سلام و وقت بخیر.
در پاسخ به سوال اصلی شما: دلیل اینکه هنوز رای صادر نشده، به احتمال زیاد تفاوت میان «وقت نظارت» و «ختم دادرسی» است. اینکه سه روز پیش وقت تعیین‌شده تمام شده، لزوما به این معنی نیست که قاضی باید در همان روز رای می‌داد، بلکه آن تاریخ صرفا زمانی بوده که پرونده باید مجددا توسط قاضی یا دفتر شعبه «بازبینی» می‌شده است.
در ادامه جزئیات قانونی و دلایل این تاخیر را دقیق‌تر توضیح می‌دهم:
۱. تفاوت «وقت نظارت» و «ختم دادرسی»
بسیاری از مراجعین تصور می‌کنند هر تاریخی که در پرونده تعیین میشود، روز صدور رای است. اما در سیستم قضایی دو نوع وقت مهم داریم:
وقت رسیدگی: جلسه‌ای که شما و طرف مقابل (خواهرتان) حضور دارید.
وقت نظارت (وقت احتیاطی): تاریخی داخلی برای قاضی و دفتر شعبه است تا پرونده را چک کنند. اگر در این تاریخ قاضی فرصت نکند پرونده را بخواند یا هنوز نقصی ببیند، می‌تواند آن را «تجدید» کند.
احتمالا تاریخی که ۳ روز پیش تمام شده، یک «وقت نظارت» بوده است. پایان این وقت به این معنی نیست که رای حتما صادر شده، بلکه یعنی نوبت بررسی مجدد پرونده رسیده است و اگر قاضی به دلیل شلوغی شعبه نرسد آن را بررسی کند، ممکن است دستور دهد وقت نظارت برای یک یا دو ماه دیگر تمدید شود.
۲. مهلت قانونی صدور رای چقدر است؟
طبق ماده ۲۹۵ قانون آیین دادرسی مدنی، قاضی تنها زمانی «مجبور» است ظرف یک هفته رای بدهد که رسما در پرونده «اعلام ختم دادرسی» کرده باشد.
اگر ختم دادرسی اعلام شده باشد: قاضی مکلف است حداکثر ظرف یک هفته (۷ روز) رای را انشا (نوشته) و اعلام کند.
اگر ختم دادرسی اعلام نشده باشد: قاضی محدودیت زمانی سفت‌وسیطی ندارد و تا زمانی که تحقیقات را کامل نداند یا فرصت نکند پرونده را نهایی کند، می‌تواند پرونده را باز نگه دارد.
نکته مهم: اینکه در جلسه آخر قاضی شفاهی گفته مدارک کامل است، لزوما به معنی ثبت رسمی «ختم دادرسی» در سیستم کامپیوتری نیست. تا وقتی دکمه ختم دادرسی در سیستم زده نشود، مهلت ۷ روزه شروع نمی‌شود.
۳. چرا قاضی رسیدگی را طول می‌دهد؟
دلایل متداولی برای این تاخیر وجود دارد که لزوما ربطی به نفوذ خواهرتان یا مشکل در مدارک شما ندارد:
تراکم پرونده‌ها: شعب حقوقی گاهی صدها پرونده باز دارند و قاضی ممکن است در نوبت نظارت (همان ۳ روز پیش) حتی فرصت نکرده باشد لای پرونده را باز کند.
استعلامات اداری: ممکن است قاضی منتظر پاسخ یک استعلام خاص یا نظر نهایی یک کارشناس باشد که شما از آن بی‌خبر هستید.
تردید قضایی: گاهی با وجود کامل بودن مدارک، قاضی برای اطمینان قلبی نیاز به بررسی بیشتر قوانین دارد.
۴. آیا ممکن است چند ماه دیگر هم طول بکشد؟
بله، متاسفانه ممکن است. اگر شعبه شلوغ باشد، قاضی می‌تواند مجددا وقت نظارت را برای ۱ یا ۲ ماه آینده تجدید کند. اما طبق قانون نظارت بر رفتار قضات، تاخیر غیرموجه و طولانی (معمولا بیش از حد متعارف) تخلف محسوب میشود.
