مسئولیت فروشنده در صورت مستحق‌للغیر درآمدن مبیع چیست؟

پرسیده شده ۱ ماه پیش۵ پاسخ ثبت شده
ادامهٔ متن پرسش

خریداری در سال ۹۸ قطعه زمینی را از فروشنده خریداری کرده تا از آن برای عبور به زمین قدیمی خود استفاده کند. همسایه او که در مجاورت طرح پرورش ماهی داشت نیز با اجازه خریدار از همین مسیر برای رفت‌وآمد به طرح خود استفاده می‌کرد. اکنون خریدار ورودی این زمین را مسدود کرده و همسایه پس از استعلام متوجه شده این قطعه زمین جزو اراضی ملی بوده است. همسایه علیه خریدار شکایت کرده و تقاضای جبران خسارت نموده است. سوال این است که آیا خریدار می‌تواند خسارتی را که باید به همسایه بپردازد از فروشنده مطالبه کند، با توجه به این‌که فروشنده نیز اطلاعی از ملی بودن زمین نداشته است؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

فروشنده حتی در صورت بی‌اطلاعی از ملی بودن زمین ضامن است و خریدار می‌تواند علاوه بر اصل ثمن، خسارات وارده را مطالبه کند. با این حال مطالبه خسارت همسایه از فروشنده، مشروط به محکومیت خریدار و اثبات رابطه سببیت میان معامله و خسارت وارده است.

این یک قاعده کلی است و امکان مطالبه خسارت در پرونده شما به نحوه اثبات رابطه مستقیم بین فروش زمین ملی و خسارت همسایه بستگی دارد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

مسئولیت فروشنده در جبران خسارت زمین ملی

بی‌اطلاعی فروشنده از ملی بودن زمین رافع مسئولیت قانونی او نیست و در صورت مستحق‌للغیر درآمدن مبیع، ضامن رد ثمن و جبران غرامات است. خسارتی که همسایه مدعی آن است خودبه‌خود از فروشنده قابل دریافت نیست. خریدار باید ابتدا مسئولیت و میزان خسارت خود در برابر همسایه را مشخص کند و سپس با اثبات رابطه سببیت، آن را به عنوان غرامت از فروشنده مطالبه نماید.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۵ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
مصطفی فودازی

مصطفی فودازی

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۳ نظر)

با سلام
بله، در اصل خریدار می‌تواند به فروشنده رجوع کند؛ حتی اگر فروشنده واقعا از ملی بودن زمین خبر نداشته باشد. در فرض مستحق‌للغیر درآمدن مبیع، ضمان فروشنده اصولا منوط به علم او نیست و در صورت جهل خریدار، غرامات نیز قابل مطالبه است.
اما یک نکته مهم: خسارتی که همسایه مطالبه می‌کند، خودبه‌خود قابل مطالبه از فروشنده نیست. خریدار باید اول مسئولیت و میزان خسارت خود در برابر همسایه را ثابت کند و بعد، در صورت وجود رابطه سببیت، همان خسارت را از فروشنده مطالبه کند. همچنین اصل ثمن و غرامات ناشی از مستحق‌للغیر درآمدن زمین نیز قابل طرح است.

حمیدرضا قاسمی

حمیدرضا قاسمی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۳۷ نظر)

خریدار می‌تواند خسارت پرداختی به همسایه را از فروشنده مطالبه کند، حتی اگر فروشنده از ملی بودن زمین بی‌اطلاع بوده باشد. طبق ماده ۳۹۱ قانون مدنی، جهل فروشنده مسئولیت او را در جبران غرامات ساقط نمی‌کند.

زهرا فرج

زهرا فرج

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۲۵۸ نظر)

چنانچه مستحق‌للغیر بودن مبیع و تعلق آن به اراضی ملی احراز شود، فروشنده وفق مواد ۳۹۰ و ۳۹۱ قانون مدنی، حتی در فرض جهل وی به موضوع، اصولا ضامن درک مبیع و مسئول جبران غرامات قانونی است.
بنابراین خریدار، در صورت محکومیت به پرداخت خسارت به همسایه و احراز رابطه سببیت، می‌تواند حسب مورد برای رجوع به فروشنده و مطالبه غرامات وارده اقدام نماید.

تهمینه جعفری زرمهری

تهمینه جعفری زرمهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۱۸ نظر)

بله، خریدار می‌تواند خسارت پرداختی به همسایه را از فروشنده مطالبه کند (به دلیل تدلیس یا غبن و عدم اطلاع از ملی بودن)، زیرا فروشنده مسئول تضمین مالکیت مبیع است و عدم آگاهی او نافی مسئولیت نیست.

نمایش ۱ پاسخ دیگر وکلا
ابراهیم باقریان خوزانی

ابراهیم باقریان خوزانی

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱۵ نظر)

بله، خریدار اصولا می‌تواند برای جبران خسارت به فروشنده رجوع کند؛ حتی اگر فروشنده از ملی بودن زمین بی‌اطلاع بوده باشد. طبق مواد ۳۹۰ و ۳۹۱ قانون مدنی، اگر مبیع مستحق‌للغیر درآید، فروشنده باید ثمن را مسترد کند و در صورت جهل خریدار به فساد معامله، خسارات قانونی او نیز قابل مطالبه است.

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید