درود بر شما!؛
خانهای که **تنها ملک شماست و محل سکونت خودتان** (و در حد شان و نیاز متعارف) باشد، معمولا زیر عنوان **«مستثنیات دین»** قرار میگیرد؛ یعنی اصولا برای وصول مهریه **قابل توقیف و فروش نیست**.
اما دو نکته مهم:
۱) **تشخیص “متعارف بودن” با دادگاه/اجرای احکام است** (متراژ، ارزش ملک، تعداد افراد تحت تکفل، شهر محل سکونت و…). اگر خانه خیلی گرانقیمت یا خارج از حد نیاز تشخیص داده شود، ممکن است اجازه دهند **فروخته شود و معادل یک منزل متعارف برایتان تهیه گردد** و مازاد به طلب (مهریه) برسد.
۲) اگر علاوه بر خانه، **مال دیگری** (خودرو غیرمتعارف، سپرده بانکی، سکه/طلا، سهام، طلب از دیگران…) داشته باشید، آنها میتواند توقیف شود.
### اعسار و اینکه “معاف” میشوید یا نه
شما میتوانید **دادخواست اعسار (ناتوانی از پرداخت یکجای مهریه)** بدهید؛ ولی اعسار معمولا باعث **معافیت کامل از مهریه نمیشود**. نتیجه رایج اعسار این است که دادگاه:
- یا **پرداخت را تقسیط** میکند،
- یا میگوید فعلا **توان پرداخت یکجای کل مبلغ را ندارید**.
با حقوق ۱۷ میلیون، دادگاه معمولا به سمت **اقساط** میرود (میزان قسط به هزینههای ضروری، اجاره/قسط، تعداد تحت تکفل، درمان، بدهیهای قطعی و… بستگی دارد).
### چه کار عملی انجام دهید؟
۱) اگر پرونده از طریق **اجرای ثبت** یا **دادگاه خانواده** پیش میرود، سریع مشخص کنید کدام مسیر است (روال و مهلتها فرق میکند).
۲) **اعسار و تقسیط** را همزمان جدی پیگیری کنید و مدارک هزینهها را آماده کنید: فیش حقوقی، اجاره/اقساط، قبوض، هزینه درمان، و…
۳) اگر خانه **تنها محل سکونت** شماست، در پاسخ/لایحه حتما روی **مستثنیات دین بودن منزل مسکونی** تاکید کنید.
اگر بگویید:
- مهریه همسرتان **چند سکه/چه مبلغی** است؟
- پرونده الان **ثبت** است یا **دادگاه**؟
- آیا **فرزند یا افراد تحت تکفل** دارید و شهر محل سکونتتان کجاست؟
میتوانم دقیقتر بگویم احتمال توقیف خانه و حدود اقساط معمولا چقدر است و چه متن کوتاهی برای لایحه/اعسار آماده کنید.