رابطه نامشروع یک جرم است . شکایت از جرایم جزء دعاوی کیفری محسوب می شود که مراحل ثبت و رسیدگی به جرم رابطه نامشروع در آیین دادرسی کیفری مشخص شده است . طبق تقسیم بندی قانون آیین دادرسی کیفری شکایت از جرم رابطه نامشروع در شهرستانها و تهران با هم متفاوتند . شکایت از جرم رابطه نامشروع در شهرستانها باید در دادسرای عمومی ثبت شود و در تهران در دادسرای ارشاد تهران ثبت می شود .
یکی دیگر از راه های ثبت شکایت جرم رابطه نامشروع مراجعه به دفاتر خدمات قضایی است که بعد از پرداخت هزینه دادرسی ، شکایت ثبت می شود . بعد از ثبت شکایت رسیدگی و تحقیق درباره جرم آغاز می شود و در صورت احراز جرم ، پرونده به دادگاه ارشاد ارسال می شود .اثبات جرم رابطه نامشروع به سختی ممکن است . بهترین روش برای اثبات جرم رابطه نامشروع یا این است که خود مرتکب به این کار اقرار کند یعنی مثلا دختری از پسری بابت رابطه نامشروع شکایت می کند ، این خود یک نوع اقرار دختر به داشتن رابطه نامشروع با پسر است .
راه دیگر برای اثبات چنین پرونده هایی شهادت شاهد است که معمولا اثبات جرم از این طریق بسیار سخت و ناممکن است . راه های بسیار دیگری هم برای اثبات رابطه نامشروع وجود . از جمله این راه ها می توان وجود عکس و فیلم را نام برد . همچنین وجود پیامک یا چت ها در فضاهای مجازی همگی می توانند راهی برای اثبات جرم رابطه نامشروع باشند . همه این موارد در صورتی اثر دارد که باعث شود قاضی به وجود رابطه نامشروع پی ببرد و منجر به اثبات جرم می شود . در این دسته از جرایم علم قاضی و نظر او بسیار مهم و تاثیر گذار است .
