سلام؛ شرایط شما از نظر حقوقی دارای دو جنبه متفاوت است: یکی دعوا علیه «فروشنده» و دیگری مسئولیت «بنگاه‌دار». در ادامه تحلیل وضعیت و راهکارهای قانونی را بررسی می‌کنم:
۱. وضعیت چک صیادی (بدون ثبت و تاریخ)
طبق قانون جدید چک، چکی که در سامانه صیاد ثبت نشده باشد، «چک» محسوب نمی‌شود و مزایای قانون صدور چک (مانند توقیف فوری اموال یا وصف کیفری) را ندارد. این برگه عملا یک «سند عادی» و صرفا دلیلی بر وجود بدهی یا تعهد است.
۲. طرح دعوا علیه فروشنده (الزام به تنظیم سند)
شما باید مسیر اصلی خود را که همان دادخواست «الزام به تنظیم سند رسمی» است، با استناد به مبایعه‌نامه و «گواهی عدم حضور» پیش ببرید.
خسارت تاخیر: اگر در قرارداد، مبلغی به عنوان خسارت روزانه (وجه التزام) تعیین شده باشد، آن را هم در دادخواست مطالبه کنید.
نکته: چک مذکور (حتی بدون ثبت) به عنوان یک اماره و دلیل در دادگاه نشان‌دهنده تعهد فروشنده به انتقال سند است و میتوانید از آن به عنوان مدرک استفاده کنید، هرچند نمی‌توانید آن را مستقیما برگشت بزنید.
۳. شکایت از بنگاه‌دار (سهل‌انگاری و تخلف صنفی)
بله، امکان شکایت از بنگاه‌دار وجود دارد. متصدی املاک به عنوان «امین» طرفین و طبق قانون تجارت (باب دلالان) موظف به حفظ حقوق طرفین و رعایت اصول فنی در تنظیم اسناد است.
کجا شکایت کنید؟
اتحادیه املاک: به دلیل عدم رعایت نظامات صنفی و دریافت چکی که وجاهت قانونی ندارد (طبق دستورالعمل‌های جدید، بنگاه‌ها نباید چک ثبت‌نشده را به عنوان ضمانت قبول کنند).
شورای حل اختلاف یا دادگاه (مطالبه خسارت): اگر به دلیل این سهل‌انگاری بنگاه‌دار، خسارت مادی مستقیمی به شما وارد شود، میتوانید علیه او دادخواست «تسبیب و تقصیر در انجام وظیفه» بدهید. البته اثبات «میزان خسارت وارده از جانب بنگاه» کمی دشوار است، مگر اینکه حق شما به کلی تضییع شود.
