درود بر شما:
در پاسخ به این سؤال باید میان «شایعات و طرحهای پیشنهادی» و «قانون لازمالاجرا» تفکیک قائل شد.
تا امروز در حقوق ایران هیچ قانون لازمالاجرایی تصویب نشده که سهمالارث دختر و پسر را از پدر برابر کرده باشد. مطابق مقررات فعلی قانون مدنی، قاعده مندرج در ماده ۹۰۷ قانون مدنی همچنان معتبر و لازمالاجرا است و در صورت اجتماع فرزندان دختر و پسر، سهم پسر دو برابر سهم دختر خواهد بود.
مستند قانونی
ماده ۹۰۷ قانون مدنی: در صورتی که متوفی دارای چند فرزند باشد و برخی پسر و برخی دختر باشند:
> «ذکر دو برابر انثی ارث میبرد.»
به بیان ساده:
اگر فقط دختران باشند، ارث میان آنان به تساوی تقسیم میشود.
اگر فقط پسران باشند، ارث میان آنان به تساوی تقسیم میشود.
اگر هم دختر و هم پسر باشند، سهم هر پسر دو برابر سهم هر دختر است.
مثال عملی
فرض کنید پدری پس از کسر دیون، مهریه همسر، هزینههای کفن و دفن و اجرای وصیت معتبر، مبلغ ۹۰۰ میلیون تومان ترکه داشته باشد و سه فرزند داشته باشد:
یک پسر
دو دختر
ابتدا سهمها محاسبه میشود:
پسر = ۲ سهم
دختر اول = ۱ سهم
دختر دوم = ۱ سهم
جمع = ۴ سهم
بنابراین:
پسر: ۴۵۰ میلیون تومان
هر دختر: ۲۲۵ میلیون تومان
درباره «قانون جدید برابری ارث»
در سالهای گذشته طرحها و پیشنهادهایی برای اصلاح مواد ارث و برابری سهم دختر و پسر مطرح شده است، اما این پیشنهادها تاکنون به قانون لازمالاجرا تبدیل نشدهاند و نظام حقوقی ایران همچنان بر مبنای مقررات فعلی قانون مدنی و مبانی فقه امامیه اجرا میشود.
نکته مهم حقوقی
اگر پدر در زمان حیات بخواهد میان فرزندان خود توازن بیشتری ایجاد کند، میتواند:
۱. از طریق صلح عمری؛
۲. هبه (بخشش) در زمان حیات؛
۳. وصیت تا یکسوم اموال؛
برای دختران سهم بیشتری در نظر بگیرد. اما نسبت به بیش از یکسوم ترکه پس از فوت، اجرای وصیت منوط به تنفیذ سایر وراث خواهد بود.
بنابراین پاسخ قطعی این است که در حال حاضر سهمالارث دختر و پسر از پدر در ایران برابر نشده و ماده ۹۰۷ قانون مدنی همچنان حاکم است؛ یعنی هر پسر دو برابر هر دختر ارث میبرد.