آیا خریدار می‌تواند اضافه پرداختی را طلب کند؟

پرسیده شده ۱ سال پیش۲۶ پاسخ ثبت شده

سلام
اگر فروشنده‌ی اینترنتی ابتدا سفارشی را بپذیرد و پول آن را دریافت کند و پس از چند روز بهانه بیاورد و بگوید باید این مبلغ اضافه‌تر را پرداخت کنی و گرنه سفارش را لغو می‌کنم، و خریدار هم بپذیرد و پرداخت کند، آیا پس از تحویل سفارش، خریدار حق دارد اضافه مبلغی را که پرداخته، طلب کند؟ اگر بله، تحت چه عنوانی باید دادخواست دهد؟

جمع‌بندی پاسخ وکلا

هوش مصنوعی

میان وکلا اختلاف‌نظر وجود دارد؛ گروهی معتقدند چون خریدار پرداخت اضافه را پذیرفته، توافق جدید شکل گرفته و مبلغ قابل پس گرفتن نیست، اما گروهی دیگر می‌گویند چون این پرداخت ناشی از فشار، اجبار یا بدون استحقاق قانونی فروشنده بوده، خریدار می‌تواند دادخواست استرداد وجه بدهد.

پاسخ هوشمند بنیاد وکلا

هوش مصنوعی

امکان استرداد مبلغ مازاد دریافتی توسط فروشنده

در این زمینه دو دیدگاه حقوقی وجود دارد. بخشی از وکلا بر این باورند که با موافقت خریدار و واریز پول، توافق جدیدی صورت گرفته و امکان استرداد آن وجود ندارد. در مقابل، وکلای دیگر تأکید دارند که عقد اولیه با قیمت اول منعقد شده و دریافت وجه اضافه به بهانه لغو سفارش، مصداق اجبار یا دارا شدن بلاجهت است. در صورت اثبات این موضوع با مدارکی مانند پیام‌ها و فیش‌های واریزی، خریدار می‌تواند دادخواستی با عنوان استرداد وجه پرداخت‌شده بدون استحقاق یا مطالبه وجه مازاد تنظیم کند.

این پاسخ به‌صورت خودکار تولید شده و جای مشاوره‌ی حقوقی با وکیل را نمی‌گیرد؛ پاسخ‌های وکلا در ادامه آمده است.

۲۶ پاسخ از وکلا و کارشناسان حقوقی

پاسخ برتر
محمدمهدی قنبری

محمدمهدی قنبری

کارآموز وکالت مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۳۲ نظر)

سلام
بله، در شرایطی که فروشنده پس از پذیرش سفارش و دریافت وجه، مبلغ اضافی درخواست کند و خریدار تحت فشار لغو سفارش آن را بپردازد، خریدار عموما حق دارد پس از تحویل کالا، مبلغ اضافه پرداخت شده را مطالبه کند.

عنوان دادخواست:
خریدار می‌تواند تحت عنوان «استرداد وجه پرداخت شده بدون استحقاق» یا «مطالبه وجه به دلیل دارا شدن بلاجهت» دادخواست خود را تنظیم کند. مبنای این دادخواست ماده ۳۰۱ قانون مدنی است که بیان می‌دارد: "کسی که عمدا یا اشتباها چیزی را که مستحق نبوده است دریافت کند، ملزم است آن را به مالک تسلیم کند".

دلایل و توضیحات:
عقد اولیه: با پرداخت اولیه توسط خریدار و پذیرش سفارش توسط فروشنده، عقد بیع با قیمت مشخص شده اولیه منعقد گردیده است.

پرداخت اضافی بدون مبنای قانونی: درخواست مبلغ اضافی توسط فروشنده پس از انعقاد قرارداد و تهدید به لغو سفارش، معمولا مبنای قانونی و قراردادی ندارد، مگر اینکه در شرایط اولیه معامله چنین حقی برای فروشنده پیش‌بینی شده باشد. در غیر این صورت، دریافت مبلغ اضافی می‌تواند مصداق «اخذ مال بدون استحقاق» یا «دارا شدن بلاجهت» تلقی شود.

اثبات پرداخت: خریدار باید بتواند پرداخت اولیه و همچنین پرداخت مبلغ اضافی را اثبات کند. رسیدهای واریز وجه و صورتحساب بانکی می‌توانند به عنوان دلیل استفاده شوند. همچنین، هرگونه مکاتبه (مانند پیامک، ایمیل یا چت) که نشان‌دهنده درخواست فروشنده برای مبلغ اضافی و تهدید به لغو سفارش باشد، می‌تواند به عنوان مدرک ارائه شود.

شرط ایجاد الزام به بازگرداندن: شرط اصلی برای الزام فروشنده به بازگرداندن مبلغ اضافی، ذی‌حق نبودن او در دریافت آن وجه است. اگر فروشنده نتواند ثابت کند که بر اساس قرارداد اولیه یا توافق جدید و معتبر، مستحق دریافت مبلغ اضافی بوده، ملزم به بازگرداندن آن خواهد بود.

مراحل اقدام:
مستندسازی: جمع‌آوری تمامی مدارک مربوط به سفارش، پرداخت اولیه، درخواست مبلغ اضافی، پرداخت مبلغ اضافی و مکاتبات با فروشنده.
مذاکره: تلاش برای حل مسالمت‌آمیز موضوع با فروشنده.
ارسال اظهارنامه: در صورت عدم نتیجه‌بخش بودن مذاکره، ارسال اظهارنامه رسمی به فروشنده و درخواست بازپرداخت وجه اضافی.
اقدام قضایی: در صورت عدم بازپرداخت، تقدیم دادخواست به مراجع قضایی صالح (مانند شورای حل اختلاف یا دادگاه عمومی حقوقی، بسته به مبلغ مورد مطالبه).
در دادخواست، خریدار باید جزئیات توافق اولیه، پرداخت‌ها و شرایطی که تحت آن مبلغ اضافی پرداخت شده را شرح دهد و مدارک خود را ضمیمه کند.

علی تقوی

علی تقوی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۵۲۰ نظر)

باسلام ودروددر نظام حقوقی ایران، این وضعیت می‌تواند تحت عنوان «اجبار» (ماده ۲۰۲ قانون مدنی) یا «شرط نامشروع» (ماده ۲۳۲ قانون مدنی) مورد بررسی قرار گیرد. همچنین، ممکن است مشمول «کلاهبرداری» (ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری) باشد.

### ۱. ادعای استرداد مبلغ اضافی تحت عنوان اجبار (ماده ۲۰۲ قانون مدنی)
- ماده ۲۰۲ قانون مدنی:
«اگر کسی در نتیجه اجبار، اقدام به معامله کند، آن معامله غیرنافذ است و طرف معامله می‌تواند پس از رفع اجبار، معامله را تنفیذ یا فسخ کند.»
- اگر خریدار ثابت کند که فروشنده با تهدید به لغو سفارش، او را مجبور به پرداخت مبلغ اضافی کرده، این پرداخت تحت اجبار محسوب می‌شود و خریدار می‌تواند مبلغ اضافی را مطالبه کند.

### ۲. ادعای بطلان شرط اضافه پرداخت تحت عنوان شرط نامشروع (ماده ۲۳۲ قانون مدنی)
- ماده ۲۳۲ قانون مدنی:
«هرگاه در ضمن معامله شرطی شود که یکی از متعاملین یا شخص ثالثی اقدام به امر نامشروع کند، آن شرط باطل است.»
- اگر فروشنده پس از عقد قرارداد، شرط جدیدی (پرداخت مبلغ اضافی) را تحمیل کند، این شرط نامشروع است و خریدار می‌تواند آن را باطل اعلام کند و مبلغ اضافی را مسترد نماید.

### ۳. امکان طرح دعوی تحت عنوان کلاهبرداری (ماده ۱ قانون تشدید مجازات مرتکبین ارتشاء، اختلاس و کلاهبرداری)
- ماده ۱ قانون تشدید مجازات:
«هرکس از طریق حیله و تقلب، مردم را به وجود شرکتها یا تجارتخانه‌ها فریب دهد یا اموال آنان را تصاحب کند، به مجازات کلاهبرداری محکوم می‌شود.»
- اگر فروشنده با سوء‌نیت و از ابتدا قصد دریافت مبلغ اضافی را داشته باشد، این عمل ممکن است مصداق کلاهبرداری باشد و خریدار می‌تواند علاوه بر استرداد مبلغ، شکایت کیفری نیز تنظیم کند.

### نحوه طرح دعوی:
خریدار می‌تواند با ارائه دادخواست حقوقی به دادگاه عمومی حقوقی تحت یکی از عناوین زیر اقدام کند:
- «ابطال شرط نامشروع و استرداد مبلغ اضافی» (با استناد به مواد ۲۰۲ و ۲۳۲ قانون مدنی)
- «استرداد مبلغ ناشی از اجبار در معامله»
- در صورت اثبات سوء‌نیت فروشنده، شکایت کیفری تحت عنوان کلاهبرداری نیز قابل طرح است.

### مدارک مورد نیاز:
- فاکتورها و رسیدهای پرداخت
- مکاتبات و شواهد دیجیتال (پیام‌ها، ایمیل‌ها)
- قرارداد اولیه (در صورت وجود)

در صورت اثبات ادعا، دادگاه می‌تواند حکم به استرداد مبلغ اضافی و در مواردی جبران خسارت صادر کند.

احسان عبدالهی

احسان عبدالهیهویت این وکیل به‌صورت دستی توسط کارشناسان بنیاد وکلا احراز شده است.

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۸(۶۰۲ نظر)

با تقدیم دادخواست مطالبه وجه مازاد دریافتی میتوانید طرح دعوی حقوقی نمایید .

محمدرضا توکلی

محمدرضا توکلی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۷۵ نظر)

با سلام با توجه به پذیرش خریدار ، مبلغ قابل استرداد نیست

نمایش ۲۲ پاسخ دیگر وکلا
حسین مظاهری تهرانی

حسین مظاهری تهرانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۴۸۳ نظر)

با سلام
چنانچه خریدار با تقاضای فروشنده موافقت نموده باشد خیر ممکن نیست.

راضیه حیدری

راضیه حیدری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۱ نظر)

باسلام ، در صورت موافقت امکان پذیر نیست.

سعیده کریم فر

سعیده کریم فر

کارشناس حقوقی

۴٫۷(۶۶۹ نظر)

سلام
خریدار می‌تواند مبلغ اضافی را تحت عنوان استرداد وجه یا مطالبه خسارت ناشی از نقض قرارداد طلب کند، به‌ویژه اگر پرداخت تحت فشار یا بدون توافق اولیه بوده باشد.

آج

آمنه جیده

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۹ نظر)

با سلام
با توجه به توافق در دو مرحله، رضایت خریدار استنباط می‌شود
و مبلغ قابل مطالبه نیست

فرشته نوری

فرشته نوری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۱۴۱ نظر)

با سلام،با توجه به موافقت خیر

محمد اکبری

محمد اکبری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۵٫۰(۵۸ نظر)

عرض سلام و احترام، در صورت موافقت،امکانپذیر نیست.

امین ولی زاده

امین ولی زاده

کارشناس حقوقی

۴٫۸(۳۱ نظر)

با درود ، اگر با توافق و تراضی طرفین قبل از تحویل کالا وجه مازاد را واریز کرده اید، استرداد امکان پذیر نیست

مهدی آستانی

مهدی آستانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

با سلام؛ بله، خریدار می‌تواند مبلغ اضافی پرداخت‌شده را تحت عنوان "مطالبه وجه مازاد بر قرارداد" از فروشنده مطالبه کند، چون تغییر قیمت پس از عقد قرارداد و دریافت وجه، بدون رضایت آزادانه خریدار( خریدار را در وضعیت اجبار قرار داده) ، فاقد وجاهت قانونی است و دادگاه می‌تواند حکم به استرداد آن دهد.

الهام دامغانی ثانی

الهام دامغانی ثانیهویت این وکیل به‌صورت دستی توسط کارشناسان بنیاد وکلا احراز شده است.

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۶۷۳ نظر)

با سلام
به فرض موافق امکان پذیرر نیست

جعفر نوروزی

جعفر نوروزی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۸ نظر)

سلام، مبلغ پرداختی قابل استرداد نخواهدبود

حسن آرین پور

حسن آرین پور

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۱۳۹ نظر)

با سلام و عرض ادب خدمت شما دوست گرامی ،مبلغ پرداختی قابل استرداد نمی باشد

سعید قیطانی

سعید قیطانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۴۱ نظر)

سلام
مبلغ قابل استرداد نمی باشد

مرتضی حاتمی فر

مرتضی حاتمی فر

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۶۰ نظر)

درود مبلغ پرداختی قابل استرداد نخواهد بود

بهنام رفیعی ساران

بهنام رفیعی سارانهویت این وکیل به‌صورت دستی توسط کارشناسان بنیاد وکلا احراز شده است.

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۴۸۰ نظر)

سلام

حسب توضیحات قابل استرداد نیست

زهرا حبیبی نیا

زهرا حبیبی نیا

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۵٫۰(۲۰ نظر)

سلام و درود خیر نمی تواند مبلغ اضافه را مطالبه کند

مینا امیری ثانی

مینا امیری ثانی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۲۵۴ نظر)

با درود
خیر
قابل استرداد نمی باشد

مریم حاج منوچهری

مریم حاج منوچهری

وکیل پایه یک مرکز وکلای قوه قضاییه

۴٫۹(۲۳۹ نظر)

باسلام
خیر مبلغ اضافه قابل استرداد نمیباشد .

ندا فرخ نیا

ندا فرخ نیا

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۷(۹۱ نظر)

با سلام
خیر قابل استرداد نیست

ندا السادات روناسی

ندا السادات روناسی

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۸(۵۴ نظر)

با سلام
با توجه به پذیرش خریدار ، مبلغ قابل استرداد نمی باشد.

مهدی حیدری

مهدی حیدری

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۹(۱۸ نظر)

با سلام
با عناین به پذیرش خریدار ، مبلغ قابل استرداد نمی باشد.

کرامت سلطانی نژاد

کرامت سلطانی نژاد

وکیل پایه یک کانون وکلای دادگستری

۴٫۵(۲ نظر)

با سلام
خیر توافق جدید صورت گرفته و قابل استرداد نیست

مهدی سرحدی

مهدی سرحدی

کارآموز وکالت کانون وکلای دادگستری

با سلام ایجاب و قبول جدیدی صورت گرفته و نظر به توافق طرفین مبلغ قابل استرداد نیست

پرسش خود را بفرستید؛ اولین وکیل آزاد در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهد.

پرسش حقوقی دیگری دارید؟

پرسش خود را رایگان مطرح کنید؛ وکلا و کارشناسان حقوقی بنیاد وکلا در کوتاه‌ترین زمان پاسخ می‌دهند.

پرسش جدید