با سلام و عرض ادب ،
اصلی ترین تفاوت مبایعه نامه و قولنامه در این است که برای انعقاد مبایعه نامه، همه چیز باید به صورت تمام و کمال مهیا باشد؛ این در حالی است که اغلب هنگام انعقاد قولنامه دو طرف معامله صرفا قول و قراری قانونی برای بیع اصلی و نهایی در نظر میگیرند؛ بنابراین نتیجه میگیریم که قولنامه عموما به منزله یک پیش قرارداد است که برای رسیدن به قرارداد نهایی تنظیم میشود و مبایعه نامه یا همان بیع نامه همان قرارداد اصلی است.
دومین تفاوت مبایعه نامه و قولنامه در این است که پس از انعقاد مبایعه نامه، بلافاصله باید انتقال مالکیت اتفاق بیفتد؛ اما در قولنامه انتقال مالکیت صورت نمی گیرد و صرفا قول و قرار رد و بدل میشوند.
سومین تفاوت مهم مبایعه نامه و قولنامه در این است که مبایعه نامه رسمیت بیشتری دارد و منطقا برای تنظیم آن لازم است که خریدار یا مسئول ثبت قرارداد از طریق مراجع قانونی مثل سایت ثبت اسناد رسمی استعلام وضعیت سند مال یا ملک را بگیرد و از عدم وجود مشکلات بعدی مثل فروش مال غیر مطمئن شود.
در قولنامه لزومی ندارد که تمام ارزش مال به فروشنده پرداخت شود؛ همانطور که گفتیم قولنامه مانند یک پیش قرارداد عمل میکند؛ این در حالی است که برای تنظیم مبایعه نامه قبل از هر کار تمام ثمن مال باید تسویه شود.