. اما تمرکز اصلی شما بر وصول مطالبات خواهد بود.
۵. کسر از ودیعه:
اگر بخشی از ودیعه نزد شما باقی مانده است، می‌توانید پس از محاسبه دقیق مطالبات خود (شامل اجاره معوقه، خسارت به ملک و جریمه‌های قراردادی)، این مبالغ را از ودیعه کسر نمایید. البته چون مستاجر بخشی از ودیعه را نیز پرداخت نکرده، این موضوع نیز به عنوان طلب شما از ایشان محسوب می‌شود.
نکات مهم:
قرارداد کتبی: داشتن قرارداد کتبی که شرایط در آن به وضوح ذکر شده باشد، روند پیگیری قانونی را تسهیل می‌کند.
شهود: اگر قرارداد شما دارای امضای دو شاهد باشد، می‌تواند در تسریع روند دادرسی (به خصوص برای دستور تخلیه در صورت نیاز) مؤثر باشد.
تخلف از شروط قرارداد: عدم پرداخت اجاره‌بها و وارد کردن خسارت به ملک، از مصادیق تخلف از شروط قرارداد است و به شما حق فسخ (که در قرارداد نیز پیش‌بینی شده) و مطالبه خسارت می‌دهد.
با توجه به شروط ذکر شده در قرارداد شما، موقعیت قانونی مناسبی برای مطالبه خسارات خود دارید. توصیه می‌شود برای پیگیری دقیق‌تر و مؤثرتر، از مشاوره یک وکیل متخصص در امور ملکی بهره‌مند شوید
