سلام
در مورد سوال شما، باید به چند نکته اساسی در حقوق ایران توجه کرد:
ماهیت صیغه ۹۹ ساله و مهریه
صیغه ۹۹ ساله، علیرغم مدت طولانی آن، نوعی ازدواج موقت (نکاح منقطع) محسوب میشود و احکام ازدواج موقت بر آن جاری است. در ازدواج موقت، تعیین و پرداخت مهریه یکی از ارکان اصلی عقد است و بدون تعیین مهریه، عقد باطل خواهد بود. بنابراین، ۱۰۰ سکهای که شما به عنوان مهریه تعیین کردهاید، یک دین و تعهد مالی بر عهده شما به نفع همسرتان است.
وضعیت مهریه پس از فوت زوجه (همسر)
مهریه حق زوجه است: مهریه، چه در عقد دائم و چه در عقد موقت، حق مالی زن است.
انتقال به وراث: با فوت همسر شما، مهریه (۱۰۰ سکه طلا) که یک طلب از شما محسوب میشود، جزو ماترک (اموال به جا مانده) ایشان قرار میگیرد. وراث قانونی همسر شما حق مطالبه این مهریه را از شما خواهند داشت.
وراث همسر: در ازدواج موقت، زوجین از یکدیگر ارث نمیبرند. این بدان معناست که شما از همسر صیغهای خود ارث نمیبرید و ایشان نیز در صورت فوت شما، از شما ارث نمیبرد. اما فرزندان ایشان از ازدواج قبلی، وراث قانونی وی محسوب میشوند. طبق ماده ۸۶۲ قانون مدنی، فرزندان جزو وراث طبقه اول هستند.
تعهد شما به پرداخت: بنابراین، پس از فوت همسرتان، پسران ایشان به عنوان وراث قانونی وی، میتوانند مهریه (۱۰۰ سکه) را از شما مطالبه کنند. شما قانونا موظف به پرداخت این مهریه به وراث ایشان هستید.
اعتبار صیغهنامه دستنویس و عدم ثبت آن
اعتبار شرعی و قانونی: صیغهنامه دستنویس، در صورتی که شرایط صحت عقد در آن رعایت شده باشد، از نظر شرعی معتبر است. از نظر قانونی نیز به عنوان یک سند عادی میتواند مورد استناد قرار گیرد.
عدم نیاز به ثبت الزامی: ثبت ازدواج موقت، برخلاف ازدواج دائم، به طور کلی الزامی نیست، مگر در شرایط خاصی مانند بارداری زوجه یا توافق طرفین بر ثبت.
اثبات در دادگاه: اگرچه صیغهنامه ثبت نشده و اصل آن دست شماست، این موضوع اصل تعهد شما به پرداخت مهریه را از بین نمیبرد. وراث میتوانند با ارائه دلایل و شواهد دیگر (در صورت وجود) یا حتی با استناد به اظهارات شما در گذشته (اگر وجود داشته باشد) وجود این تعهد را اثبات کنند. در دست داشتن اصل صیغهنامه توسط شما ممکن است اثبات را برای آنها دشوارتر کند، اما اصل دین بر ذمه شما باقی است.
نتیجهگیری
با فوت همسر صیغهای شما، تعهد شما به پرداخت ۱۰۰ سکه مهریه از بین نمیرود. این مهریه جزو اموال ایشان محسوب شده و به وراث قانونی وی، یعنی پسرانش، تعلق میگیرد. آنها میتوانند این مهریه را از شما مطالبه کنند و شما قانونا موظف به پرداخت آن هستید. عدم ثبت صیغهنامه یا در دست داشتن اصل آن توسط شما، اصل این تعهد مالی را ساقط نمیکند.