سلام وقت بخیر🌿
پاسخ را در دو بخش ارائه می‌کنم:
الف) مقررات قطع یا ادامه‌ی مستمری بازماندگان پس از ازدواج مجدد
ب) امکان وصول مهریه (۵ سکه) و تاثیر آن بر مستمری
──────────────────────
الف) آیا ازدواج (دائم یا موقت) مستمری را قطع می‌کند؟
۱. مستمری سازمان تامین اجتماعی (قانون تامین اجتماعی، ماده ۸۱)
• برای «همسر دایمی متوفا» در صورت ازدواج مجدد، مستمری «کلا قطع» می‌شود و حتی پس از طلاق یا فوت همسر دوم نیز برقرار نمی‌شود.
• هیچ تفاوتی میان عقد دائم و موقت در متن قانون وجود ندارد؛ بنابراین هر دو باعث قطع مستمری است.
• ثبت‌نکردن عقد موقت تخلف ثبتی محسوب می‌شود (ماده ۲۰ «قانون حمایت خانواده ۱۳۹۱») و در صورت کشف، علاوه بر جریمه‌ی کیفری، کل وجوه دریافتی به‌عنوان «مابه‌التفاوت غیرقانونی» مطالبه می‌شود.
۲. مستمری بنیاد شهید، ایثارگران یا نیروهای مسلح
• برای «همسر شهید» طبق ماده ۶۷ قانون جامع خدمات‌رسانی به ایثارگران، حقوق و مزایای او حتی پس از ازدواج مجدد قطع نمی‌شود.
• برای «همسر جانباز یا بازنشسته نیروهای مسلح» (غیر شهید) مقررات صندوق بازنشستگی نیروهای مسلح حاکم است و ازدواج مجدد، مستمری را قطع می‌کند.
۳. سایر صندوق‌ها (کشوری، فولاد، نفت و …)
• در اغلب آن‌ها ازدواج مجدد همسر بازمانده، سبب قطع دائم مستمری است. استثناهای نادری ممکن است، ولی باید اساسنامه‌ی همان صندوق دیده شود.
نتیجه بخش «الف»
اگر منبع مستمری «سازمان تامین اجتماعی» یا اکثر صندوق‌های بازنشستگی باشد، به محض ثبت هر نوع ازدواج (چه دائم چه موقت) مستمری قطع می‌شود و قابل برگشت نیست. فقط همسر شهید از این قاعده مستثناست.
──────────────────────
ب) مطالبه‌ی ۵ سکه مهریه بدون قطع مستمری؛ ممکن یا ناممکن؟
۱) برای گرفتن مهریه به شیوه‌ی رسمی (دادگاه یا اجرای ثبت) باید «عقدنامه یا گواهی ثبت» ارائه شود؛ در نتیجه:
• ازدواج در سامانه‌ی ثبت احوال درج می‌شود.
• صندوق بازنشستگی از طریق تبادل داده با ثبت احوال متوجه ازدواج شده و مستمری را متوقف می‌کند.
۲) طرح دعوا با استناد به «شهود» و بدون ثبت عقد، در عمل شدنی نیست؛ زیرا:
• دادگاه خانواده طبق ماده ۲۰ «قانون حمایت خانواده» مکلف است قبل از صدور رای، وقوع عقد را در دفترخانه‌ی رسمی به ثبت برساند.
• بنابراین نهایتا همان ثبت انجام و موضوع لو می‌رود.
۳) راه غیررسمی (توافق خارج از دادگاه)
• اگر زوج حاضر باشد ۵ سکه را «بدون مراجعه به محاکم و دفترخانه» بپردازد (مثلا با یک رسید عادی)، چون در جایی ثبت رسمی نمی‌شود، صندوق بازنشستگی اطلاع پیدا نمی‌کند و مستمری برقرار می‌ماند.
• اما این رسید عادی فقط زمانی اعتبار دارد که طرف مقابل منکر پرداخت نشود؛ در غیر این صورت برای اثبات، باز ناچارید به دادگاه بروید و همان مشکل دوباره ظاهر می‌شود.
۴) عطف به هدف سؤال
• «هم‌زمان» داشتن مستمری بازماندگی صندوق‌هایی مثل تامین اجتماعی و گرفتن مهریه از طریق دادگاه، عملا قابل جمع نیست؛ زیرا برای مهریه باید ازدواج ثبت شود و مستمری قطع خواهد شد.
• تنها در صورتی که مستمری مربوط به «همسر شهید» باشد، ازدواج ثبت‌شده مستمری را قطع نمی‌کند؛ در این حالت گرفتن ۵ سکه از طریق دادگاه هیچ لطمه‌ای به دریافتی وارد نمی‌کند.
──────────────────────
جمع‌بندی نهایی
۱. اگر مستمری از سازمان تامین اجتماعی یا اغلب صندوق‌های بازنشستگی است ⇒ با اولین ثبت ازدواج (دائم یا موقت) مستمری قطع می‌شود و پس از طلاق هم برنمی‌گردد. پس وصول مهریه از مسیر دادگاه = قطع مستمری.
۲. اگر مستمری از بنیاد شهید و مربوط به «همسر شهید» است ⇒ ازدواج (و طلاق) تاثیری در مستمری ندارد؛ بنابراین می‌تواند به‌راحتی ۵ سکه را از دادگاه بگیرد.
۳. راه مصالحه‌ی خصوصی (دریافت مهریه بدون ثبت رسمی) در صورتی ممکن است که زوج داوطلبانه پرداخت کند؛ ولی در صورت اختلاف یا انکار، باید به دادگاه بروید و همان مانع قانونی پیش می‌آید.
امیدوارم پاسخ روشن کرده باشد که «چه‌وقت» می‌توان هر دو مزیت را کنار هم داشت و «چه‌وقت» خیر. اگر نوع صندوق بازنشستگی مشخص باشد می‌توان مقرره‌ی دقیق همان صندوق را هم بررسی کرد. 🌺
