با سلام. در خصوص سوالات شما، موارد زیر قابل ذکر است:
وضعیت شما پس از فوت پدر (محجور):
با فوت پدرتان که شما قیم او بوده‌اید، سمت قیمومت شما نیز خاتمه یافته است. اموال و دارایی‌های متوفی، از جمله چک‌ها و سفته‌هایی که در اختیار شماست، به ورثه ایشان تعلق دارد. وظیفه شما به عنوان قیم سابق، ارائه حساب زمان تصدی خود و تحویل اموال به ورثه یا نماینده قانونی آنهاست.
اقدام شما در ارسال اظهارنامه:
ارسال اظهارنامه به ورثه برای تحویل گرفتن چک‌ها و سفته‌ها اقدام صحیحی بوده است. این عمل نشان‌دهنده این است که شما قصد نگهداری یا تصاحب اموال را نداشته‌اید و در تلاش برای تحویل آنها بوده‌اید. این اظهارنامه‌ها می‌توانند در صورت طرح ادعای خیانت در امانت از سوی ورثه، به نفع شما باشند و چنین ادعایی را بی‌اثر کنند.
آیا ورثه می‌توانند از شما شکایت کنند و خسارت بخواهند؟
شکایت بابت نگه داشتن چک و سفته‌ها و عدم اقدام قانونی:
ورثه حق دارند اموال موروثی خود را تحویل بگیرند. اگر شما پس از فوت پدرتان و با وجود درخواست ورثه (یا حتی بدون درخواست رسمی، اما با اطلاع از وجود ورثه) از تحویل اسناد خودداری کنید، آنها می‌توانند برای الزام شما به تحویل اموال اقدام قانونی کنند.
اما در مورد شما که اظهارنامه فرستاده‌اید و ورثه خودشان برای تحویل مراجعه نکرده‌اند، مسئولیت عدم تحویل گرفتن اسناد در وهله اول متوجه خودشان است. شکایت آنها مبنی بر اینکه شما اموال را نداده‌اید، با ارائه اظهارنامه‌ها و اثبات اینکه اسناد نزد شما آماده تحویل است، قابل دفاع خواهد بود.
در خصوص "عدم اقدام قانونی برای سفته‌ها" توسط شما: پس از فوت پدرتان و زوال سمت قیمومت، شما دیگر مسئولیت و اختیاری برای اقدام قانونی جهت وصول آن چک‌ها و سفته‌ها به نمایندگی از متوفی یا ورثه ندارید. این وظیفه بر عهده خود ورثه است که پس از طی مراحل قانونی انحصار وراثت، نسبت به این اسناد اقدام کنند. بنابراین، نمی‌توانند شما را به دلیل عدم اقدام پس از فوت، مسئول بدانند.
مطالبه خسارت و سود بابت سفته‌ها:
مطالبه خسارت تاخیر تادیه (دیرکرد) برای سفته‌ها و چک‌ها اصولا از سوی دارنده سند (در اینجا ورثه) علیه صادرکننده یا متعهد اصلی سند تجاری صورت می‌گیرد، نه علیه کسی که اسناد را (به عنوان امین یا قیم سابق) در اختیار داشته است.
ورثه برای مطالبه خسارت تاخیر تادیه باید شرایط قانونی مربوطه را، از جمله مطالبه رسمی از مدیون اصلی و اثبات تمکن مدیون، رعایت کنند.
در صورتی ورثه می‌توانستند از شما خسارتی مطالبه کنند که ثابت کنند شما در زمان قیمومت و به دلیل اهمال یا تقصیر، باعث ورود ضرر به اموال مولی‌علیه (پدرتان) شده‌اید (مثلا اگر در زمان قیمومت و قبل از فوت، سفته‌ای با وجود امکان وصول، به دلیل اهمال شما وصول نشده و این امر منجر به از دست رفتن طلب شده باشد). اما پس از فوت و با توجه به ارسال اظهارنامه از سوی شما، عدم اقدام ورثه برای تحویل گرفتن و پیگیری وصول اسناد، مسئولیتی را متوجه شما نمی‌کند.
در مورد شکایت فعلی ورثه:
شکایتی که ورثه از شما کرده‌اند مبنی بر اینکه "بعد از فوت محجور اموالی به آنها نداده‌اید"، با توجه به اینکه چک و سفته‌ها موجود است و شما با ارسال اظهارنامه آمادگی خود را برای تحویل اعلام کرده‌اید، قابل دفاع است. شما می‌توانید با ارائه مستندات مربوط به ارسال اظهارنامه، ثابت کنید که عدم تحویل به دلیل امتناع خود ورثه بوده است.
توصیه:
مدارک مربوط به ارسال اظهارنامه‌ها و هرگونه مکاتبه یا اقدامی که نشان‌دهنده تلاش شما برای تحویل اموال به ورثه است را به دقت نگهداری کنید. اگر ورثه همچنان از تحویل گرفتن اسناد امتناع می‌کنند، می‌توانید برای بری‌الذمه شدن کامل، با یک وکیل مشورت کرده و در صورت لزوم، اسناد را از طریق دادگاه به آنها تحویل دهید یا نزد مقام صلاحیت‌دار تودیع نمایید.
