سلام
بله، در شرایطی ممکن است شما به عنوان مالک خودرو در قبال تخلفات راننده دیگر مسئول شناخته شوید، هرچند اصل کلی بر مسئولیت راننده است.
مسئولیت راننده و مالک خودرو
اصل کلی مسئولیت راننده
به طور کلی، شخصی که رانندگی میکند و منجر به تخلف یا تصادف میشود، مسئول شناخته میشود. قانون مجازات اسلامی نیز مسئولیت راننده را اصل میداند. مسئولیت کیفری، به جز در موارد استثنایی، متوجه راننده است و مالک از این بابت مسئولیتی ندارد.
موارد مسئولیت مالک خودرو
با این حال، در شرایط خاصی مالک خودرو نیز ممکن است مسئول شناخته شود:
جرائم و نمره منفی: مسئولیت پلاک خودرو با مالک است. بنابراین، مالک باید در واگذاری خودرو به دیگران، حتی به صورت امانی، دقت کند. در صورتی که راننده متخلف باشد، امکان انتقال نمره منفی از سوابق مالک به سابقه گواهینامه راننده یا متصرف وجود دارد. این کار با مراجعه به مرکز پلیس و تکمیل فرمهای مربوطه انجام میشود.
واگذاری خودرو به افراد فاقد صلاحیت: اگر مالک با علم به اینکه فردی گواهینامه رانندگی ندارد، خودروی خود را در اختیار او قرار دهد و حادثهای رخ دهد، امکان تعقیب مالک به اتهام معاونت در جرم رانندگی بدون گواهینامه وجود دارد. همچنین، اگر راننده کودک باشد یا از نقص فنی خودرو بیاطلاع باشد، مالک خودرو ممکن است ضامن شناخته شود.
قانون بیمه اجباری: قانون بیمه اجباری از اصطلاح «دارنده خودرو» استفاده میکند که شامل مالک یا متصرف خودرو میشود. هر کدام که بیمهنامه را به نام خود بگیرد، تکلیف از دیگری ساقط میشود. در پرداخت خسارت، اگر مالک خودرو را بیمه کرده باشد، صرفا راننده مقصر مکلف به جبران خسارت است.
عدم اجازه مالک: اگر فردی بدون اجازه مالک از خودرو استفاده کند و خسارت جانی یا مالی وارد شود، مسئولیت نهایی با راننده است. اما اگر خودرو به نام مالک بیمه باشد، امکان مطالبه خسارت و دیه از محل بیمه وجود دارد و مالک میتواند پس از پرداخت خسارت، به راننده مراجعه کند. در این حالت مالک تحت تعقیب کیفری قرار نمیگیرد.